fot: Witold Gałązka/ARC
We wrześniu po zakończeniu modernizacji ekipy opuszczą gardziel wielkiego pieca nr 2 w Dąbrowie Górniczej, a wnętrze wypełni surówka o temperaturze 1,5 tys. stopni Celsjusza
fot: Witold Gałązka/ARC
W dąbrowskiej hucie ArcelorMittal dobiega końca remont wielkiego pieca nr 2. Od połowy lipca odnowiono m.in. gar wielkiego pieca (dolna część do wytopu surówki żelaza), 4 koryta spustowe surówki, system odpylania i chłodzenia. Dzięki modernizacji za ok 85 mln zł żywotność wielkiego pieca (który pracuje od 1977 r., a remont po raz ostatni przechodził w 2006 r.) wydłużona zostanie o kolejnych trzy do pięciu lat.
W piątek, 24 sierpnia, na zaproszenie ArcelorMittal dziennikarze zobaczyć mogli, jak przebiegają prace wewnątrz i wokół wielkiego pieca. Z kładki na wysokości 44 m, nieco poniżej gardzieli, przez którą z tasmociągu wsypywane są do szybu pieca koks i ruda żelaza, ropościera się widok na hutę i miasto (zaskakująca jest ilość zieleni porastającej rozległy teren zakładu, który przypomina miejscami las poprzecinany rurociągami i siatką dróg).
W hali wielkiego pieca uwiają się ekipy remontowe: koryta spustowe w kształcie kanałów głębokich na ok. 2 m wyłożono nową ceramiką ogniotrwałą. Tędy płynna surówka spływa do olbrzymiej kadzi torpedo (wagon przypominający cygaro, mieszczący ok. 300 t rozgrzanego do czerwoności surowca). Torpedo zawozi surówkę do stalowni. Tymczasem wokół wielkiego pieca pracują dźwigi (największy o udźwigu 500 t) dostawiające elementy dla robotników na wyższych piętrach szybu.
Muszą zachować najwyższą ostrożność, by nie uszkodzić ażurowej konstrukcji obudowy szybu, wyższej niż dziesięciopiętorwy wieżowiec. Wszystkie roboty trzeba prowadzić z zachowaniem rygorystycznych norm bezpieczeństwa. Teren wokół pieca został wygrodzony i mogą się po nim poruszać tylko pracownicy ze specjalnymi zezwoleniami i po odpowiednich szkoleniach z zakresu BHP. Gdy na początku wrzesnia piec zostanie rozgrzany do temperatury 1500 stopni Celsjusza dostęp do miejsc, w których dzisiaj pracują ludzie, będzie niemożliwy.
Gdy w lipcu wygaszono gorący nadmuch i spuszono surówkę oraz wydobyto tzw. wilka (czyli część płynną, która zalega na dnie gara poniżej otworów spustowych i - nieusunięta - zastygłaby w lity żelazny zakalec o wadze pół tysiąca ton), piec potrzebował około tygodnia na ostygnięcie, zanim robotnicy mogli się do niego zbliżyć.
Przez jeden z 32 otworów na dysze (o średnicy 130 mm), którymi w czasie wytopu wdmuchiwane będzie powietrze rozgrzane do 1150 stopni Celsjusza, wpełzamy do wnętrza wielkiego pieca. Widok w górę ku gardzieli przesłaniają trzy stalowe pomosty robocze, z których wykonuje się remont ścian.
Na ścianach wewnątrz gara układanych jest 130 bloków węglowych wykonanych w najnowocześniejszej technologii. Grafit jest najlepszym niepalnym materiałem izolacyjnym. Bloki rozmieszcza się z zegarmistrzowską precyzją.
- Co ciekawe, bloki te są łączone na sucho, bez użycia zaprawy. Szczeliny pomiędzy nimi mogą wynosić od 0,2 mm do maksymalnie 0,5 mm. To precyzyjna układanka, w ściśle określonej kolejności, jak puzzle w wydaniu makro – mówi Radosław Dziedzic, kierownik remontu wielkiego pieca numer 2. Po zamontowaniu, bloki węglowe zostaną zabezpieczone specjalnym betonem odpornym na najwyższe temperatury. Taki beton to w Europie nowość technologiczna, po raz pierwszy zastosowana w Polsce.
