fot: Katarzyna Zaremba-Majcher
fot: Katarzyna Zaremba-Majcher
Odpowiednie wykorzystanie metanu z kopalń, oprócz pozytywnego wpływu na środowisko może przyczynić się do poprawy bilansu energetycznego Polski oraz ograniczenia kosztów transformacji sektora górniczego - wskazuje Ministerstwo Energii, odnosząc się do raportu Najwyższej Izby Kontroli.
Resort podziela opinię NIK o konieczności przyspieszenia działań w tej dziedzinie i pełnej koordynacji prac między resortami odpowiedzialnymi za klimat, środowisko, energię i nadzór właścicielski.
W ubiegłym tygodniu NIK opublikowała raport, z którego wynika, że gospodarcze wykorzystanie kopalnianego metanu w Polsce jest niskie, wynosi około 25 proc., i w przypadku utrzymania się obecnego trendu emisji niewykorzystanego metanu do atmosfery polskim spółkom węglowym już w 2027 r. grozić będą miliardowe kary. W ocenie Izby, skuteczność wsparcia państwa dla rozwoju technologii wykorzystania kopalnianego metanu była “ograniczona“. NIK zwróciła też uwagę na niespójne zarządzanie emisjami - podzielone kompetencje ministrów i brak współpracy między resortami.
W odpowiedzi na prośbę PAP o odniesienie się do raportu przedstawiciele resortu energii napisali w poniedziałek, że ministerstwo “traktuje zagadnienia dotyczące ograniczenia emisji metanu jako priorytetowe wyzwanie zarówno w wymiarze środowiskowym, jak i gospodarczym, a także w aspektach związanych z bezpieczeństwem pracy w górnictwie“.
“Wychwyt, jak i odpowiednie wykorzystanie tego surowca, oprócz pozytywnego wpływu na środowisko, może przyczynić się do poprawy bilansu energetycznego Polski oraz zwiększenia niezależności od importu gazu ziemnego“ - zaznaczył Departament Komunikacji ME.
Według resortu energii, w latach 2020-2024 całkowita emisja metanu z polskich kopalń zmniejszyła się z 216 mln m sześc. do 177 mln m sześc., jednocześnie stopniowo wzrastał udział jego gospodarczego wykorzystania - z 24 proc. do 28 proc. “Podejmowane działania w zakresie zagospodarowania metanu przynoszą efekty“ - oceniło ministerstwo.
W opinii przedstawicieli resortu energii wnioski NIK “stanowią cenny i ważny impuls do przyspieszenia działań i pełnej koordynacji prac między resortami odpowiedzialnymi za klimat, środowisko energię, i nadzór właścicielski“. Chodzi - jak wyjaśnili - o opracowanie stabilnych ram prawnych i organizacyjnych, które umożliwią spółkom górniczym skuteczne ograniczanie emisji metanu i jednocześnie wykorzystanie jego potencjału gospodarczego.
“Polska stoi przed poważnym wyzwaniem, ale także przed szansą: właściwe wykorzystanie metanu może jednocześnie przyczynić się do realizacji celów klimatycznych, poprawy bezpieczeństwa energetycznego kraju oraz ograniczenia kosztów transformacji sektora górniczego“ - wskazał resort.
NIK badała efektywność wykorzystania gospodarczego metanu wydzielanego w procesie eksploatacji węgla kamiennego. Kontrola dotyczyła lat 2019-2024 i została przeprowadzona w Ministerstwie Klimatu i Środowiska, Ministerstwie Przemysłu (obecnie Ministerstwo Energii), Polskiej Grupie Górniczej, Południowym Koncernie Węglowym, Jastrzębskiej Spółce Węglowej i Spółce Restrukturyzacji Kopalń.
Izba przypomniała, że zgodnie z europejskim rozporządzeniem metanowym, obowiązującym od sierpnia 2024 r., którego celem jest ochrona środowiska, jednym z narzędzi ograniczenia emisji metanu są technologie gospodarczego wykorzystania tego gazu przez spółki węglowe. NIK przypomina, że polskie prawo nie określa limitów emisji metanu związanych z eksploatacją węgla kamiennego pod kątem ograniczania emisji gazów cieplarnianych, a obowiązujące normy zawartości tego gazu w przestrzeni roboczej zakładów dotyczą wyłącznie bezpieczeństwa pracy.
