W latach 2020-2024 w górnictwie stwierdzono 1 992 przypadki chorób zawodowych. Pylica królowała
fot: Krystian Krawczyk
Najbardziej narażeni na pylicę są górnicy pracujący w ścianach i przodkach. Dlatego tak istotne jest używanie środków ochrony osobistej
fot: Krystian Krawczyk
Zachorowalność na pylicę od lat stanowi około 90 proc. wszystkich przypadków chorób zawodowych w polskim górnictwie węglowym. W 2024 r. pylica płuc górników kopalń węgla nadal należała do najczęściej stwierdzanych pylic pochodzenia zawodowego. Pylice są to choroby płuc spowodowane wdychaniem pyłów nieorganicznych. Pylice górników kopalń węgla, wywołane są wdychaniem pyłu mieszanego, składającego się głównie z krzemionki, węgla i glinokrzemianów – czytamy w tegorocznym Raporcie o stanie bezpieczeństwa w polskim górnictwie, opracowanym przez ekspertów z Wyższego Urzędu Górniczego.
Według danych Instytutu Medycyny Pracy, Państwowego Instytutu Badawczego, w latach 2020-2024 w całym górnictwie stwierdzono łącznie 1 992 przypadki chorób zawodowych, z czego największy udział miała pylica płuc (1 818 przypadków, tj. ponad 91 proc. wszystkich chorób zawodowych w górnictwie). W górnictwie i wydobywaniu w skali całego kraju w 2024 r. stwierdzono 467 przypadków chorób zawodowych. W porównaniu do 2023 r. (480 przypadków) - jest to spadek o 2,7 proc. Może być to efekt znacznej redukcji miejsc pracy w górnictwie, jaka dokonała się w ciągu ostatnich dwóch dekad.
W 2024 r. nastąpił spadek chorób zawodowych w porównaniu z 2023 rokiem (o ponad 10 proc.) z 3 002 do 2 711 przypadków. Najbardziej niekorzystny pod względem liczby stwierdzonych pylic płuc w analizowanym okresie był 2023 r. Stwierdzono wówczas 443 przypadki (wzrost o ponad 26 proc. w porównaniu z 2022 r. ). W ostatnich latach odnotowywany jest jednak wzrost liczby pylic (głównie azbestowych) stwierdzonych u pracowników byłego Dolnośląskiego Zagłębia Węglowego. W 2024 r. zarejestrowano 118 przypadków pylic azbestowych. Stanowiło to ponad 26 proc. wszystkich pylic jakie zarejestrowano w górnictwie ogółem.
Co ciekawe, w 2024 r. odnotowano 16 przypadków pylicy płuc wśród czynnych zawodowo pracowników kopalń węgla (w 2023 r. odnotowano 24 takich przypadków). Pylice - jak wskazują specjaliści – rozwijają się podstępnie. We wczesnej choroba nie daje prawie żadnych objawów. Dlatego najwyższy odsetek zachorowań jest wśród górników, którzy przeszli na emeryturę. Wykrywana jest zwykle w trakcie badan okresowych lub przy okazji innych dolegliwości, z którymi byli górnicy zwracają się do lekarzy. Dlatego tak ważne są regularne badania profilaktyczne płuc u czynnych zawodowo górników.
