• W 2009 r. 88proc. badanych zgadza się ze zdaniem – hasłem, że „węgiel to nasze bogactwo narodowe”, 82 proc., że „zawód górnika zasługuje na większy szacunek niż inne zawody”, a 72 proc., że „Śląsk to serce polskiej gospodarki\".
W ciągu jedenastu lat, jakie upłynęły od pierwszego badania tych przekonań (1998), ich zasięg w społeczeństwie nie zmalał.
Wyobrażenia społeczne
W świadomości społecznej od lat trwają przekonania o wyjątkowej pozycji Śląska, węgla i górnika. 88 proc. badanych zgadza się dziś ze zdaniem – hasłem, że „węgiel to nasze bogactwo narodowe”, 82 proc., że „zawód górnika zasługuje na większy szacunek niż inne zawody”, a 72 proc., że „Śląsk to serce polskiej gospodarki”. Co więcej, odpowiedzi zdecydowane („tak” w odróżnieniu od „raczej tak”) stanowią połowę lub więcej odpowiedzi afirmujących.
Czy się Pan(i) zgadza, czy nie zgadza z następującymi stwierdzeniami:
tak
raczej tak
nie
raczej nie
trudno powiedzieć
węgiel to nasze bogactwo narodowe
57
31
7
2
3
zawód górnika zasługuje na większy szacunek niż inne zawody
49
32
13
4
2
Śląsk to serce polskiej gospodarki
36
36
19
4
5
Choć pierwsze i trzecie ze stwierdzeń mają charakter sloganów, a mamy skłonność do bezrefleksyjnego zgadzania się ze sloganami, to stopień ich akceptacji trzeba uznać za bardzo wysoki. A to tym bardziej, że w ciągu jedenastu lat, jakie upłynęły od pierwszego badania tych przekonań (1998), ich zasięg w społeczeństwie bynajmniej nie zmalał, choć w połowie tego okresu (2003) wydawało się, że się on, nieubłagalnie, kurczy.
Czy się Pan(i) zgadza, czy nie zgadza z następującymi stwierdzeniami:
tak
nie
trudno powiedzieć
‘98
‘03
‘09
‘98
‘03
‘09
‘98
‘03
‘09
węgiel to nasze bogactwo narodowe
84
74
88
14
20
9
2
4
3
zawód górnika zasługuje na większy szacunek niż inne zawody
76
68
81
22
38
17
2
4
2
Śląsk to serce polskiej gospodarki
70
58
72
25
36
23
5
6
5
Akceptacja tych twierdzeń lekko spada wraz ze wzrostem wykształcenia, ale o znaczniejszym wpływie wykształcenia na akceptację tych tradycyjnych przekonań można mówić dopiero w wypadku wykształcenia wyższego.
Wykształcenie
Odsetki zgadzających się („tak” + „raczej tak”)
z twierdzeniami
węgiel to nasze bogactwo narodowe
zawód górnika zasługuje na większy szacunek niż inne zawody
Śląsk to serce polskiej gospodarki
podstawowe, gimnazjalne
91
88
78
zasadnicze zawodowe
94
88
79
średnie i pomaturalne
88
78
71
licencjat, wyższe
80
65
56
Jeśli chodzi o miejsce zamieszkania badanych, to zamieszkanie w regionie śląskim w największym stopniu sprzyja przekonaniu, że Śląsk to serce polskiej gospodarki; w przypadku pozostałych twierdzeń jest to wpływ niewielki.
Sondaż TNS OBOP zrealizowano w dniach 1-4 października 2009 r. na ogólnopolskiej, losowej, reprezentatywnej próbie 1000 mieszkańców Polski w wieku 15 i więcej lat. Maksymalny błąd statystyczny dla takiej wielkości próby wynosi +/-3 proc., przy wiarygodności oszacowania równej 95 proc.
Tabela źródłowa:
OGÓŁEM 57 31 7 2 3 1000 PŁEĆ mężczyźni 56 34 8 1 2 477 kobiety 59 29 7 3 3 523 WIEK 15-19 lat 52 37 6 4 81 20-29 lat 42 37 14 3 4 195 30-39 lat 49 40 9 2 171 40-49 lat 66 25 3 4 2 154 50-59 lat 66 25 7 2 0 179 60 lat lub więcej 65 26 4 2 3 219 WYKSZTAŁCENIE podstawowe, gimnazjalne 67 24 4 4 1 175 zasadnicze zawodowe 59 34 3 2 1 249 średnie i pomaturalne 57 32 8 1 3 326 licencjat, wyższe 57 24 12 5 3 124 jeszcze się uczy 42 41 13 0 4 124 MIEJSCE ZAMIESZKANIA wieś 51 34 8 3 4 379 miasto do 100 tys. 65 29 5 1 1 325 miasto 101-500 tys. 58 29 9 2 2 176 miasto pow. 500 tys. 54 30 11 2 4 120 REGION małopolski 54 34 6 4 2 162 wschodni 62 30 5 3 102 katowicki 65 23 7 1 3 169 dolnośląski 60 30 9 2 103 wielkopolski 59 26 10 3 1 113 pomorski 56 33 6 1 5 139