fot: Andrzej Bęben/ARC
Przez wiele lat była dziennikarką Radia Katowice, współpracowała z telewizją i prasą. Zasłynęła z akcji i inicjatyw społecznych, promujących m.in. zdrowie i piękną polszczyznę...
fot: Andrzej Bęben/ARC
Tegoroczne Ogólnopolskie Dyktando podyktują 12 października w Centrum Kultury Katowice. Zwycięzca dyktanda w kategorii dla dorosłych oprócz tytułu Mistrza Ortografii Polskiej otrzyma 30 tys zł. Laureaci II i III miejsca otrzymają odpowiednio - 15 tys. zł i 5 tys. zł.
Dyktando już na trwałe wpisało w krajobraz wydarzeń. A wszystko to za sprawą dziennikarzy Radia Katowice - Krystyny Bochenek oraz współpracującego z nią Piotra Karmańskiego, którzy tę imprezę wymyślili i promowali.
Dotychczas sprawdzianowi narodowym konkursie z ortografii podało się, bezpośrednio w Katowicach, ponad 52 tys. osób. Ile testowało swoją wiedzę w trudnej sztuce pisania bez błędów przed telewizorami lub w internecie, tego nie wiadomo, bo nie policzono.
A że pisać bezbłędnie wcale łatwo nie jest, świadczy to, iż w historii Dyktanda tylko kilka razy zdarzyło się, że Mistrz Ortografii Polskiej nie popełnił ani jednego błędu.
Pierwszym, który dokonał tej sztuki - w 1993r. - był Stefan Kamocki, nauczyciel z Piotrkowa Trybunalskiego. Kolejny bezbłędny tekst w historii imprezy napisali w 2001 roku Małgorzata Denys i Marek Szopa, korektor tekstów niemieckojęzycznych, a dwa lata później ta trudna sztuka udała się Piotrowi Cyrklaffowi - informatykowi z Bydgoszczy. Piątym bezbłędnym zwycięzcą konkursu został w roku 2009 Jan Chwalewski. Od roku 1993 - przypomnijmy - do sprawdzianu przystępują także tzw. goście specjalni, czyli aktorzy, dziennikarze, piosenkarze, politycy, sportowcy i inni celebryci.
W 2010 r. "rozegrano" Dyktando Mistrzów, w którym uczestniczyli laureaci wszystkich dotychczasowych edycji imprezy. Arcymistrzem został Robert Bil, polonista i redaktor z Poznania, dwukrotny wicemistrz Ogólnopolskiego Dyktanda z 1996 i 1999 roku. Dodajmy, że mistrzem można być tylko raz. Limitów na tytuły wicemistrzowskie nie ma.
Autorami tekstów Dyktanda i jurorami są wybitni polscy językoznawcy. W tym roku tekst Dyktanda dla dorosłych opracowuje prof. dr hab. Andrzej Markowski, a tekst dyktanda dla dzieci i młodzieży - prof. zw. dr hab. Jerzy Podracki.
Czy tekst w tegorocznym Dyktandzie będzie trudny? Z pewnością. Tu nie ma łatwych klasówek. Oto przykład, z 2012 r.:
Hip-hop a la strzyżyk
Posłuchajcież, to rzecz rzadka i nie żadna gadka szmatka, ale minishow z otoczką, jak to strzyżyk woleoczko, wprawdzie, jużci, poniewczasie, superrandkę w cud-szałasie wygooglował na Facebooku.
A tam, tere-fere kuku, to nie były hocki-klocki, ale wpośród przaśnej nocki gadu-gadu tete-a-tete, zdezawuowane wnet (albo raczej rachu-ciachu) w pohulankach wśród rejwachu. Naprzód cmok, cmok wraz, nawzajem, baju, baju nad tokajem, gul, gul w głąb, aż nadto, w bród.
Za czym tańce z damą cud. Rżną z hołubcem obertasa: hop-siup, tup, tup i hopsasa! I chcąc nie chcąc, ale w mig pieją w c-moll: Bum-cyk-cyk, tirli, tirli, tralala!. Taki miszmasz aż do dnia.
A o brzasku, tak do wtóru, stuku-puku, szuru-buru w chaszczach już to w oczeretach. Lecz hulanka zgoła nie ta. Szast-prast sczyścił więc dwa quady marki Mrzygłód. Bez żenady, z półuśmiechem, lecz półdrwiąco rzekł jej rzeźwo coś o końcu i cmoknonsens na rozstanie. Ciao! Już więcej ani-ani.
Łatwe czy trudne? Kto chciałby sprawdzić się w takiej klasówce, może jeszcze zgłosić swój udział. Leniwym zadanie ułatwi telewizja, bo Dyktando 2014 transmitowane będzie przez TVP Katowice oraz TVP Polonia.
