Proces wydzielenia aktywów węglowych do Narodowej Agencji Bezpieczeństwa Energetycznego już się toczy i jest zaawansowany

- Temat wydzielenia aktywów węglowych jest bardzo ważny z punktu widzenia naszych pracowników. Mówimy tutaj o blisko 20 tysiącach osób - mówi Wojciech Dąbrowski

- Bez wydzielenia aktywów węglowych nie da się w Polsce przeprowadzić szybkiej i efektywnej kosztowo transformacji energetycznej. Jeżeli NABE nie powstanie, spółki energetyczne posiadające aktywa węglowe nie będą mogły pozyskiwać finansowania - wyjaśnia WOJCIECH DĄBROWSKI, prezes zarządu Polskiej Grupy Energetycznej.

Czy Polska Grupa Energetyczna jest przygotowana na udział w tworzeniu Narodowej Agencji Bezpieczeństwa Energetycznego na bazie PGE GiEK?
Tak, pracujemy nad tym od dłuższego czasu bardzo intensywnie. Przygotowujemy naszą spółkę PGE GiEK do objęcia roli integratora elektrowni węglowych wydzielonych do NABE. Przeorganizowujemy strukturę Grupy PGE, w tym także sprawy formalne i prawne, do tego, aby PGE GiEK mógł funkcjonować jako autonomiczna spółka. Wszystkie planowane do wydzielenia aktywa produkcyjne Grupy PGE, związane z wytwarzaniem energii elektrycznej z węgla, zostały wniesione do PGE GiEK. Ten etap porządkowania struktury Grupy zakończyliśmy w ubiegłym roku.

Równolegle na bieżąco prowadzicie dialog społeczny ze związkami zawodowymi?
Tak, bo zależy nam na wzajemnym zrozumieniu, ponieważ temat wydzielenia aktywów węglowych jest bardzo ważny z punktu widzenia naszych pracowników. Mówimy tutaj o blisko 20 tysiącach osób. Umowa społeczna jest na etapie negocjacji. Obecnie w Grupie PGE trwają prace związane z opracowaniem przez niezależnego doradcę prognoz finansowych dla aktywów węglowych, po których poznamy oszacowanie ich wartości.

Jak długo może potrwać scalanie aktywów węglowych polskich spółek energetycznych?
Zgodnie z harmonogramem Ministerstwa Aktywów Państwowych, dotyczącym projektu transformacji sektora energetycznego, do końca czerwca tego roku nastąpi reorganizacja wewnętrzna spółek, która ma zapewnić wydzielanym spółkom zdolność do samodzielnego funkcjonowania w ramach NABE. Na przełomie III i IV kwartału tego roku rozpocznie się proces due diligence, czyli dogłębnej analizy wydzielanych spółek, która poprzedzi ich wycenę zaplanowaną na IV kwartał 2022 r.

Harmonogram sformułowany przez MAP, które prowadzi ten proces, wskazuje, że do końca 2022 r. nastąpi nabycie przez Skarb Państwa od PGE, Enei, Taurona i Energi udziałów w spółkach zajmujących się wytwarzaniem energii elektrycznej w konwencjonalnych jednostkach węglowych. Następnie odbędzie się wniesienie nabytych aktywów do jednej grupy kapitałowej będącej spółką ze 100-proc. udziałem Skarbu Państwa. Aktualnie prowadzone prace przebiegają zgodnie z planem nakreślonym przez resort aktywów państwowych w dokumencie „Transformacja sektora elektroenergetycznego w Polsce. Wydzielenie wytwórczych aktywów węglowych ze spółek z udziałem Skarbu Państwa”, opracowanym w lutym i opublikowanym 1 marca br.

Co będzie w tym procesie najtrudniejsze?
Proces wydzielenia aktywów węglowych już się toczy i jest zaawansowany. To, co jest na pewno największym wyzwaniem, to kwestie organizacyjne związane z operacyjnym zarządzeniem tym procesem. Do skoordynowania jest praca czterech największych w kraju grup energetycznych oraz praca doradcy, który świadczy dla nas m.in. doradztwo strategiczne w obszarze strategii i modelu finansowego NABE. Każda z grup energetycznych musi przeprowadzić proces wewnętrznej reorganizacji i przygotowania swoich aktywów do funkcjonowania w nowych strukturach. Ważnym elementem tego procesu jest dialog ze stroną społeczną – ten proces jest również bardzo angażujący. Przed nami również wymagający dialog z Komisją Europejską. W tej części rozmowy z Komisją w przedmiocie NABE prowadzi bezpośrednio polska administracja.

