Nowe zanieczyszczenia wód podziemnych przedmiotem zainteresowania naukowców z PIG-PIB

Już nie tyle huty i kopalnie, co przemysł farmaceutyczny stał się generatorem zanieczyszczeń wód podziemnych

Trzynaście miesięcy pozostały do zakończenia programu badawczego, prowadzonego przez Państwowy Instytut Geologiczny - Państwowy Instytut Badawczy, a dotyczącego jakości wody. Program badań nowych zanieczyszczeń wód podziemnych na potrzeby monitoringu substancji z listy obserwacyjnej ma być gotowy do końca grudnia 2022 r.

- Projekt w całości jest realizowany przez PIG-PIB. Komórką wiodącą w realizacji projektu jest Zakład Monitoringu Wód Podziemnych. Duża część prac związanych z opracowaniem i walidacją laboratoryjnych metod analitycznych jest opracowywana w Laboratorium Chemicznym PIG-PIB - informuje Anna Bagińska z PIG-PIB.

Jeszcze trzy dekady temu zanieczyszczenia wód kojarzone były ze ściekami spływającymi z pól uprawnych, słonymi wodami dołowymi z kopalń czy też wodami odprowadzanymi przez fabryki. Wraz ze zmianą struktury przemysłu zmieniły się źródła zanieczyszczeń.

Badanie prowadzone przez PIG-PIB polega głównie na rozwju metod analitycznych. Przyjęta została lista substancji podlegających obserwacji.

-  Na etapie opracowywania ram projektu, lista obserwacyjna zwierała łącznie 15 substancji, a lista wspierająca – 12 substancji z dwóch grup związków, w tym farmaceutyków i substancji per- i polifluorowanych (PFAS). Wszystkie te substancje charakteryzuje szkodliwość dla zdrowia i życia ludzi. W przypadku farmaceutyków – ich spożywanie w wodzie, jeśli nie jest szkodliwe bezpośrednio, może prowadzić do lekoodporności, co w długiej perspektywie może być niebezpieczne dla naszej odporności. W przypadku związków PFAS mogą mieć one działanie toksyczne i kancerogenne - wyjaśnia Anna Bagińska.

W Polsce nie ma wdrożonego systemu badań wód podziemnych w zakresie nowych zanieczyszczeń. Pojedyncze projekty badawcze realizowane są przez ośrodki akademickie i mają charakter lokalny. Badania, które można zaliczyć do badań o skali krajowej, było wykonane przez PIG-PIB w latach 2016-2017 i wykazało występowanie farmaceutyków w wodach podziemnych. Wyniki tych badań były opublikowane w Przeglądzie Gelogicznym w 2017 r.