Skojce, wiardunki i grzywny

Szczególnie przed świętami wszyscy liczą pieniądze. A jak liczono na Śląsku dawniej?

Pod koniec XIII wieku na denary, kwarty, skojce, wiardunki i grzywny. Potem na halerze, grosze, kopy i floreny. Grzywna, czyli 210 g srebra składała się z odpowiedniej liczby denarów. Dzieliła się też na cztery wiardunki albo 24 skojce. Zaś skojec to z kolei 4 kwarty, a dwie kwarty to 1 grosz. Czyli grzywna składała się z 96 kwart lub 48 groszy. Proste, prawda? Zawierająca – jak już napisałem – 210 g srebra grzywna pod koniec XIII wieku „schudła” do 196 g.

W XIV wieku pojawiły się też złote floreny. Bito je w dwóch śląskich księstwach: legnickim i świdnickim, a miało to związek z wydobyciem złota na tych terenach. Zasadniczo na jeden gram złota przypadało 10 gramów srebra. Ale czasami ten stosunek się zmieniał: od 1 do 9 po 1 do 15. Dodatkowo obliczenia komplikował rodzaj kruszcu. Na przykład zależnie od czystości było srebro „czarne”, „czyste”, „oczyszczone”, „sprawdzone” itp. Przy czym monetę systematycznie „psuto” obniżając zawartość kruszcu, w związku z czym odbywały się też częste wymiany pieniądza.

Teraz w ten i tak już skomplikowany system wprowadźmy monety obce, pieniądze orientalne od chińskich po arabskie a zobaczymy, że nasze dzisiejsze problemy są niczym w porównaniu z tymi, które mieli średniowieczni kupcy i klienci.

MOŻE CIĘ ZAINTERESOWAĆ

Nagroda za pamięć o zamordowanym bracie górniku

Za nami wyjątkowa Gala wręczenia Nagrody „Czarny Diament Wolności”, która odbyła się w Śląskim Centrum Wolności i Solidarności im. Dziewięciu Górników z „Wujka” w Katowicach. Tegoroczną laureatką prestiżowego wyróżnienia została Magdalena Pelc - która od lat pielęgnuje pamięć o swoim bracie Zbigniewie Wilku, jednym z Dziewięciu z „Wujka”.

100 szefów kuchni, 20 stref i jeden wielki cel. 13 września Kulinarny Ogień rozgrzeje TAURON Park Śląski

Wielki finał charytatywnej akcji Kulinarny Ogień 13 września 2026 r. w TAURON Parku Śląskim. Na gości czekać będzie blisko 100 szefów kuchni, 20 autorskich stref kulinarnych, koncerty i atrakcje dla całych rodzin. A przede wszystkim – wspólny cel: wsparcie budowy pierwszego na Śląsku stacjonarnego hospicjum dla dzieci „TuSieTuli”. Organizatorzy chcą podczas finału zebrać minimum 250 tys. zł. 

80 lat SITG w Rybniku: Wspólnota, tradycja i przyszłość

Stowarzyszenie Inżynierów i Techników Górnictwa Oddział w Rybniku świętuje jubileusz 80-lecia działalności. Z tej okazji w dniach 4–6 września 2026 roku zorganizowano uroczyste obchody, połączone z nadaniem odznaczeń oraz wydarzeniami kulturalnymi i integracyjnymi.

Amfetamina w kiełbasie, wódka w pomarańczy. Kiedy wyszło na jaw, że w kopalniach zdarzają się przypadki pracy na haju?

Wiecie, kiedy po raz pierwszy wyszło na jaw, że w kopalniach zdarzają się przypadki pracy na tzw. haju? Pewnie nie, ale ja Wam podpowiem. To był 2011 rok. Wówczas w ręce policjantów wpadło pięciu mężczyzn, którzy na terenie katowickiej kopalni Wieczorek handlowali marihuaną. Skoro handlowali, no to pewnie byli tacy, którzy ją kupowali, a następnie używali przed pracą albo w czasie szychty. No i pojawił się nowy problem.