Pracodawca przeprowadzając kontrolę trzeźwości jest zobowiązany do ścisłego przestrzegania przepisów w tym względzie

W tym roku weszły w życie dwie zasadnicze nowelizacje Kodeksu Pracy. Przypomnijmy, są to: przepisy dotyczące kontroli trzeźwości pracowników, które obowiązują od 21 lutego 2023 r. oraz przepisy dotyczące pracy zdalnej i hybrydowej, obowiązujące od 7 kwietnia 2023 r. Ta pierwsza wciąż budzi wiele kontrowersji.

- Wprowadzenie kontroli trzeźwości nie jest obowiązkiem pracodawcy, a jego uprawnieniem – tłumaczy mec. Paweł Sikora, radca prawny.

Wskazuje, że nowelizacja przepisów w tym względzie zakłada możliwość wprowadzenia prewencyjnej kontroli trzeźwości pracowników, gdy jest to niezbędne dla ochrony określonych dóbr, tj. ochrony życia i zdrowia pracowników, innych osób lub ochrony mienia. I co istotne, choć doboru przyjętych rozwiązań dokonuje pracodawca, nie ma w tym zakresie dowolności.

- Ustalając zarówno grupę pracowników podlegających kontroli trzeźwości jak i sposób jej przeprowadzania, pracodawca powinien przede wszystkim mieć na uwadze konieczność spełnienia przesłanki niezbędności zapewnienia ochrony życia i zdrowia pracowników lub innych osób lub ochrony mienia. Co więcej, pracodawca może przeprowadzać kontrolę trzeźwości pracowników wyłącznie przy użyciu metod niewymagających badania laboratoryjnego. Taki sposób przeprowadzenia badania zapewnia jak najmniejszą ingerencję w dobra osobiste pracownika – mówi dalej Paweł Sikora.

Dodaje, że przeprowadzając kontrolę trzeźwości pracodawca, jest zobowiązany posługiwać się urządzeniem posiadającym ważny dokument potwierdzający jego kalibrację lub wzorcowanie.

- Musi określić, z jakiego rodzaju urządzenia będzie korzystał. Czy ma być to alkomat ustnikowy, czy bezustnikowy, bądź bramka z alkomatem. Istotne jest, czy zamierza codziennie przeprowadzać kontrolę wszystkich pracowników, czy jedynie ich części np. rotacyjnie. Wreszcie musi zdecydować się co jaki a czas będzie przeprowadzać kontrolę. Czy będzie jej dokonywał jedynie przed rozpoczęciem przez pracowników wykonywania pracy w danym dniu, lub również w czasie pracy. O wprowadzeniu kontroli trzeźwości ma obowiązek poinformować pracowników z odpowiednim wyprzedzeniem lub przy zawieraniu umowy o pracę – tłumacz prawnik.

W razie wyniku pozytywnego kontroli, pracownik ma uprawnienie do żądania przeprowadzenia badania stanu trzeźwości przez uprawniony organ, np. policję. Przy czym uprawnienie do żądania przeprowadzenia takiego badania ma także pracodawca. Organ ten może zbadać pracownika w sposób nie wymagający badania laboratoryjnego, ale również, w określonych sytuacjach, może zlecić badanie krwi. O wyniku zaś ma obowiązek poinformować pracownika i pracodawcę.