fot: Maciej Dorosiński
Zgodnie z przepisani śmieci należy segregować na cztery frakcję. Jedną z nich są metale i tworzywa sztuczne.
fot: Maciej Dorosiński
Chcemy, by od 2020 r. zaczęła obowiązywać w Polsce zasada rozszerzonej odpowiedzialności producenta w szerszym niż dotąd zakresie - deklaruje wiceminister środowiska w rozmowie z PAP Sławomir Mazurek. Oznacza to, że producenci zapłacą za zbiórkę i recykling opakowań, które wprowadzają na rynek.
Pod koniec maja ub.r. państwa członkowskie UE przyjęły tzw. pakiet odpadowy (nowelizacja sześciu dyrektyw), których celem jest znaczne ograniczenie powstawania odpadów oraz zintensyfikowanie recyklingu odpadów komunalnych i opakowaniowych. Regulacje wyznaczają m.in. nowe cele dla ponownego użycia i recyklingu odpadów komunalnych. Do 2025 roku kraje UE zobowiązane są zagospodarować w ten sposób 55 proc. odpadów, do roku 2030 - 60 proc., a do 2035 roku - 65 proc. Obecne przepisy zobowiązują państwa członkowskie do zagospodarowania (recyklingu i ponownego użycia) - 50 proc. odpadów w roku 2020.
Pakiet wyznacza też osobne cele dla recyklingu opakowań. W odniesieniu do wszystkich opakowań, cel ten wynosi 65 proc. do roku 2025 i 70 proc. do roku 2030. W przypadku opakowań z tworzyw sztucznych są to odpowiednio 50 i 55 proc., opakowań drewnianych 25 i 30 proc., opakowań z metali żelaznych 70 i 80 proc., aluminiowych 50 i 60 proc., szklanych 70 i 75 proc., natomiast opakowań papierowych i kartonowych 75 i 85 proc.
Wiceminister środowiska Sławomir Mazurek wyjaśnił, że w ramach pakietu odpadowego w Polsce zostanie na nowo zdefiniowana rozszerzona odpowiedzialność producentów (ROP). Oznaczać ona będzie, że firmy, producenci, którzy wprowadzą na rynek opakowania, będą płacić za ich zbiórkę i recykling.
- Termin transpozycji unijnych przepisów upływa w połowie 2020 roku, a dyrektywy ws. ograniczania jednorazowych produktów z tworzyw sztucznych w 2021 roku. Nie oznacza to, że nie chcielibyśmy tego zrobić wcześniej. Nowy zakres ROP będzie wprowadzać nowelizacja ustawy odpadowej oraz opakowaniowej, nad którą rozpoczęliśmy już prace. Przewidujemy, że nowelizacja, która będzie wprowadzać nowe obowiązki producentów powinna wejść w życie w połowie przyszłego roku - zapowiedział wiceszef MŚ.
Mazurek ocenił, że projektowane rozwiązania pozwolą stworzyć rynek recyklingu i zachęcą producentów do produkcji bardziej ekologicznych opakowań. Dodał, że ROP powinien również zmniejszyć koszt gospodarki odpadami komunalnymi, za którą odpowiadają samorządy, a płacą mieszkańcy.
Wprowadzenie ROP postuluje m.in. Forum Gospodarki Odpadami. Według branży ściągniecie od przemysłu opakowaniowego nawet 2 groszy od opakowania mogłoby dać ok. 2 mld zł, które pokryłby część kosztu zbiórki i zagospodarowania takich odpadów.
Wiceminister pytany, czy ROP przyjmie w Polsce charakter opłaty recyklingowej od każdego wprowadzanego na rynek opakowania, przyznał że "możliwe są różne rozwiązania, ale takie rozwiązanie jest mi osobiście bardzo bliskie".
- W jaki sposób będzie to wyglądało? To na pewno wymaga też konsultacji z branżą. Są kraje, gdzie mieszkańcy płacą tylko za odpady resztkowe, bio i w części za papier. Resztę pokrywają producenci np. opakowań. Jest to sprawiedliwy model, w którym to zanieczyszczający płaci - dodał.
Mazurek poinformował ponadto, że nowelizacja ustawy opakowaniowej przewidywać będzie, że w każde opakowanie (szczególnie z tworzyw sztucznych) zawierać będzie minimum 30 proc. materiałów pochodzących z recyklingu, ponieważ taki wymóg zawiera nowa dyrektywa UE ograniczająca jednorazowe produkty z tworzyw sztucznych.
