fot: Anna Zych
Koło pędne maszyny parowej w Skansenie Przemysłowym Królowa Luiza w Zabrzu
fot: Anna Zych
Europejskie pieniądze – blisko 41,5 mln zł – pomogą w odnowieniu i utworzeniu spójnego produktu turystycznego z najciekawszych zabrzańskich obiektów turystycznych: Zabytkowej Kopalni Węgla Kamiennego Guido, Skansenu Górniczego Królowa Luiza, Muzeum Górnictwa Węglowego, a także Głównej Kluczowej Sztolni Dziedzicznej.
Jak poinformowała PAP Katarzyna Paliczka z zabrzańskiego magistratu, projekt EOKTiTP został już zweryfikowany przez Ministerstwo Rozwoju Regionalnego. Dotacja ze środków Programu Operacyjnego Innowacyjna Gospodarka pokryje większość kosztów szacowanej na 69 mln zł inwestycji. Resztę dołożą władze miasta i samorządu woj. śląskiego.
W ramach projektu do końca 2011 r. zrewitalizowana zostanie druga część naziemnych obiektów skansenu Królowa Luiza, zbudowane zostaną nowe obiekty obsługi ruchu turystycznego, a – przede wszystkim – udrożniona i zaadaptowana dla potrzeb ruchu turystycznego zostanie ciągnąca się pod miastem podziemna sztolnia.
Dziewiętnastowieczna Główna Kluczowa Sztolnia Dziedziczna to unikatowe w skali światowej podziemia kopalniane w śródmiejskiej części Zabrza. Wybudowany w latach 1799-1863 podziemny kanał o długości ponad 14 kilometrów, ciągnął się od centrum Zabrza do Chorzowa – był wykorzystywany do odwadniania kopalni i spławiania łodzi z węglem.
Na potrzeby EOKTiTP przygotowana zostanie trasa zaczynająca się w naziemnej części obecnego skansenu \"Królowa Luiza\" z czynną parową maszyną wyciągową z 1915 r. Stamtąd zwiedzający zjadą 36 metrów pod ziemię na poziom sztolni, skąd łodziami popłyną ok. 450 metrów do mijanki, w której znajdował się największy podziemny port załadowczy sztolni.
Z portu turyści przejdą do drugiej części skansenu, z XIX-wiecznymi i współczesnymi wyrobiskami o łącznej długości 1560 m, oglądając m.in. pracę podziemnych maszyn urabiających. Potem wrócą do drugiego portu sztolni innym chodnikiem, skąd kolejką górniczą dojadą ok. 2 km do zrekonstruowanego wylotu sztolni w centrum miasta.
Prócz Sztolni i skansenu „Królowa Luiza”, którego pierwszy etap rewitalizacji – współfinansowany ze środków Zintegrowanego Programu Operacyjnego Rozwoju Regionalnego – zakończono w lipcu tego roku, EOKTiTP obejmie również działające od 1981 r. Muzeum Górnictwa Węglowego, oraz otwartą w czerwcu ub. roku kopalnię \"Guido\".
Kopalnia, na bazie której utworzono Zabytkową Kopalnię Węgla Kamiennego \"Guido\", powstała 1855 r. Dotąd dla ruchu turystycznego udostępniono tam ekspozycję na poziomie 170 m. Prezentowane są m.in. praca górnika, wydobycie węgla i maszyny z przełomu XIX i XX wieku. Na kilkusetmetrowej trasie można też obejrzeć podziemne stajnie i narzędzia.
Poziom 170 od chwili otwarcia cieszy się wielkim zainteresowaniem turystów. Oblegana jest również tzw. komora biesiadna na poziomie 320 metrów, na którym wkrótce otwarte zostaną jeszcze kręgielnia i galeria sztuki. Będzie to miejsce imprez w ramach projektu \"Poziom sztuki\", prowadzonego wspólnie przez miasto i miejscową szkołę sztuk plastycznych.
Najciekawszą częścią poziomu 320 będzie jednak trasa turystyczna z autentyczną współczesną ścianą wydobywczą i wszystkimi potrzebnymi do urobku i odstawy węgla maszynami, m.in. z kombajnem górniczym lub strugiem oraz przenośnikami. Będzie tam można samemu urobić kawałek węgla i zabrać go do domu.
Plany utworzenia EOKTiP w Zabrzu zakładają, że wszystkie obiekty wchodzące w jego skład zostaną objęte jednym programem turystycznym i staną się spójnym, atrakcyjnym na miarę europejską produktem turystyki przemysłowej. Miasto m.in. zakłada ułatwienie komunikacji między wszystkimi rozrzuconymi na przestrzeni kilku kilometrów zabytkami.
Zobacz także:
Perspektywy Królowej Luizy
Ważą się losy zabrzańsiej sztolni
