Kraj: NABE ma pozwolić grupom energetycznym skupić się na rozwoju energetyki nisko- i zero- emisyjnej

Kopalnia węgla brunatnego Turów

W czwartek Senat odrzucił ustawę o gwarancjach finansowych dla Narodowej Agencji Bezpieczeństwa Energetycznego. Powołanie NABE ma pozwolić grupom energetycznym skupić się na rozwoju energetyki nisko- i zero- emisyjnej, co miałoby przyczynić się do przyspieszenia transformacji energetycznej.

Za odrzuceniem ustawy o gwarancjach finansowych dla zobowiązań Narodowej Agencji Bezpieczeństwa Energetycznego (NABE) głosowało 50 senatorów, przeciw było 38, a jeden wstrzymał się od głosu.

Uchwała Senatu trafi teraz do Sejmu, ale obecnie nie wiadomo, czy zwołane zostanie dodatkowe posiedzenie Izby niższej przed zakończeniem kadencji paramentu. W czwartek terminarz posiedzeń Sejmu nie przewidywał go.

Wejście w życie ustawy ma umożliwić utworzenie NABE. Wydzielenie aktywów węglowych i przeniesienie ich do NABE ma pozwolić grupom energetycznym skupić się na rozwoju energetyki nisko- i zeroemisyjnej oraz na rozwoju sieci dystrybucyjnych co ma przyczynić się do przyspieszenia tempa transformacji energetycznej.

Utworzenie NABE ma być procesem dwuetapowym. W pierwszym, Skarb Państwa ma nabyć od spółek z udziałem państwa tj. PGE, Enei, Tauronu oraz Energi, której właścicielem jest Orlen, ich spółki zależne zajmujące się wytwarzaniem energii elektrycznej w konwencjonalnych elektrowniach węglowych - PGE Górnictwo i Energetyka Konwencjonalna, Tauron Wytwarzanie, Enea Wytwarzanie, Enea Elektrownia Połaniec oraz Energa Elektrownie Ostrołęka.

W sierpniu br. spółki PGE, Tauron, Enea i Energa podpisały dokumenty zawierające podsumowanie warunków transakcji nabycia przez Skarb Państwa aktywów węglowych posiadanych przez te podmioty celem utworzenia NABE.

W drugim etapie te spółki zostaną skonsolidowane w ramach GiEK. To, jak wyjaśniono, nastąpi poprzez wniesienie przez Skarb Państwa akcji lub udziałów tych spółek na podwyższenie kapitału zakładowego GiEK, która to spółka będzie po takiej konsolidacji funkcjonować jako NABE. NABE będzie spółką ze 100 proc. udziałem państwa.

Odrzucona przez Senat ustawa zakłada objęcie gwarancjami trzech grup instrumentów finansowych: kredytu odnawialnego (przeznaczonego na finansowanie bieżącej działalności, w tym zakupu uprawnień do emisji CO2), z odnawialnym limitem (tzw. Revolving Credit Facility), na poziomie 15 mld zł; długoterminowych pożyczek od grup energetycznych, w kwocie szacowanej na 9,9 mld zł; Platformy Treasury (zabezpieczenia terminowych transakcji zakupu określonych instrumentów finansowych - uprawnień do emisji CO2 - EUA, oraz instrumentów zabezpieczających ryzyko walutowe), z maksymalnym limitem finansowania 44 mld zł. W projekcie założono objęcie gwarancjami zobowiązań od początku czwartego kwartału 2023 r.

W ustawie przyjęto, że termin ochrony gwarancyjnej będzie wynosił 8 lat od dnia utworzenia NABE, rozumianego jako wniesienie na podwyższenie kapitału zakładowego GiEK pozostałych spółek. Dodano, że gwarancjami Skarbu Państwa ma zostać objęte 70 proc. ww. zobowiązań finansowych, w skład których nie wchodzą odsetki i inne koszty (gwarancja dotyczy jedynie kapitału).

Do oszacowania dochodów budżetu państwa z tytułu opłaty gwarancyjnej, którą ma ponosić NABE, przyjęto objęcie gwarancją zobowiązań w wysokości równej maksymalnemu limitowi wynikającemu z ustawy oraz stawki opłaty prowizyjnej w wysokości 2 pkt procentowych. Zgodnie z danymi przedstawionymi w Ocenie Skutków Regulacji do ustawy, z tego tytułu do budżetu państwa miałoby wpłynąć w ciągu 10 lat 7,6 mld zł.