Górnicze akcenty w Świnoujściu

fot: Tomasz Rzeczycki

Basen Węglowy w Świnoujściu stanowi część Portu Wojennego

fot: Tomasz Rzeczycki

Co ma wspólnego Świnoujście z górnictwem? Pierwsze skojarzenie to węgiel kamienny, kierowany w ciągu wielu lat przez ten port na eksport za granicę. Skojarzenie dobre, ale nie należy zapominać, że miasto na wyspach Uznam i Wolin samo również jest miejscowością górniczą.

W ostatnich latach Świnoujście zyskało rozgłos za sprawą tunelu, drążonego pod cieśniną Świną od marca do września 2021 r. Była to niewątpliwie inwestycja typu górniczego, prowadzona przy pomocy tarczy. Tunel został oddany do użytku w ostatnim dniu czerwca 2023 r.

Świnoujście to uzdrowisko, a więc zgodnie z polskim prawem na jego terenie musi funkcjonować uzdrowiskowy zakład górniczy. W granicach miasta znajdują się udokumentowane złoża wód leczniczych. Z ujęć Jantar i Teresa pozyskiwana jest woda zawierająca jony żelaza, bromu, jodu i sodu. Na wyspie Uznam znajduje się prócz tego złoże borowinowe „Płachcin”.

Miasto uznane zostało za uzdrowisko poprzez Zarządzenie Ministra Zdrowia i Opieki Społecznej z dnia 25 lipca 1967 r. w sprawie wykazu miejscowości uznanych za uzdrowiska. W tym samym akcie prawnym jako uzdrowiska wymienione zostały m. in. Goczałkowice Zdrój, Jastrzębie Zdrój i Ustroń.

Węgiel przez dziesięciolecia traktowany był jako surowiec strategiczny. Mówiąc nieco żartobliwie, w Świnoujściu ma to wymiar dosłowny. Basen Węglowy, będący jednym z dwóch największych basenów świnoujskiego portu, jest bowiem terenem strzeżonym ze względu na znaczenie dla obronności państwa. Nie chodzi tu o transport węgla. Basen Węglowy oraz sąsiedni Basen Zimowy i Basen Południowy zajęte są od lat przez Port Wojenny w Świnoujściu, usytuowany na brzegu wyspy Uznam w cieśninie Świna.

Zwały węgla w Świnoujściu najłatwiej zobaczyć z latarni morskiej, zbudowanej w 1857 r. na zachodnim krańcu wyspy Wolin. Blisko latarni znajdują się Nabrzeże Hutników, Nabrzeże Barkowe i Nabrzeże Górników. Nazwa tego ostatniego to kolejny przykład na związki Świnoujścia z przemysłem wydobywczym.

 

MOŻE CIĘ ZAINTERESOWAĆ

Małysz i historia skoków pod jednym dachem. Nowa atrakcja turystyczna Wisły

Historia skoków narciarskich, trofea Adama Małysza i jego rajdowy samochód, życiorysy innych znanych narciarzy z Beskidów, sprzęt sportowy oraz interaktywne i multimedialne wystawy pod jednym dachem – we wtorek, 14 lipca 2026 r., w Wiśle otwarte zostanie Beskidzkie Centrum Narciarstwa im. Adama Małysza.

Od kopalni Max do Parku Tradycji

Historia kopalni Michał w Michałkowicach, dziś dzielnicy Siemianowic Śląskich, to opowieść o narodzinach przemysłowego miasta, dramatycznych wojennych losach i powojennej transformacji przestrzeni poprzemysłowej w miejsce pamięci i kultury.

Górnicy jeździli tam elektryczną kolejką już ponad 50 lat temu. Niezwykła historia kopalni Jan

Już dwukrotnie wspominałem o doświadczalnej, zautomatyzowanej kopalni Jan, która powstała w 1968 r. na części kopalni Wieczorek. W odróżnieniu od otwieranej dekadę temu kopalni Bzie-Dębina miała ona dwa szyby i wypełniała definicję kopalni. Stanowiła w istocie koncentrację osiągnięć naukowo-technicznych polskiego górnictwa węgla kamiennego z całym intensywnie rozwijanym zapleczem. 

Piknik na Szkale z historią w tle

Radzionków nie zapomina o swej przeszłości, o znanych ludziach i górnictwie, które przyczyniło się do jego rozwoju.