fot: Witold Gałązka/ARC
Bez inwestycji w energetykę na poziomie 50 bln dol. w ciągu 20 lat świat nie zdoła zaspokoić rosnącego głodu energii - uważa australijska ekspertka dr Megan Clark
fot: Witold Gałązka/ARC
Światowe rynki energetyczne będą potrzebowały aż około 50 bln dolarów na nowe inwestycje, aby zaspokoić rosnący popyt w ciągu najbliższych 20 lat - oceniła dr Megan Clark z kierownictwa Rio Tinto, była dyrektor Organizacji Badań Naukowych Brytyjskiej Wspólnoty Narodów (CSIRO), uznana ekspertka w dziedzinie energetyki.
Swoje szacunki dr Clark przedstawiła 28 października na kongresie Instytutu Górnictwa i Metalurgii Australii i Azji w Adelajdzie. Obszerne fragmenty organizatorzy spotkania opublikowali w portalach branżowych (w tym mining.com).
Zdaniem ekspertki nakłady inwestycyjne w podanej wysokości są niezbędne, aby sprostać zwiększeniu się rynku odbiorców energii o 40 proc. do 2035 r. Zwiększona konsumpcja energii w znacznej części będzie oparta na węglu i innych paliwach kopalnych. Infrastruktura przesyłu prądu elektrycznego na świecie wymagać będzie fundamentalnych zmian. Zasadniczą różnicę w stosunku do stanu dzisiejszego wprowadzi rozwój odnawialnych źródeł energii oraz nowych technologii magazynowania prądu i nowych urządzeń high-tech.
Tytuł wykładu dr Megan Clark "Nauka, górnictwo i zasoby naturalne - jako partnerzy w budowie sprawiedliwego i samowystarczalnego świata" podkreślał znaczenie geopolityki, oczekiwań społecznych i silnego rozwoju technologii.
Nienasycony popyt na węgiel
Problemem najwyższej wagi jest obecny popyt energetyczny na globie. Aż 7 proc. całego produktu światowego brutto wytwarzanych jest dzięki popytowi na energię pierwotną i eksploatacji zasobów. Państwa rozwijające się mogą osiągnąć wzrost gospodarczy zużywając przede wszystkim coraz więcej węgla i ropy naftowej, co powoduje następnie zwiększenie przychodów ludności, procesy urbanizacyjne i skutkuje np. burzliwym rozwojem motoryzacji.
- Światowe zapotrzebowanie na energię do 2035 r. powinno wzrosnąć o ok. 40 proc. i będzie wymagać nakładów inwestycyjnych w energetykę na poziomie 50 bln dolarów, aby móc zaspokoić tak duży popyt - twierdzi dr Clark, zauważając, że rozwój technologiczny nie ominie energetyki konwencjonalnej, wprowadzając do niej m.in. robotyzację i inteligentne sterowanie.
Ropa ważna mimo ekspansji OZE
W krajach rozwiniętych udział OZE w wytwarzaniu elektryczności sięga nawet ostatnio 50 proc., a energia uzyskana z wiatru i słońca staje się coraz bardziej konkurencyjna i pozwala powoli odchodzić od subysdiowania OZE. Mimo to jednak ropa naftowa zachowuje swe geopolityczne znaczenie, czego dowodzą rekordowe poziomy produkcji w Arabii Saudyjskiej i Iranie oraz fakt, że USA niezwykle umocniły swą niezależność energetyczną dzięki rewolucji łupkowej i nowym technologiom eksploatacji z piasków roponośnych.
- Toczy się głośny spór o to, czy czeka nas zwyżka cen ropy naftowej, czy też długotrwały okres niskich jej cen. Ja natomiast chciałabym wiedzieć, czy koszty wydobycia ropy naftowej nadal będą ulegały obniżaniu, szczególnie dzięki wpływowi najnowszych technologii wiertniczych na koszty górnictwa ropy - mówi dr Clark.
Wszystkie oczy na auta elektryczne!
Za jeden z najważniejszych wskaźników, który w ocenie ekspertki powinna bacznie obserwować branża energetyczna, będzie rozwój motoryzacji pojazdów elektrycznych, a mianowicie, czy pozostaną one niszową nowinką, czy też zaczną realnie wpływać na rynek.
- Pod tym względem wzrok całego świata skupi się na Chinach, gdzie trwa nowy plan pięcioletni, który zakłada redukcję udziału energii z węgla o 40-45 proc. do 2020 r. a także drapieżny wręcz przyrost w produkcji aut elektrycznych - wskazuje dr Clark.
Zachęca, aby zacząć doceniać transport w tworzeniu przyszłych miksów energetycznych, gdyż już obecnie np. w USA aż 28 proc. energii zużywa się "w celu przemieszczania ludzi i towarów". Ostrzega też jednocześnie, by nie zapominać o inwestycjach koniecznych dla zapewnienia systemowi elektrycznemu stabilności.
Jak radio lampowe do internetu...
- Od czasów pierwszej elektrowni Edisona z 1882 r. w Australii system niewiele w zasadzie się zmienił i wciąż opiera się na spalaniu węgla, gazu i ropy, produkując prąd w sposób nierozproszony, wtedy i w takich ilościach, jakich potrzeba konsumentom energii - mówi dr Clark i objaśnia, że przypomina to sytuację, kiedy w rodzinach siedzieliśmy przy odbiornikach radiowych, nasłuchując audysji w zderzeniu z... internetem. Zatem przyszłość przyniesie nam zupełnie różny kształt systemu elektro energetycznego. Zanim wyłoni się on w ciągu 15-25 lat, obserwować będziemy globalną przepychankę współistniejących na rynku kluczowych sił. Jedną z takich sił sprawczych jest zmiana klimatyczna.
Cele ambitnie niemożliwe?
Dr Clark uważa, że porozumienia z konferencji paryskiej COP21 mające zapobiec wzrostowi temperatury o więcej niż 2 stopnie Celsjusza do końca XXI w., będą trudne do realizacji.
- Wymagałoby to ogromnych zmian w zachowaniach konsumentów i działaniu handlu i usług. Na przykład udział pojazdów osobowych o napędzie elektrycznym musiałby wzrosnąć już do 2030 r. z wirtualnego poziomu zero procent do jednej czwartej! - mówi ekspertka, przyznając, że przeszkodą są też np. ceny baterii i akumulatorów (potaniały w ciągu roku o ok. 20 proc., ale potrzebny jest znacznie większy przełom w kosztach magazynowania prądu).
Zapóźnienie wciąż sięga dekad!
- Niedawno uwagę mediów i publiczności na świecie przykuła premiera nowego modelu samochodu elektrycznego Tesla S z baterią mieszczącą tyle energii, co 7 tys. połączonych litowo-jonowych baterii do popularnych laptopów. Jednak wrzawa wokół tego auta charakterystycznie przykryła milczenie, które panuje wokół braku dostatecznie funkcjonalnych, pojemnych i dostępnych powszechnie akumulatorów dla elektryczności uzyskiwanej z OZE - wytknęła dr Clark.
- Pod względem zdolności do magazynowania prądu z OZE jesteśmy opóźnieni o całe dziesięciolecia. I również przynajmniej kolejnych dziesięciu lat potrzeba na przetestowanie takiego wynalazku, aby upewnić się, że będzie bezpieczny, zanim rozpocznie się jego przemysłowa produkcja - dodała, ilustrując wagę problemu znanym skandalem z wybuchającą baterią do telefonu Galaxy 7.
