fot: Maciej Dorosiński
Żubr w Polsce objęty jest całkowitą ochroną gatunkową
fot: Maciej Dorosiński
W 2015 r. mija 150 lat od sprowadzenia żubrów do Pszczyny - poinformowało Nadleśnictwo Kobiór. Zwierzęta zostały sprowadzone przez księcia von Pless Jana Henryka XI Hochberga. Liczące obecnie ponad 40 żubrów stado powiększyło się w tym roku o trzy młode żubry.
Pierwsze cztery żubry przyjechały do Pszczyny w 1865 roku w wagonie towarowym z Rosji. Zakup nie był zbyt kosztowny. Car rosyjski w ramach wymiany otrzymał 20 jeleni.
- Na początku przebywały w okolicach Murcek, następnie przetransportowano je do Jankowic k. Pszczyny. Hodowla rozwijała się na tyle dobrze, że książę organizował polowania - powiedział Grzegorz Cekus z Nadleśnictwa Kobiór. W polowaniach uczestniczył m.in. cesarz niemiecki Wilhelm II.
Hodowla załamała się w czasie pierwszej wojny światowej, stado zostało mocno przetrzebione - przetrwały trzy żubry. Lasy Państwowe przejęły ten teren po drugiej wojnie światowej, kiedy w stadzie było kilkanaście zwierząt. Utworzono wówczas rezerwat, który zyskał status ośrodka zamkniętego.
- Od czasów powojennych w rezerwacie przybyło prawie 300 żubrów. Wiele zwierząt trafiło do hodowli zagranicznych na całym świecie - dodał Cekus.
W 2006 r. stado zostało podzielone na dwie grupy. Miało to związek z powstaniem przy rezerwacie odrębnej, otwartej dla turystów zagrody oraz Ośrodka Hodowli Żubrów i Edukacji Leśnej. Wytypowane żubry trafiły na 10-hektarowy wybieg obejmujący częściowo las i łąkę. Żubry można oglądać przechadzając się 2-kilometrową ścieżką wokół ogrodzenia. Obecnie w zagrodzie można oglądać 6 żubrów.
Duże stado - zamknięte za wzmocnionym ogrodzeniem w rezerwacie - ma do dyspozycji ponad 740 ha.
- Każdego roku rodzi się łącznie od 6 do 8 cieląt. W tym roku są już trzy, a spodziewamy się jeszcze od dwóch do trzech - powiedział Cekus.
Narodziny wszystkich zwierząt, zgodnie z tradycją, zostają odnotowywane w Księdze Rodowodowej Żubrów. Na jej podstawie każdego roku publikowane są dane o stanie żubrów na świecie. Pierwszego wpisu dokonało w 1932 roku Międzynarodowe Towarzystwo Ochrony Żubra. Do Księgi wpisuje się numery rodowodowe i imiona - w przypadku jankowickich żubrów zaczynające się od liter "Pl" (żubry czystej krwi pszczyńskiej) i "Po".
Obecnie w rezerwacie żubrów w Jankowicach prowadzona jest modernizacja. W ramach projektu "Ochrona żubra ex situ bison bonasus w Rezerwacie Żubrowisko na terenie Nadleśnictwa Kobiór" zostanie wykonanych szereg remontów, w tym m.in. paśników dla żubrów, wodopojów, budynków zaplecza, w których magazynowany jest pokarm dla zwierząt. Odnowione zostaną również stare aleje drzew (posadzone zostaną m.in. dęby szypułkowe); w innych miejscach zostaną przeprowadzone zabiegi pielęgnacyjne m.in. na stuletnich dębach.
Projekt będzie realizowany do 2017 roku. Modernizacja finansowana będzie m.in. przez Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w wysokości ok. 1,7 mln zł. Lasy Państwowe przeznaczyły na ten cel ok. 280 tys. zł. Fundusze te zostaną również wykorzystane do wprowadzenia elektronicznego systemu identyfikacji żubrów.
