Z chorzowskiej wieży szybu Prezydent można podziwiać nasze Beskidy, a nawet tatrzańskie szczyty

Zimą wieżę szybu Prezydent można podziwiać tylko z dołu

W Polsce przybywa wież widokowych otwartych cały rok. Ta w Chorzowie, powstała po adaptacji wieży wyciągowej szybu Prezydent, w dalszym ciągu ma pozostać wieżą sezonową. Tak zadecydowały władze miasta, będące właścicielem terenu.

Szyb Prezydent był przez dziesięciolecia jednym ze znaków rozpoznawczych Chorzowa. Monumentalna żelbetowa wieża wyciągowa została wzniesiona nad szybem, który zgłębiono w latach 1929-1933. Szyb kilkukrotnie zmieniał nazwę. Powstał jako Jacek III, później był przemianowany na szyb Prezydent w ramach KWK Prezydent Mościcki. To na cześć ostatniego prezydenta II RP, który co prawda z górnictwem węglowym niewiele miał wspólnego, za to przez pewien czas pełnił funkcję dyrektora w zakładach chemicznych w Chorzowie.

Po drugiej wojnie światowej szybowi znów nadano nazwę Prezydent, pozbywając się przy tym nazwiska Mościckiego. I tak już zostało do końca wydobycia węgla kamiennego w tym rejonie. W 1996 r. wylot szybu został przykryty betonową płytą. Żelbetowej wieży nikomu nie opłacało się burzyć. Przez kilka lat stała nad rumowiskiem zlikwidowanej kopalni. Potem, po przejęciu terenu przez miasto, wieżę odnowiono. Renowacja nastąpiła w 2009 r., a kolejna w 2021 r. I co istotne, wokół wieży szybowej utworzony został skwer z alejkami, ławkami i z placem zabaw dla dzieci.

Żeby obraz nie był zbyt idylliczny, trzeba wspomnieć o wandalach, którzy co jakiś czas uszkadzali elementy wieży widokowej oraz dokonywali pewnych zniszczeń w jej otoczeniu. Miasto reagowało na to kolejnymi naprawami. Ostatnio, w 2024 r. wykonano prace interwencyjne po dewastacjach. Została przeprowadzona naprawa nawierzchni brukowej, instalacji elektrycznej i siatek ochronnych. Prócz tego obiekt przechodził przegląd techniczny w maju 2024 r., a kolejny zaplanowano na maj 2025 r.

Również w budżecie Chorzowa na 2025 r. zarezerwowano środki pieniężne na wieżę i jej otoczenie. Samo utrzymanie skweru wokół wieży ma kosztować ćwierć miliona złotych, a utrzymanie czystości – 31 tys. zł. Dodatkowo modernizacja i renowacja obiektu, jak również modernizacja i naprawa oświetlenia wieży oraz likwidacja przewidywanych szkód mają pochłonąć 45 tys. zł.

Wieża szybu Prezydent umożliwia dalekie obserwacje, wykraczające sporo poza Górnośląski Okręg Przemysłowy. Warunkiem koniecznym jest tylko odpowiednia przejrzystość powietrza. Z dawnej kopalnianej wieży można wtedy dostrzec Tatry – w tym Gerlach, Beskid Żywiecki, Beskid Śląski, a Babia Góra czy Pilsko mogą być oglądane w całej okazałości. Spoglądając na południowy zachód, dostrzec można Wysoki Jesionik w Republice Czeskiej.

Niestety, takie widoki są niemożliwe do zobaczenia zimą. Chorzowski magistrat konsekwentnie od lat zamyka wieżę szybu Prezydent na tę porę roku. Tak jest i w kolejnym sezonie.

– Wieża jest udostępniona do zwiedzania siedem miesięcy w roku w godzinach 7.00 do 21.00. Ze względu na charakter obiektu i rodzaj zabezpieczeń nie przewiduje się zmian w tym zakresie – informuje Biuro Prasowe Urzędu Miasta w Chorzowie.

Tymczasem w polskich Sudetach przybywa w ostatnich latach wież, które są dostępne przez cały rok. Otwarta 26 września 2022 r. wieża widokowa na Śnieżniku (1426 m n.p.m.) jest dostępna za darmo w dzień i w nocy przez wszystkie dni roku. Tak samo stalowa wieża widokowa na Kalenicy (964 m n.p.m.) w Górach Sowich, której renowację zakończono 14 listopada 2022 r.

W górniczym Wałbrzychu turyści mają do dyspozycji dwie wieże widokowe. Jedną z nich udostępnia Centrum Nauki, Kultury i Sztuki Stara Kopalnia, funkcjonujące od 2014 r. na terenie dawnej KWK Thorez. Tam nie adaptowano żadnej z zabytkowych wież wyciągowych, lecz zbudowano współczesną wieżę widokową. Młodsza od niej jest odległa o kilka kilometrów wieża na wzgórzu w wałbrzyskim parku im. Jana III Sobieskiego, otwarta 21 czerwca 2024 r. Też ją można zwiedzać codziennie od 9 do 18.