Takie same warunki pod ziemią, różne emerytury. Posłowie zapytali resort pracy o przeliczniki dla dozoru górniczego

Pracownicy dozoru ruchu odpowiadają za bezpieczeństwo prowadzenia robót górniczych, nadzorują wykonywanie prac zgodnie z projektami technicznymi oraz obowiązującymi przepisami, a ich obecność pod ziemią jest niezbędna do prawidłowego prowadzenia eksploatacji.

Interpelację w tej sprawie napisali: Łukasz Ściebiorowski, Krzysztof Gadowski oraz Monika Rosa. 

„Do mojego biura poselskiego zgłosili się pracownicy górnictwa podziemnego, którzy wskazują na nierówne traktowanie przy zaliczaniu okresów pracy górniczej do celów emerytalnych. Z przedstawionych informacji wynika, że pracownicy zatrudnieni na stanowiskach robotniczych wykonujący pracę w szczególnych warunkach mają zaliczany każdy dzień pracy z przelicznikiem 1,8. Natomiast osoby zatrudnione na stanowiskach technicznych i dozoru ruchu, mimo wykonywania obowiązków w tych samych wyrobiskach górniczych oraz przebywania przez znaczną część zmiany roboczej w identycznych warunkach, mają zaliczany okres pracy z przelicznikiem 1,5” – wskazuje w piśmie Łukasz Ściebiorowski.

Obecność dozoru na dole jest niezbędna

Śląscy parlamentarzyści przypominają, że pracownicy dozoru ruchu odpowiadają za bezpieczeństwo prowadzenia robót górniczych, nadzorują wykonywanie prac zgodnie z projektami technicznymi oraz obowiązującymi przepisami, a ich obecność pod ziemią jest niezbędna do prawidłowego prowadzenia eksploatacji. W praktyce wykonują oni obowiązki przez całą zmianę roboczą w takich samych warunkach środowiskowych jak pracownicy zatrudnieni bezpośrednio przy robotach górniczych.

"Obecnie obowiązujące rozwiązania prowadzą do sytuacji, w której osoby sprawujące dozór ruchu, pomimo wykonywania pracy w szczególnych warunkach i ponoszenia odpowiedzialności za bezpieczeństwo załogi, uzyskują mniej korzystne przeliczniki okresów pracy, co przekłada się na niższą wysokość świadczeń emerytalnych lub konieczność dłuższego pozostawania w zatrudnieniu" - przyznają autorzy interpelacji.

Posłowie ze Śląska pytają w piśmie m.in. o to, czy ministerstwo analizowało problem różnic w kwalifikowaniu stanowisk pracy pracowników dozoru ruchu podziemnych zakładów górniczych przy ustalaniu uprawnień emerytalnych i czy planowana jest zmiana przepisów regulujących kwalifikowanie stanowisk pracy górniczej.

Treść interpelacji dostępna TUTAJ.

Odpowiedź ministerstwa: Przepisy się nie zmienią

Na interpelację poselską odpowiedziała podsekretarz stanu w Ministerstwie Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej, Małgorzata Baranowska. Odpowiedź resortu nie pozostawia złudzeń – rząd nie planuje zrównania przeliczników emerytalnych dla dozoru i osób zatrudnionych na stanowiskach robotniczych.

Resort tłumaczy, że przelicznik 1,8 jest zarezerwowany wyłącznie dla prac wykonywanych bezpośrednio w przodku (przy urabianiu, ładowaniu, zwałowaniu urobku, drążeniu szybów czy montażu i obudowie), ewentualnie dla członków drużyn ratowniczych. Wymaga on spełnienia łącznie trzech twardych kryteriów: konkretnego miejsca (przodek), ściśle określonego zakresu czynności i ich bezpośredniego wykonywania.

Z kolei przelicznik 1,5 przysługuje za każdy rok pracy górniczej wykonywanej pod ziemią stale i w pełnym wymiarze czasu pracy – bez konieczności stałego przebywania w samym przodku. I to właśnie do tej kategorii obecnie obowiązujące przepisy zaliczają kadrę dozoru ruchu.

Prace legislacyjne tak, ale bez zmian w przelicznikach

Ministerstwo przypomniało równocześnie, że od 1 października 2026 r. wejdzie w życie nowelizacja ustawy emerytalnej, która upoważni ministra właściwego do spraw gospodarki surowcami energetycznymi do wydania nowych rozporządzeń precyzujących listy stanowisk dozoru i pracy przodkowej.

Będzie to jednak tylko uporządkowanie aktów wykonawczych (dotąd stosowano jeszcze zarządzenie Ministra Przemysłu i Handlu z 1994 roku). Same zasady przyznawania wskaźników 1,8 oraz 1,5 nie ulegną zmianie.

„W Ministerstwie Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej nie są prowadzone prace nad zmianą przepisów ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych w zakresie dotyczącym uprawnień do emerytur górniczych oraz zasad ustalania ich wysokości” – podsumowuje wiceminister Małgorzata Baranowska.

Odpowiedź na interpelację dostępna TUTAJ.