Podwójne świętowanie w Górnośląskich Kolejach Wąskotorowych
Górnośląskie Koleje Wąskotorowe (GKW) zapraszają w weekend 19–20 września 2026 r. na podwójne święto: 173. urodziny najstarszej nieprzerwanie czynnej kolei wąskotorowej na świecie oraz 60. urodziny kultowej lokomotywy Lyd1-309. Program obejmuje historyczne widowisko fabularne „Po torach przez granicę”, przejazdy z parowozem „Ryś”, zwiedzanie stacji, symulator EN57, a nawet naukę prowadzenia lokomotywy Wls75.
fot: UM Bytom
Górnośląskie Koleje Wąskotorowe
fot: UM Bytom
Górnośląskie Koleje Wąskotorowe (GKW) zapraszają w weekend 19–20 września 2026 r. na podwójne święto: 173. urodziny najstarszej nieprzerwanie czynnej kolei wąskotorowej na świecie oraz 60. urodziny kultowej lokomotywy Lyd1-309. Program obejmuje historyczne widowisko fabularne „Po torach przez granicę”, przejazdy z parowozem „Ryś”, zwiedzanie stacji, symulator EN57, a nawet naukę prowadzenia lokomotywy Wls75.
Sobota, 19 września: podróż w czasie i inscenizacja historyczna
W sobotę organizatorzy przygotowali wydarzenie specjalne – widowisko fabularne „Po torach przez granicę”, inspirowane historią Górnego Śląska z czasów podziału między Polskę a Niemcy. Uczestnicy odbędą podróż historycznym pociągiem przez dawną granicę, przejdą kontrolę graniczną i obejrzą inscenizację utarczki służb celnych z przemytnikami. Po spektaklu przewidziano oprowadzenie po terenie stacji Bytom Karb Wąskotorowy.
Bilety na sobotnie wydarzenie dostępne są w elektronicznej kasie biletowej: bilety.sgkw.eu. Jego organizację wsparł Urząd Marszałkowski Województwa Śląskiego.
Niedziela, 20 września: przejazdy, zwiedzanie i interaktywne atrakcje
Niedzielne świętowanie rozpocznie się o 9:15 przejazdami kolei wąskotorowej – pierwszy odjazd z Bytomia Wąskotorowego do Miasteczka Śląskiego poprowadzi parowóz „Ryś”. W godzinach 11:00–19:00 na stacji Bytom Karb Wąskotorowy (ul. Reja) czeka cały dzień atrakcji dla miłośników kolei i rodzin.
Zaplanowano przejażdżki koleją wąskotorową i drezyną oraz skorzystania z symulatora EN57, czyli wirtualnego przejazdy jednym z najbardziej kultowych polskich jednostek taboru - Elektrycznego Zespołu Trakcyjnego EN57. Będzie także możliwość zwiedzenia stacji z przewodnikiem oraz Izby Tradycji, a także możliwość zobaczenia lokomotywy od spodu.
- Nie lada atrakcją będzie z pewnością nauka jazdy lokomotywą Wls75. Chętni będą mogli wcielić się w rolę maszynisty i poprowadzić lokomotywę Wls75 po torach stacji Bytom Karb Wąskotorowy pod czujnym okiem maszynisty-instruktora – informują w bytomskim magistracie.
Podczas niedzielnego wydarzenia dostępne będą także dmuchańce, stoisko Stowarzyszenia Pasjonatów Wojskowości „Kompania Bytom” oraz muzyka na żywo. Na terenie stacji będzie też strefa gastronomiczna.
Program wydarzenia:
- Zwiedzanie stacji z przewodnikiem: 11:00 – 19:00
- Lokomotywa od spodu: 11:00 – 19:00
- Izba Tradycji: 11:00 – 19:00
- Drezyna ręczna: 11:00 – 19:00
- Dmuchane szaleństwo: 11:00 – 19:00
- Stoisko Stowarzyszenia Pasjonatów Wojskowości „Kompania Bytom”: 11:00 – 19:00
- Symulator EN57: 11:00 – 19:00
- Nauka jazdy lokomotywą Wls75- tura I: 11:30 – 12:30
- Nauka jazdy lokomotywą Wls75- tura II: 13:30 – 14:30
- Nauka jazdy lokomotywą Wls75- tura III: 17:00 – 18:00
- Muzyka na żywo – koncert WMW Band I tura: 13:30 – 14:15
- Muzyka na żywo – koncert WMW Band II tura: 15:00 – 15:45
- Muzyka na żywo – koncert WMW Band III tura: 17:00 – 18:30
Szczegółowe informacje dotyczące niedzielnych atrakcji oraz szczegółowy rozkład jazdy na stronie Stowarzyszenia Górnośląskich Kolei Wąskotorowych.
Górnośląskie Koleje Wąskotorowe – historia i współczesność
Górnośląskie Koleje Wąskotorowe (GKW) to najstarsza nieprzerwanie czynna kolej wąskotorowa na świecie – działa od 1853 roku. Przez półtora wieku była kluczowym elementem infrastruktury przemysłowej regionu, łącząc kopalnie, huty i zakłady przetwórcze na setkach kilometrów tras.
W szczytowym okresie, w latach 50. XX wieku, sieć GKW osiągnęła 233 km długości, a roczne przewozy sięgały blisko 7 mln ton. Linie rozciągały się od Raciborza na południu, przez Szopienice na wschodzie, po Bibielę na północy, obsługując kopalnie węgla, rud cynku i ołowiu, huty stali, metali nieżelaznych oraz zakłady dolomitowe.
Wraz z przemianami gospodarczymi na przełomie XX i XXI wieku, likwidacja wielu zakładów przemysłu ciężkiego spowodowała stopniowy spadek znaczenia kolei. W 2003 roku powołano Stowarzyszenie Górnośląskich Kolei Wąskotorowych, którego celem jest ochrona dziedzictwa przemysłowego oraz utrzymanie linii, budynków i taboru w jak najlepszym stanie. Wolontariusze i pracownicy stowarzyszenia prowadzą kompleksowe działania: od porządków na stacjach i wzdłuż torów, przez remonty nawierzchni i taboru, aż po niezbędną dokumentację.
Obecnie GKW pełnią funkcję turystyczną. Koleją opiekują się pasjonaci ze Stowarzyszenia, przy znaczącym wsparciu samorządów, w tym Miasta Bytom.
