W kopalni Ruda monitorują strefy szczególnego zagrożenia
Wszystko dzięki technologii RFID (Radio Frequency Identification) umożliwiającej kontrolę liczby pracowników przebywających w danym rejonie kopalni. System bezprzewodowo rozpoznaje obiekty oznakowane mikroskopijnym mikroprocesorem.
fot: ARC/Jarosław Galusek
System Portas monitoruje lokalizację załogi w strefach szczególnego zagrożenia z dokładnością do dwóch metrów.
fot: ARC/Jarosław Galusek
Wszystko dzięki technologii RFID (Radio Frequency Identification) umożliwiającej kontrolę liczby pracowników przebywających w danym rejonie kopalni. System bezprzewodowo rozpoznaje obiekty oznakowane mikroskopijnym mikroprocesorem.
Zagrożenie tąpaniami towarzyszy eksploatacji węgla w większości kopalń węgla kamiennego. Zakłady górnicze starają się w jak najlepszy sposób zapewnić bezpieczeństwo swych załóg. Tak jest też w należącej do Polskiej Grupy Górniczej kopalni Ruda w Rudzie Śląskiej, gdzie od kilku miesięcy działa system automatycznej ewidencji i lokalizacji załogi PORTAS.
System wprowadzono po zaistnieniu czterech silnych wstrząsów, które miły miejsce w 2025 r. w ścianie 2. w partii K, w pokładzie 410. Dla podniesienia bezpieczeństwa wprowadzono limity zatrudnienia załogi w rejonach ściany 2. dla zmian wydobywczych i remontowych. Zdecydowano się także na wprowadzenie do eksploatacji systemu automatycznej ewidencji załogi PORTAS. Monitoruje on lokalizację załogi w strefach szczególnego zagrożenia z dokładnością do dwóch metrów. Umożliwia też zliczanie sumaryczne osób wchodzących do zagrożonego rejonu, aby móc następnie szybko wycofać pracowników, jeśli zajdzie taka konieczność.
Ciągła lokalizacja pracowników
Podstawowymi elementami systemu są transpondery i węzły radiowe. Transpondery, czyli tzw. TAGI pobierane są na lampowni i przypisywane indywidulanie do pracownika udającego się w rejon ściany. Nosi się je na szyi, podobnie jak identyfikatory. Z kolei pracownicy stale przebywający w rejonach szczególnego zagrożenia wyposażeni są w transpondery zabudowane w lampach górniczych. Sygnał wysyłany przez identyfikatory odbierany jest przez węzły radiowe, zabudowane w wyrobiskach. Ich głównym zadaniem jest identyfikacja wejścia lub wyjścia pracownika z odcinka wyrobiska uznanego za szczególnie niebezpieczny, a także ciągła lokalizacja pracowników na całej długości wyrobiska. Informacje przekazywane są do serwera systemu PORTAS i wyświetlane na przygotowanych planszach w systemie dyspozytorskim na pulpicie dyspozytora ruchu i dyspozytora ds. tąpań.
Atuty technologii RIFID
A wszystko dzięki technologii RFID (Radio Frequency Identification) umożliwiającej kontrolę liczby pracowników przebywających w danym rejonie kopalni. System bezprzewodowo rozpoznaje obiekty oznakowane mikroskopijnym mikroprocesorem. W pamięci takiego układu elektronicznego zapisany jest unikalny numer, który przyporządkowany zostaje do oznakowanej rzeczy, miejsca czy osoby. Aby odczytać bezprzewodowo numer z pamięci chipa RFID, należy posłużyć się czytnikiem RFID i podłączoną do niego anteną.
System skanuje przestrzeń w obrębie węzłów radiowych i w czasie ułamków sekundy przekazuje do oprogramowania serwera informację o efektach odczytu. W przypadku, gdy liczba pracowników odpowiada rygorom zatrudnieniowym (w danej strefie szczególnego zagrożenia tąpaniami), system wyświetla informację o zakazie wejścia do zagrożonej strefy.
Do najważniejszych atutów technologii RIFID należą: automatyczne pozyskiwanie danych, bez konieczności wykonywania jakiejkolwiek akcji przez użytkowników systemu oraz obsługujących jego działania, a także rozpoznawanie nawet do kilkuset osób lub obiektów jednocześnie.
Działanie systemu jest pomocne nie tylko w przypadku zwalczania zagrożenia tąpaniami, ale również wentylacyjnego np. w sytuacji podwyższonych wartości metanu w atmosferze kopalnianej mamy informację o ilości ludzi przebywających w zagrożonym rejonie. Dzięki podobnym wynalazkom w należących do Polskiej Grupy Górniczej kopalniach pracuje się coraz bardziej bezpiecznie.
