Wojnarowski: Ciepłownictwo to ważny element bezpieczeństwa energetycznego. Czy już bez węgla?

Konrad Wojnarowski

Wiceszef Ministerstwa Energii podczas debaty dotyczącej dekarbonizacji ciepłownictwa wskazał, że transformacja energetyczna jest wyzwaniem dla branży, szczególnie w Polsce, która ma drugi co do wielkości rynek ciepła systemowego - po Niemczech - w Unii Europejskiej. 

Resort energii przygotował strategię transformacji ciepłownictwa do 2040 r. Jej realizacja ma zapewnić stabilne, bezpieczne i przystępne cenowo dostawy ciepła, stworzyć stabilne i przewidywane ramy dla funkcjonowania branży, zapewniając jednocześnie utrzymanie bezpieczeństwa energetycznego kraju.

Stopniowe odchodzenie od paliw kopalnych

 Głównym założeniem strategii jest stopniowe odchodzenie od paliw kopalnych do niskoemisyjnych i bezemisyjnych źródeł energii. 

- Strategia odpowiada wyzwaniom szeroko rozumianej transformacji energetycznej. Ciepłownictwo trzeba dzisiaj traktować jako ważny element bezpieczeństwa energetycznego. Nie tylko w kontekście inwestowania w nowe technologie i związane z tym wyzwania z elektryfikacją polskiej i europejskiej gospodarki, ale także odpowiadając na problemy całego sektora - powiedział Wojnarowski. 

Wyraził nadzieję, że rząd jak najszybciej przyjmie strategię transformacji ciepłownictwa. Wiceminister energii zastrzegł, że do przeprowadzenia transformacji ciepłownictwa kluczowe jest zapewnienie finansowania. Zasygnalizował, że kluczowe będzie w tym procesie wsparcie z funduszy w ramach perspektywy finansowej Unii Europejskiej na lata 2028-2034. 

Zaznaczył, że jedną z przeszkód dla obecnie funkcjonującego w Polsce ciepłownictwa, opartego przede wszystkim o węgiel, są związane z tym koszty uprawnień do emisji CO2 w Europejskim Systemie Handlu Emisjami (systemie ETS). 

- Z jednej strony nie możemy dalej wymagać nakładów inwestycyjnych związanych z transformacją, a z drugiej strony obarczać ciepłownictwo polskie (...) kosztami systemu ETS - powiedział Wojnarowski. 

Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej zamierza przeznaczyć co najmniej 3 mld zł na inwestycje w ramach Funduszu Transformacji Ciepłownictwa. Trwa projektowanie programu. Ma on być realizowany w latach 2026-2030. Jego celem jest dekarbonizacja systemów ciepłowniczych. 

Z systemów ciepłowniczych korzysta 15 mln osób

Długość sieci to ok. 23 tys. km. W 2025 r. do odbiorców w Polsce dostarczono 219,9 PJ energii cieplnej. Według wytycznych UE do 2040 r. 75 proc. ciepła systemowego powinno powstawać z odnawialnych źródeł energii i odpadów, a do 2050 r. 100 proc. Szacowana skala potrzeb inwestycyjnych ciepłownictwa w Polsce do 2040 r. to 197-231 mld zł. 

Podczas Energy Days w Katowicach Dariusz Kryczka z United Nations Global Compact Network Poland zaprezentował Kartę Rekomendacji dla Transformacji Ciepłownictwa. Znalazło się w niej kilkadziesiąt rekomendacji, a wśród nich m.in. dobór technologii do lokalnych zasobów i infrastruktury; uwzględnienie skali systemu i potrzeb odbiorców; wspólne cele krajowe przy różnych drogach dojścia; większa elastyczność modelu taryfowego; uwzględnienie kosztów i specyfiki lokalnej transformacji; stabilne warunki dla wieloletnich inwestycji. 

Energy Days to dwudniowa konferencja, która dotyczy wyzwań, inwestycji i technologii dla sektora energii oraz przemysłu w związku z transformacją energetyczną. Odbywa się w Międzynarodowym Centrum Kongresowym w Katowicach równolegle z Business PRECOP. Oba wydarzenia organizuje Grupa PTWP.