Według naszej wiedzy dialog ten został rozpoczęty, a strona polska udzieliła już wyczerpujących odpowiedzi na pytania dotyczące zarówno samej koncepcji NABE, jak i transformacji polskiego miksu energetycznego. Podsumowując, proces wydzielenia aktywów węglowych angażuje wiele stron i jest rzeczywiście działaniem wielowątkowym – zarządzanie tym skomplikowanym procesem jest na swój sposób trudne, natomiast wszystkie strony procesu wykazują się ogromnym zaangażowaniem, więc jestem przekonany, że mimo złożoności tego procesu wydzielenie aktywów węglowych i utworzenie NABE zostanie przeprowadzone zgodnie z harmonogramem.

Jakie efekty przyniesie stworzenie NABE?
Zawsze możemy sobie zadać pytanie, co stanie się, jeśli ten proces nie zostanie przeprowadzony i NABE nie powstanie. Bez wydzielenia aktywów węglowych nie da się w Polsce przeprowadzić szybkiej i efektywnej kosztowo transformacji energetycznej. Jeżeli NABE nie powstanie, spółki energetyczne posiadające aktywa węglowe nie będą mogły pozyskiwać finansowania. To spowoduje spowolnienie tempa inwestycji w odnawialne źródła energii – zarówno bezpośrednio przez te spółki, jak też poprzez spowolnienie tempa rozwoju sieci dystrybucyjnych.

Brak inwestycji w odnawialne źródła energii zagrozi bezpieczeństwu energetycznemu Polski. Starzejące się i systematycznie wyłączane bloki elektrowni konwencjonalnych będą zależne od kosztów CO2, a to wpłynie negatywnie na ceny energii elektrycznej dla polskich konsumentów. W długiej perspektywie zmusi to Polskę do importowania drogiej zagranicznej energii. Na to nie możemy pozwolić.

Podkreśla pan w rozmowach z mediami, że NABE to podstawa bezpieczeństwa energetycznego Polski i suwerenności energetycznej naszego państwa.
Pamiętajmy, że NABE to nie tylko ponad 60 proc. produkcji energii elektrycznej kraju. To również nowoczesne i efektywne jednostki wytwórcze, w tym nowe bloki w Opolu czy Turowie, które będą pracować jeszcze co najmniej 20 lat. Nowy podmiot musi mieć odpowiednie źródła przychodów i wbrew opinii niektórych, jednostki te będą w stanie je zapewnić jeszcze przez wiele lat. Niestety, wokół NABE narosło wiele bezpodstawnych opinii i uproszczeń, które wprowadzają w błąd opinię publiczną. Tylko wydzielenie aktywów węglowych i stopniowe ich wygaszanie daje szansę na sprawiedliwość i skuteczność w bezpiecznym przeprowadzeniu procesu transformacji energetycznej w Polsce.

Wojna na Ukrainie a stworzenie NABE. Dlaczego należy szybko zreformować nasz system elektroenergetyczny?
Agresja Rosji na Ukrainę zmieniła priorytety polityki międzynarodowej, także energetycznej. Wojna pokazała, jak ważne jest budowanie systemu bezpieczeństwa własnego kraju, poczynając od kwestii militarnych, po gospodarcze i energetyczne. Z dnia na dzień Europa zweryfikowała plany transformacji energetycznej, przede wszystkim z powodu problemów z dostawami rosyjskiego gazu. To potwierdzenie faktu, jak ważne jest oparcie bezpieczeństwa energetycznego o własne zasoby.

Dlatego powołanie NABE było niezbędne dla bezpieczeństwa Polski, ale jednocześnie to ważny element powodzenia transformacji energetycznej w Europie. NABE jest tworzone właśnie po to, aby płynnie przejść z energetyki węglowej do jądrowej i OZE, jednocześnie zapewniając pewność dostaw energii dla obywateli i gospodarki niezależnie od sytuacji międzynarodowej.