fot: Krystian Krawczyk
fot: Krystian Krawczyk
Jak pan minister ocenia potrzeby inwestycyjne polskiego górnictwa, która spółka ma największe zaniedbania w tym zakresie?
- Działania restrukturyzacyjne w górnictwie węgla kamiennego w ostatnich latach były ukierunkowane przed wszystkim na obniżanie kosztów produkcji, zmniejszanie zatrudnienia, ograniczanie produkcji. Zaniedbano inwestycje, w tym dotyczące udostępniania nowych złóż i pokładów. Efektem m.in. tych działań było obniżenie wydobycia w 2007 r. w stosunku do 2006 r.o 7 mln ton.
Szacuje się, iż do 2015 r. potrzebne są na inwestycje nakłady w wysokości ok. 19 mld zł, w tym na budownictwo inwestycyjne 10,3 mld zł, a na zakupy gotowych dóbr inwestycyjnych 9,2 mld zł. Spośród spółek węglowych najwyższe nakłady na inwestycyjne przewiduje Kompania Węglowa SA (6428,1 mln zł), Jastrzębska Spółka Węglowa SA wydatkuje do 2015 r. łącznie 5814 mln zł, a Katowicka Grupa Kapitałowa 5075,7 mln zł. Jednak odnosząc się do wielkości producenta, KW SA zaplanowała stosunkowo mniejsze nakłady inwestycyjne niż inne spółki węglowe.
Jakie obszary inwestycyjne w górnictwie powinny być priorytetowe – wymiana maszyn i urządzeń, automatyzacja, przygotowanie do eksploatacji nowych pokładów i złóż?
- Priorytetowym celem przeprowadzanych inwestycji powinno być przywrócenie i utrzymanie poziomu wydobycia. Mniejsze o 7 mln ton wydobycie w 2007 roku w stosunku do poprzedniego roku musiało się negatywnie odbić na finansach spółek. Chociaż większość z nich wypracowała dodatni wynik finansowy netto – w sumie, w skali całego sektora wyniósł on 97 mln zł – to jest on znacznie niższy od oczekiwanego. W tym kontekście najistotniejsze będzie udostępnianie i eksploatacja nowych partii złóż. Niemniej ważna jest konieczność zakupu wysoko wydajnych maszyn i urządzeń, które pozwolą na bezpieczniejszą i wydajną pracę załóg górniczych.
Skąd spółki mogą czerpać pieniądze na konieczne inwestycje?
- Inwestycje sfinansowane zostaną przede wszystkim ze środków własnych spółek węglowych. Udział środków własnych w łącznych nakładach inwestycyjnych wyniesie
90 procent. Podstawowym źródłem będą odpisy amortyzacyjne. Istotnym źródłem środków na inwestycje będzie upublicznienie części akcji spółek węglowych. Najbardziej zaawansowane są prace w tym zakresie w KHW SA oraz LW „Bogdanka” SA. Przewidywane jest również upublicznienie akcji JSW SA.
KHW SA podjął szereg działań nad emisją obligacji o wartości w granicach 350 mln zł.
Kiedy i w jakim zakresie będzie możliwa pomoc publiczna i na jakie zadania?
- Dodatkowym źródłem finansowania inwestycji w górnictwie węgla kamiennego mogą być środki publiczne pozyskane na tzw. inwestycje początkowe. Są one uzależnione od możliwości finansowych państwa. Mogą one stanowić maksymalnie 30 procent inwestycji i muszą zostać notyfikowane w Komisji Europejskiej.
Kopalnie Silesia i Dębieńsko są przedmiotem zainteresowania obcego kapitału, czy rząd będzie wspierał sprzedaż kopalń zagranicznym oferentom?
- Strategia dopuszcza możliwość zbywania i łączenia kopalń w ekonomicznie uzasadnionych przypadkach. Takie działanie wymaga każdorazowo dogłębnej, wielowymiarowej analizy, tak jak w każdym przedsięwzięciu biznesowym. W przypadku kopalni ,,Silesia” przetarg został zakończony i dotyczy on sprzedaży zorganizowanej części przedsiębiorstwa Ruch II Silesia KWK „Brzeszcze-Silesia”. Zaproponowano kwotę 205 mln zł. Zarząd zatwierdził wynik przetargu, a Rada Nadzorcza pozytywnie zaopiniowała wniosek zarządu do Walnego Zgromadzenia w sprawie wyrażenia zgody na sprzedaż. Do Ministerstwa Gospodarki nie wpłynął żaden wniosek odnośnie do zakupu byłej kopalni Dębieńsko.
Czy polskie górnictwo jest w stanie wdrożyć czyste technologie węglowe, a nasza energetyka sprostać unijnym dyrektywom dotyczącym emisji dwutlenku węgla?
- Węgiel, a w szczególności węgiel kamienny, jest w Polsce podstawowym surowcem energetycznym. Co jest zrozumiałe ze względu na występowanie jego znacznych zasobów, a równocześnie brak wystarczających własnych zasobów gazu naturalnego i ropy naftowej. Zapewnia on obecnie niezależność i bezpieczeństwo energetyczne Polski. Wzrastająca świadomość w zakresie ochrony środowiska naturalnego, powoduje prowadzenie przez Unię Europejską coraz bardziej restrykcyjnej polityki ekologicznej. Wymusza to doskonalenie stosowanych technologii wytwarzania energii, w kierunku podniesienia sprawności tego procesu oraz zmniejszenia jego uciążliwości dla środowiska, m.in. poprzez zmniejszenie emisji gazów cieplarnianych.
Wprowadzanie przyjaznych dla środowiska technologii czystego węgla jest metodą na utrzymanie roli i znaczenia węgla jako głównego surowca w gospodarce energetycznej kraju, przy zapewnieniu bezpieczeństwa i niezależności energetycznej. Górnictwo ma świadomość wagi i znaczenia technologii czystego węgla. Prowadzone są analizy i prace przygotowawcze, które pozwolą na uruchomienie pierwszych, pilotażowych, instalacji pracujących w oparciu o wspomniane technologie. Zakładana jest możliwość budowy przemysłowej instalacji przetwórstwa węgla kamiennego na paliwa płynne i gazowe na zasadach biznesowych. W tym celu zostanie opracowane studium wykonalności projektu instalacji do produkcji paliw gazowych i płynnych z węgla kamiennego, które da odpowiedź m.in. na pytania dotyczące opłacalności produkcji, wyboru technologii czy optymalnej lokalizacji inwestycji. Ze względu na znaczne koszty związane z uruchomieniem takich instalacji, prace te prowadzone są we współpracy pomiędzy górnictwem a energetyką oraz przemysłem chemicznym.
Przewidziane dla energetyki limity emisji CO2, na pewno nie zadowalają branży, jednak umożliwiają jej normalne funkcjonowanie. W przyszłości, w związku z dalszym ograniczaniem wielkości limitów emisji, przy okazji remontów czy też budowy nowych bloków konieczne będzie zastosowanie nowych rozwiązań (np. technologii czystego węgla), które pozwolą na utrzymanie jeszcze ostrzejszych norm emisji zanieczyszczeń do atmosfery oraz podniosą sprawność procesu wytwarzania energii.
