Czy zorza polarna odpowiada za ocieplenie klimatu na Ziemi? Na planecie Jowisz taka zbieżność istnieje, wynika z najnowszych badań naukowców

fot: Pixabay.com

Jowisz, to piąta planeta od Słońca i największa w całym Układzie Słonecznym

fot: Pixabay.com

Tytułowy problem wydaje się być zagadnieniem specjalistycznym i mało interesującym dla mieszkańców naszego globu. Dlatego dotąd uważano, że Jowisz, jako planeta istniał gdzieś w kosmosie i wiedza ta wystarczała nam do życia tu na Ziemi. Od kilku lat historia wiedzy na temat tej planety zaczyna się zmieniać i to w sposób znaczący dla naszych o niej poglądów.

Chodzi tu o panujący klimat na Jowiszu i na Ziemi. Ponieważ temat tych zmian staje się jednym z najważniejszych kwestii politycznych i gospodarczych w debatach zarówno krajowych, jak i międzynarodowych, przyczyny ogrzewania się obu tych planet wydają sie być podobne.

Jowisz, to piąta planeta od Słońca i największa w całym Układzie Słonecznym, oddalona od Słońca ok. 778 mln km. Dla porównania odległość Ziemi od Słońca wynosi ok.150 mln km, czyli odległość Jowisza od Słońca, jest pięć razy większa aniżeli Ziemi. Jowisz jest 1400 większy od Ziemi. Jednak jego masa jest tylko ok. 318 razy większa od Ziemi, ponieważ planeta ta zbudowana jest zasadniczo z gazów. Uważano dotąd, że Jowisz należy do grupy planet, u których decydujące znaczenie ma wewnętrzne źródło ciepła.

Na Jowisza!
To zawołanie starożytnych Greków, miało potwierdzać ich racje, przekonania, a także oznaczało zdziwienie, jakimś nieprzewidzianym przez nich zdarzeniem. Bóg Jowisz, od nazwy największej planety naszego Układu Słonecznego, w mitologii greckiej był królem ich wszystkich bogów i mieszkał na Olimpie. Zawołanie to może być obecnie również aktualne w nawiązaniu do wyników badań międzynarodowego zespołu astronomów, którzy przy pomocy najnowocześniejszych teleskopów i sond kosmicznych wysyłanych w kierunku tej planety przez amerykańską agencję kosmiczną NASA, przyjrzeli się jej bliżej. Wykorzystujący dane z sondy Juno NASA, zbadali dość dokładnie przyczyny ogrzewania tej planety. Obserwatorium WM Keck i japońskiego satelity Hisaki ustaliło źródło gorących temperatur Jowisza, informując o swoich odkryciach w czasopiśmie Nature. Niespodziewanie, uczeni ci doszli do wniosku, że temperatura atmosfery Jowisza zależy tylko od zorzy polarnej na jego północnym biegunie. Komentując to odkrycie, zachodnie media popularno-naukowe twierdzą, że jeżeli zjawisko to zostanie potwierdzone na Ziemi, to zrewolucjonizowane zostaną nasze poglądy na przyczyny ocieplenia klimatu.

Zorza polarna
Zorza polarna ma swoje źródło w Słońcu. Podczas słynnych wybuchów i rozbłysków słonecznych uwalniana jest tam ogromna ilość energii oraz cząstek, które wyrzucane są w przestrzeń kosmiczną i podróżują w kierunku Ziemi. Gdy cząstki te zbliżają się do naszej planety, kumulują się w okręgu wokół biegunów. Tam zderzają się z warstwą atmosfery na wysokości stu kilometrów nad naszymi głowami. Ogólnie rzecz biorąc, zorze wymagają trzech składników: źródła cząstek energetycznych, pola magnetycznego i atmosfery. Jowisz i Saturn mają wszystkie trzy, ale zorze na żadnej z planet nie są takie same jak na Ziemi. Bazując wyłącznie na ilości światła słonecznego docierającego do planety, teoretycznie górna atmosfera Jowisza nie powinna być cieplejsza niż temperatura -73 stopni Celsjusza; jednak w rzeczywistości Jowisz osiąga średnią temperaturę 426 st. C. - Odkryliśmy, że intensywna zorza polarna Jowisza, najpotężniejsza w Układzie Słonecznym, jest odpowiedzialna za podgrzewanie górnych warstw atmosfery całej planety do zaskakująco wysokich temperatur – powiedział James O'Donoghue z Instytutu Nauk Kosmicznych i Astronautycznych JAXA w Sagamiharze w Japonii. Sporządzone mapy cieplne Jowisza wyraźnie pokazały, że temperatury wokół stref zorzowych osiągają oszałamiające 730 stopni Celsjusza. Zbliżając się do równika ten termiczny zenit stopniowo spadał, do wciąż imponujących 325 st. C.

 

MOŻE CIĘ ZAINTERESOWAĆ

W Katowice Airport we wrześniu ponad 915 tys. pasażerów

Ponad 915 tys. pasażerów obsłużyło we wrześniu 2026 r. katowickie lotnisko. Był to najlepszy wrzesień w historii tego portu - wynika z poniedziałkowej informacji służb prasowych Katowice Airport. Zgodnie z nimi we wrześniu w ruchu ogółem odnotowano 915,4 tys. pasażerów, o 28,2 tys. osób (o 3,2 proc.) więcej rdr.

ZUS kontroluje rzadziej, ale skuteczniej

ZUS przeprowadza dziś znacznie mniej kontroli u przedsiębiorców niż kilka lat temu, ale wykrywa nieprawidłowości częściej niż kiedykolwiek wcześniej. To efekt skutecznej analizy danych i typowania do kontroli tych podmiotów, w których ryzyko naruszenia przepisów jest największe. 

Połowa Polaków ma oszczędności i regularnie je gromadzi. A jak tam u ciebie?

Niemal połowa, bo 47 proc. badanych Polaków ma oszczędności i regularnie je gromadzi; jednocześnie co ósmy przyznaje, że ostatni raz udało mu się odłożyć pieniądze ponad rok temu - wynika z badania na zlecenie Santander Consumer Bank.

Połowa Polaków uważa, że system kaucyjny jest niewygodny

Dla 49 proc. Polaków system kaucyjny jest niewygodny; najczęściej wskazywanym problemem była konieczność przechowywania pustych opakowań w domu - wynika z badania CBOS. Natomiast 47 proc. ankietowanych oceniło system kaucyjny jako wygodny.