Górnictwo: nowa prognoza Międzynarodowej Agencji Energii

W Polsce we wszystkich trzech zagłębiach węglowych metan występuje jako gaz prawie czysty tj. z minimalną ilością innych gazów, jego wartość opałowa wynosi 35 897 kJ/m3

Międzynarodowa Agencja Energii ogłosiła nową prognozę. Jak poinformował Janusz Olszowski, prezes Górniczej Izby Przemysłowo-Handlowej, w dokumencie tym napisano, że zagrożeniem dla klimatu jest metan pochodzący z produkcji węgla. Podkreślono, że jest on aż 30 razy bardziej szkodliwy dla klimatu niż dwutlenek węgla. Pojawiła się rekomendacja, by uwzględnić wpływ gazu na efekt klimatyczny oraz doprowadzić do jego eliminacji z procesu wydobycia węgla.

- Gdyby tak się stało, to koszty funkcjonowania górnictwa drastycznie by wzrosły. I to może być zabójcze dla branży - ocenił Olszowski przypominając, że pomysły, aby metan włączyć do europejskiego systemu handlu emisjami, już się pojawiały.

- W ramach Stowarzyszenia EURACOAL staraliśmy się to blokować. Teraz jednak istnieje możliwość, że Komisja Europejska to przyjmie. To poważne zagrożenie, bo aż 80 proc. naszych kopalń jest metanowych – powiedział podczas konferencji Górnictwo 2019.

Przypomniał, że w Brukseli podjęto wiele decyzji, by sztucznie ograniczyć konkurencyjność węgla jako najtańszego i najbardziej dostępnego nośnika. By nie mógł konkurować z węglem wydobywanym w innych zakątkach globu. Mamy do czynienia ze sztucznym podbijaniem cen.

Jaka jest skala emisji metanu? Rocznie w czasie produkcji węgla wydziela się niespełna 1 mld m sześc. Wychwytujemy niewielką część. Nie mamy możliwości technicznych, aby poradzić sobie z jego niskimi stężeniami.

- Gdyby ten gaz włączyć do systemu ETS, koszty produkcji węgla w Polsce wzrosłyby o 1 mld euro rocznie. Nie mamy szans funkcjonować przy takich wysokich kosztach produkcji węgla. Jeśli tak się stanie, to za 15 lat w tym gronie już na pewno się nie spotkamy – mówił Janusz Olszowski.

W polskich kopalniach w czasie wydobycia węgla kamiennego w 2018 r. uwolniło się ponad 900 mln m sześc. metanu. Udało się zagospodarować jedynie 200 mln. Posłużyły one do wyprodukowania energii elektrycznej i ciepła. Pozostała część została wyemitowana do atmosfery. Potencjał wydobywalnych zasobów metanu w pokładach węgla Zagłębia Górnośląskiego według szacunków Państwowego Instytutu Geologicznego wynosi 170 mld m sześc. Te złoża są ważne ze względu na dostępność i możliwość pełnego kontrolowania wydobycia. Nie ma na nie wpływu sytuacja międzynarodowa. W kopalniach węgla kamiennego funkcjonuje obecnie ok. 20 stacji odmetanowania.

Polskie spółki są zainteresowane ujmowaniem metanu. Od 2016 r. prowadzony jest program Geo-Metan, który ma na celu komercyjne zastosowanie przetestowanej już skutecznej technologii wydobycia metanu z pokładów węgla od powierzchni. W Gilowicach PGNiG wspólnie z Polską Grupą Górniczą bada możliwości wydobycia czystego metanu jeszcze przed eksploatacją złóż węgla. Znajdują się tam dwa odwierty, z których wydobywa się gaz. W przyszłym roku wydobywany tam metan zasili lokalną sieć gazowniczą. Krajowe zużycie gazu rośnie i w perspektywie 10 lat osiągnie 20 mld m sześc. rocznie.