Powyżej linii nadmuchu wymieniane są ogromne miedziane płyty systemu chłodzącego. Obłożono nimi ściany pieca w 17 rzędach po 42 płyty w każdym. W czasie wytopu woda musi bezustannie płynnąć wewnątrz płyt, aby studzić szyb. W przeciwnym razie temperatura gazu wielkopiecowego stopiłaby metal obudowy i rozsadziłaby piec. Ochłodzony odpowiednio gaz wielkopiecowy jest bezcennym paliwem, które - płonąc w nagrzewarkach - rozgrzewa do ponad tysiąca stopni Celsjusza powietrze tłoczone do wytopu surówki. Takie wykorzystanie gazu wielkopiecowego przesądza o tym, że energochłonny proces wytopu z rudy i koksu może mieć ekonomiczny sens.
W zakres remontu wchodzi też m.in. modernizacja instalacji oczyszczania gazu (z odpylnikiem statycznym i nowym dyfuzorem na gardzieli), instalacja oczyszczania gazu wielkopiecowego na mokro, wymiana na nowe urządzeń pomiarowych i monitoringu. Do wnętrza wielkiego pieca nie da się zajrzeć nawet przy pomocy kamery. Obraz tego, co dzieje się wewnątrz z wsadem podczas wytopu, dają specjalistom wyłącznie czujniki rozmieszczone w różnych punktach gara i szybu. Ich odczyty trzeba ze znawstwem interpretować, by proces przebiegał bezpiecznie.
Oprócz prac na wielkim piecu przeprowadzono też renowację urządzeń pomocniczych instalacji.
– Wybudowaliśmy m.in. nowy system załadunku pieca i wyposażyliśmy tę instalację w nową automatykę, która umożliwi nam większą kontrolę nad procesem wytapiania surówki – wyjaśnia Geert Verbeeck, dyrektor generalny i wiceprezes zarządu ArcelorMittal Poland. – Co więcej, dzięki dokładnemu oczyszczeniu i rozbudowie systemu odpylania zwiększyliśmy jego wydajność – zaznacza.
W dąbrowskim oddziale ArcelorMittal Poland trwają również warte 700 mln zł inwestycje środowiskowe: w spiekalni, stalowni i elektrociepłowni TAMEH Polska. Modernizowany jest system odpylania w stalowni, dzięki czemu moc odpylania zwiększy się trzykrotnie. Z kolei w spiekalni budowane są nowoczesne, ogromne filtry hybrydowe, które pozwolą ponadsześciokrotnie ograniczyć emisję z dąbrowskiej huty, a przy punktach rozładunku i załadunku rud i koksu budowane są nowe elektrofiltry. One również w znaczący sposób zmniejszą emisje pyłowe. Kolejne 100 mln zł warta jest inwestycja w elektrociepłowni TAMEH.
– Instalujemy turbiny wytwarzające energię elektryczną w procesie rozprężania gazu wielkopiecowego. Dzięki nim będziemy produkować energię, nie emitując do atmosfery żadnych gazów
i pyłów – wyjaśnia Tomasz Ślęzak, członek zarządu, dyrektor Energii i Ochrony Środowiska ArcelorMittal Poland. Darmowy prąd popłynie z dwóch turbin o wadze 81 t i mocy 12,5 MW każda.
Czytaj też: Tomasz Ślęzak, wiceprezes AM Poland o przyszłości wielkiego pieca nr 2 w Dąbrowie Górniczej
W galerii: remont wielkiego pieca nr 2 w oddziale ArcelorMittal w Dąbrowie Górniczej, piątek 24 sierpnia 2018 r. (zdjęcia Witold Gałązka - Trybuna Górnicza i portal netTG.pl, AM Poland)
