fot: Tomasz Rzeczycki
Napraw główna toru wykonana została w 2023 roku w rejonie byłej stacji Repty
fot: Tomasz Rzeczycki
Co trzeci pociąg na wąskich torach między Bytomiem a Miasteczkiem Śląskim prowadzony był w 2023 r. parowozem, korzystającym z węgla z kopalni Eko-Plus. Nie tylko lokomotywa potrzebowała tego paliwa. Górnośląskie Koleje Wąskotorowe używają węgla także do ogrzewania swych pomieszczeń na stacji Bytom Karb Wąskotorowy.
Stowarzyszenie Górnośląskich Kolei Wąskotorowych podsumowało rok 2023. Pierwszy pociąg pasażerski wyruszył na szlak 1 maja, a ostatni 28 grudnia 2023 r. W tym czasie uruchomiono łącznie 638 pociągów. Parowóz poprowadził 196 pociągów, a lokomotywy spalinowe 422
- Zaznaczam, że w rozumieniu kolejowym pociąg nie jest tożsamy z kursem, to jest pociąg jadący „tam” ma inny numer niż pociąg jadący „z powrotem” - stąd taka, z pozoru, duża liczba. Było łącznie 59 dni, kiedy kursowały pociągi pasażerskie. W sumie przewieźliśmy 25951 podróżnych, co jest wynikiem o 23,5 proc. lepszym niż w roku 2022 i jednym z lepszych w historii stowarzyszenia. Na podstawie biletów bezpłatnych podróżowało łącznie 3893 osób. Większość z nich to dzieci w wieku do lat 4. Z bezpłatnego udziału w wydarzeniu „Kultura przemysłowa Ziemi Tarnogórskiej” skorzystało 620 osób - wylicza Paweł Niemczuk, pełnomocnik zarządu i dyrektor do spraw administracyjnych w Stowarzyszeniu Górnośląskich Kolei Wąskotorowych.
Jeśli chodzi o pociągi czarterowe, to zdecydowaną większość podróżnych stanowili klienci krajowi. Jeden pociąg czarterowy uruchomiono na zamówienie biura podróży ze Szwajcarii. Była też grupa zorganizowana turystów z Niemiec, jednak przejazd na ich zlecenie organizowało polskie biuro podróży.
Poza pasażerskimi, kursowały także pociągi gospodarcze według zapotrzebowania. Łącznie w roku 2023 było około 20 dni, kiedy tego rodzaju pociągi kursowały. Pociągi tego typu są uruchamiane w przeróżnych celach - transport materiałów i personelu na roboty torowe, wycinka dzikiego zakrzewienia, czy jazdy próbne taboru po naprawach, w związku z tym pojawiają się na całej linii.
Nie obyło się bez sytuacji niepożądanych. Wiatrołomy zdarzały się może niezbyt często, ale dość regularnie, a powalone drzewa usuwano na bieżąco. Miały miejsce przypadki wandalizmów, czyli pomalowania wagonów sprayem. Zdarzyła się kradzież głowicy semafora wjazdowego przy wjeździe do stacji Bytom Karb Wąskotorowy od strony Bytomia. W lipcu 2023 r. miało też miejsce najechanie pociągu na samochód na przejeździe w ciągu ulicy Staffa w Tarnowskich Górach. Prowadząca samochód nie zatrzymała się przed znakiem Stop. Nikt nie odniósł obrażeń, uszkodzeniu uległ samochód.
Ponad stuletnia linia wąskotorowa wymaga od czasu do czasu napraw. W roku 2023 przeprowadzono naprawę główną około 450 m toru w rejonie dawnej stacji Repty. Systematycznie prowadzono też prace związane z bieżącym utrzymaniem toru.
Natomiast na terenie stacji Bytom Karb Wąskotorowy odbywały się roboty związane z bieżącym utrzymaniem. Prowadzano natomiast prace związane z remontem wnętrza nastawni oraz kontynuowano odbudowę zewnętrznych urządzeń sterowania ruchem kolejowym.
- W roku 2023 nie pozyskaliśmy żadnych nowych wagonów. Do jazdy po torze o rozstawie szyn 785 mm przystosowano, o ile się nie mylę, 5 wagonów pochodzących z KWK Kazimierz - Juliusz. Węgiel kupowaliśmy na warunkach rynkowych z kopalni Eko - Plus. Nie jestem w stanie określić, ile węgla zużył parowóz ponieważ używamy też węgla do celów grzewczych - dodaje Paweł Niemczuk z SGKW.
SGKW ma na stanie skromną ilość sprawnego taboru. Obecnie czynnych jest 8 wagonów pasażerskich i 2 bagażowe. Czynne są 2 lokomotywy spalinowe serii Lxd2, jedna typu WLs75 oraz parowóz Ryś. Sprawnych jest też kilkanaście sztuk pojazdów gospodarczych. Stowarzyszenie poszukuje źródeł finansowania remontu parowozu serii Tw47. Nie udało się uzyskać pieniędzy z Budżetu Obywatelskiego miasta Bytomia na ten cel, gdyż pomysł ten zyskał niewystarczającą liczbę głosów w głosowaniu.
Także niektóre inne pomysły muszą poczekać na lepsze czasy, jak choćby koncepcja odbudowy fragmentu rozebranej bocznicy do KWK Centrum.
- Fragment linii Bytom Karb Wąskotorowy - Kopalnia Centrum jest niezmiennie przewidziany do odbudowy. Jednak jest to zadanie o raczej niskim priorytecie i nie jest przewidziane do wykonania w roku 2024 - zaznacza Paweł Niemczuk.
Bardziej realna wydaje się na razie koncepcja odtworzenia toru do Elektrociepłowni Szombierki. Współpraca SGKW z firmą Arche - właścicielem EC Szombierki przebiega dobrze. Najbliższe kilka miesięcy mogą przynieść kolejne ustalenia w tym względzie.
