fot: Jarosław Galusek
Wiceminister Hanna Trojanowska pełni również funkcje pełnomocnika rządu do spraw energii jądrowej
fot: Jarosław Galusek
Pierwszy blok elektrowni jądrowej będzie uruchomiony w 2022 r., co wynika z aktualizacji harmonogramu do projektu programu jądrowego - poinformowała pełnomocnik rządu ds. energetyki jądrowej Hanna Trojanowska. Rząd wstępnie zakładał, że będzie to w 2020 r.
Projekt programu polskiej energetyki jądrowej, wraz z zaktualizowanym harmonogramem jego realizacji, został w środę przyjęty przez resort gospodarki. 16 sierpnia ma być wysłany do konsultacji zewnętrznych, a do końca tego roku ma zostać przyjęty przez rząd.
Polska Grupa Energetyczna planuje budowę dwóch elektrowni jądrowych o mocy około 3000 MW każda. Spółka chce mieć 51 proc. udziałów w konsorcjum, które zbuduje i będzie eksploatować pierwsze elektrownie jądrowe w Polsce. Zgodnie ze wstępnym harmonogramem rządu pierwszy blok miał zostać oddany do użytku do końca 2020 roku.
Nie przesądzono do tej pory, gdzie powstanie pierwsza polska siłownia jądrowa. Z 25 możliwych lokalizacji w ścisłej czołówce eksperci PGE najczęściej wskazują na Żarnowiec (na Pomorzu, 5 km od bałtyckiego wybrzeża), Klempicz (w Wielkopolsce) Kopań (w Szczecińskiem) i Bełchatów (w Łódzkiem).
- W wyniku intensywnych prac, jakie prowadzi PGE w zakresie rozeznania najlepszych praktyk prowadzenia procesów inwestycyjnych w energetyce jądrowej, możliwym było zweryfikowanie harmonogramu prac związanych z przygotowaniem budowy i budową pierwszej elektrowni jądrowej. W efekcie, w zweryfikowanym harmonogramie pojawia się rok 2022 jako data uruchomienia pierwszego bloku - powiedziała wiceminister gospodarki Hanna Trojanowska. Zastrzegła jednocześnie, że nowy harmonogram nakłada równie rygorystyczne ramy czasowe na administrację rządową, jakie zakładał poprzedni.
Podkreśliła, że aby elektrownia ruszyła w 2022 roku, w wyznaczonych terminach muszą być rozwiązane "krytyczne kwestie dla inwestycji". Wymieniła wśród nich przyjęcie odpowiednich przepisów oraz "gotowość dozoru jądrowego" do wydawania zezwoleń dotyczących bezpieczeństwa jądrowego i ochrony radiologicznej.
Funkcję dozoru jądrowego pełni obecnie Państwowa Agencja Atomistyki (PAA), która w 2014 roku ma się przekształcić w Komisję Bezpieczeństwa Jądrowego i Ochrony Radiologicznej. W tym celu Agencja ma m.in. zatrudnić do końca 2011 roku 23 dodatkowe osoby, a w latach 2011-2014 - 16 kolejnych. Będą to głównie wykwalifikowani inspektorzy jądrowi.
Wyjaśniła, że liczący ponad 100 stron projekt programu jądrowego opisuje 11 obszarów działań.
- W regulacjach sformułujemy ogólne wymagania wyboru technologii jądrowej, aby spełniała najwyższe standardy obowiązujące w krajach UE i USA jeśli chodzi o bezpieczeństwo jądrowe i ochronę obiektów. Ale zapewnienie systemu nadzoru nad tym bezpieczeństwem na każdym etapie - od projektowania do eksploatacji elektrowni - będzie prowadzić krajowy dozór jądrowy zgodnie z zapisami prawa atomowego - podkreśliła wiceminister.
Dodała, że w pracach nad programem, poza resortem, udział także brali: inwestor, czyli PGE, PAA i Zakład Unieszkodliwiania Odpadów Promieniotwórczych. - Dzięki tej współpracy udało nam się zdefiniować najważniejsze obszary problemowe, w których będziemy musieli podzielić się zadaniami - powiedziała Trojanowska. Zaznaczyła, że zadania administracji rządowej zostały oddzielone od działań inwestorskich. Zastrzegła jednak, że "na obecnym etapie przygotowań potrzebne jest współdziałania w wielu kwestiach, jak choćby kształcenie kadr czy działania informacyjno-edukacyjnych".
Program zakłada powstanie w 2012 roku nowej agencji energetyki jądrowej, która ma przejąć m.in. zadania pełnomocnika rządu i departamentu energii jądrowej w MG. Agencja podległa ministrowi gospodarki będzie koordynowała realizację strategii państwa w zakresie energetyki jądrowej, tak jak dzieje się to w innych krajach eksploatujących energetykę jądrową. Agencja będzie liczyć kilkadziesiąt osób - docelowo, w 2020 roku, nawet 80.
Trwają też prace nad budową nowoczesnego zaplecza naukowo-badawczego dla energetyki jądrowej - zapowiedziała Trojanowska. - Prace te jednak będą przyspieszone po wejściu w życie ustawy o instytutach naukowych w październiku br. - dodała.
Kierownictwo resortu przyjęło też w środę projekty założeń do dwóch ustaw, które powinny wejść w życie 1 lipca 2011 roku. Pierwszy to ustawa o energetyce jądrowej, a drugi - o odpowiedzialności cywilnej za szkodę jądrową.
- W projekcie założeń do ustawy o energetyce jądrowej jest opisany proces przygotowania budowy i budowy obiektów energetyki jądrowej oraz katalog wymagań, jakie stawia się inwestorowi lub operatorowi. Są to m.in. organizacja i finansowanie postępowania z wypalonym paliwem i odpadami promieniotwórczymi, a także likwidacji obiektów energetyki jądrowej po zakończeniu ich eksploatacji - powiedziała Trojanowska.
Ustawa regulować będzie także kwestie działań informacyjnych i edukacyjnych w zakresie energetyki jądrowej oraz udziału społeczeństwa w podejmowaniu decyzji o budowie takich obiektów. - W projekcie określiliśmy także zasady działania agencji energetyki jądrowej - poinformowała pełnomocnik. Agencja m.in. opiniowałaby kierowane do rządu wnioski o zgodę na rozpoczęcie inwestycji, po uprzedniej akceptacji dozoru jądrowego.
Także do końca roku przedłożony zostanie rządowi Krajowy Plan Postępowania z Odpadami Promieniotwórczymi i Wypalonym Paliwem. Oprócz harmonogramu działań i kosztów, będzie on zawierał rekomendacje dotyczące wyboru systemu postępowania z wypalonym paliwem jądrowym i odpadami promieniotwórczymi.
Jak przyznała Trojanowska, już dziś wielu ekspertów wskazuje, że lepszym rozwiązaniem od składowania wypalonego paliwa jest jego recykling, czyli ponowne użycie go w reaktorze. Wymaga to jednak przerobu w specjalnych zakładach; działają one w Wielkiej Brytanii, Francji, Japonii i Rosji i tam inwestor musiałby transportować wypalone paliwo.
