Transformersi - w nich przyszłość regionu

fot: Katarzyna Zaremba-Majcher

Martyna Ciupała, uczestniczka projektu, uczennica I LO im. Adama Mickiewicza w Rudzie Śląskiej

fot: Katarzyna Zaremba-Majcher

Tuż przed wakacjami zakończyła się pierwsza edycja projektu dla młodzieży „Transformersi w szkołach – Edukacja na rzecz zielonej transformacji i zachowania kultury górniczej w regionie”.

Galę podsumowującą zorganizowano na Wydziale Nauk Przyrodniczych Uniwersytetu Śląskiego w Sosnowcu. Z młodzieżą ze szkół średnich województwa śląskiego spotkali się naukowcy, eksperci zajmujący się transformacją regionu.

„Transformersi w szkołach – Edukacja na rzecz zielonej transformacji i zachowania kultury górniczej w regionie” to projekt edukacyjny, pierwszy taki w Polsce, w którym bierze udział 1130 uczniów ze szkół średnich z województwa śląskiego, m.in. z Katowic, Sosnowca, Rybnika, Rudy Śląskiej, Mysłowic, Knurowa i Wodzisławia Śląskiego. To pierwszy całościowy projekt Uniwersytetu Śląskiego poświęcony transformacji energetycznej i zmianom klimatycznym skierowany właśnie do młodych ludzi. Zajęcia prowadzą naukowcy z Wydziału Nauk Przyrodniczych i Wydziału Humanistycznego UŚ.

Jedną z uczestniczek projektu była Martyna Ciupała z I LO im. Adama Mickiewicza w Rudzie Śląskiej. Przygotowała „Rowerowy przewodnik po Rudzie Śląskiej”. – Połączyłam to, co jest ciekawe w moim mieście, z moją pasją. Chciałam wszystkim pokazać, że Ruda Śląska też jest ciekawa i zielona – podkreślała Martyna. W „Transformersach” brała udział przez około trzy miesiące. – Zachęciła mnie do tego dyrekcja, sam projekt bardzo mi się spodobał. Teraz mam plan, żeby rowerowy przewodnik wydać w wersji papierowej – dodaje.

Podczas sosnowieckiej gali wykłady wygłosili m.in. eksperci w dziedzinie transformacji, wśród nich byli doc. lng. Barbara Stalmachová, CSc. (VSB – Technical University of Ostrava) i prof. dr hab. Jacek Jania (Uniwersytet Śląski).

Doc. Ing. Barbara Stalmachová z Uniwersytetu Technicznego w Ostrawie zajmuje się m.in. inżynierią środowiskową, pasjonuje pogórniczymi terenami, a jej misją jest to, by tereny poprzemysłowe były zrewitalizowane. W Sosnowcu miała wykład zatytułowany „Górny Śląsk od czerni do zieleni”.

– Na naszych terenach górnictwo kamienne spowodowało duże zmiany w środowisku i w dziedzinie społeczno-ekonomicznej. Do pozytywów należy zaliczyć między innymi budowę miast, dróg, nowe miejsca pracy – wyliczała doc. Ing. Barbara Stalmachová. – Z kolei negatywne skutki to wypadki w górnictwie, zmiany stylu życia, wpływ eksploatacji na zdrowie mieszkańców czy likwidacja zabytków kultury i historii. Zmiany środowiskowe wskutek eksploatacji górniczej są ogromne, możemy tutaj wymienić deformację powierzchni, uszkodzenia górnicze, tworzenie hałd, zalewisk, zbiorników. Z drugiej strony takie osadniki zarastające szuwarami wyglądają pięknie, a gdy ktoś patrzy na zbiornik w niecce osiadań, to myśli, że to jest jezioro – opowiadała. I zachęcała, by w Ostrawie zwiedzić hałdę Emmę, leżącą niedaleko ogrodu zoologicznego.

Ciekawy wykład, zatytułowany „Z hałdy do high tech. Zielona transformacja terenów pogórniczych Górnego Śląska”, miał z kolei dr Łukasz Gawor z Politechniki Śląskiej.

Z apelem do młodych ludzi zwróciła się zaś dr hab. Iwona Jelonek, prof. Uniwersytetu Śląskiego – Śląsk to węglowe serce Europy, ale będziemy je zazieleniać. To zadanie dla Was – powiedziała dr hab. Iwona Jelonek. W swoim wystąpieniu tłumaczyła młodzieży, do czego potrzebna jest pochodząca z paliw kopalnych energia, że z OZE nie jesteśmy w stanie pokryć całej konsumpcji, jak niewłaściwie stosowane paliwa kopalne przyczyniają się do powstania smogu i jaki jest on niebezpieczny. – Poprzednie pokolenia zostawiły nam Śląsk w takim stanie, bo nie wiedziały, jakie będą tego koszty dla ludzi i środowiska. Miejsc pogórniczych na naszym terenie jest mnóstwo, ale możemy je dobrze wykorzystać. Setki kilometrów chodników, które mają infrastrukturę czy stal, można zagospodarować na przykład na magazyny energii. I to jest transformacja – podkreślała dr hab. Iwona Jelonek.

Podczas gali zostały ogłoszone wyniki konkursów, m.in. „Transformersi w obiektywie”, przygotowano warsztaty dla młodych ludzi, wystąpił też zespół muzyczny Antynomia z I Liceum Ogólnokształcącego im. T. Kościuszki w Mysłowicach.

Projekt „Transformersi w szkołach – Edukacja na rzecz zielonej transformacji i zachowania kultury górniczej w regionie” jest finansowany z Funduszy Europejskich na transformację. Wydarzenie zostało objęte patronatem honorowym Prezydenta Miasta Rybnika, Prezydenta Miasta Sosnowca i Prezydenta Miasta Wodzisławia Śląskiego.

MOŻE CIĘ ZAINTERESOWAĆ

Podpisano deklarację o przyszłości kopalni Bogdanka. Będą podwyżki i prace nad nowym szybem

Zarząd LW Bogdanka, Enea i związki zawodowe podpisały deklarację dotyczącą stabilizacji kopalni. Dokument przewiduje m.in. ustalenie cen węgla na 2027 rok, negocjacje podwyżek zasadniczych oraz rozpoczęcie przygotowań do budowy nowego szybu, uznawanego za kluczową inwestycję dla spółki i grupy Enea.

KGHM dystansuje konkurencję. Pozostaje liderem w produkcji srebra

KGHM światowym liderem w produkcji srebra na świecie w III kwartale 2026 roku – wynika z zestawienia serwisu MinerDeck.

Gospodarka ma się dobrze

Pawlonka: Polska utrzyma wzrost gospodarczy

Prognozy Komisji Europejskiej i agencji ratingowych wskazują, że Polska utrzyma wzrost gospodarczy - powiedział w rozmowie z PAP główny ekonomista Związku Banków Polskich dr Tomasz Pawlonka, który uczestniczył w Kongresie Open Eyes Economy Summit w Krakowie. 

Co trzeci Polak padł kiedyś ofiarą oszustwa podczas zakupów w sieci

Niemal jedna trzecia badanych Polaków przynajmniej raz padła ofiarą oszustwa podczas zakupów online - wynika z badania "Polaków portfel własny: bezpieczny koszyk Polaka". 41 proc. badanych w ciągu ostatniego roku przerwało zakup, ponieważ proces składania zamówienia wzbudził ich podejrzenia.