Sejm uchwalił ustawę o złotym wecie

173 posłów miało wątpliwości, czy zaakceptować rządową informację na temat bezpieczeństwa energetycznego kraju w czasie kryzysu gazowego

Sejm uchwalił w piątek ustawę o tzw. złotym wecie, zgodnie z którą szef resortu skarbu będzie mógł sprzeciwić się uchwałom władz spółek sektora gazowego, elektroenergetycznego i paliwowego np. gdyby chciały one przenieść swą siedzibę za granicę.

Ma to dotyczyć tych przedsiębiorstw, które posiadają tzw. infrastrukturę krytyczną. Chodzi o infrastrukturę do: wytwarzania i przesyłu energii elektrycznej; wydobycia, rafinacji, przetwarzania, magazynowania i przesyłania rurociągami ropy naftowej. Będzie to również infrastruktura służąca do produkcji, wydobycia, rafinacji i przesyłania gazu oraz terminale skroplonego gazu ziemnego (LNG).

Za przyjęciem ustawy głosowało 377 posłów, przeciw było 31, a jeden wstrzymał się od głosu.

Chodzi o ustawę o szczególnych uprawnieniach ministra skarbu oraz ich wykonywaniu w niektórych spółkach kapitałowych lub grupach kapitałowych prowadzących działalność w sektorach energii elektrycznej, ropy naftowej oraz paliw gazowych. Ma ona umożliwić prawidłowe gospodarowanie mieniem obejmującym obiekty, instalacje, urządzenia i usługi wchodzące w skład tzw. infrastruktury krytycznej w sektorze energii.

Sejm przyjął w piątek poprawkę PSL, która włącza do tzw. infrastruktury krytycznej - infrastrukturę służącą do magazynowania i przesyłania rurociągami także produktów ropopochodnych.

Według ustawy, listę w sprawie tzw. infrastruktury krytycznej ma sporządzać dyrektor Rządowego Centrum Bezpieczeństwa (RCB). Nowe przepisy dotyczą spółek, które prowadzą działalność w sektorach energii elektrycznej, ropy naftowej, a także firm paliwowych. Wobec decyzji władz takich firm minister skarbu będzie mógł stosować prawo sprzeciwu.

Sprzeciw szefa resortu skarbu może dotyczyć uchwały podjętej przez zarząd spółki w sprawie m.in.: jej rozwiązania, zmiany przeznaczenia lub zaniechania eksploatacji części jej mienia. Minister skarbu może również wyrazić sprzeciw wobec przyjęcia planu rzeczowo-finansowego lub wieloletniego planu strategicznego spółki.

Nowe przepisy wprowadzają funkcję pełnomocnika ds. infrastruktury krytycznej. Ma on być powoływany przez spółkę w porozumieniu z ministrem skarbu i dyrektorem RCB.

Sejm przyjął w piątek poprawkę PiS, wprowadzającą wymóg posiadania przez tego pełnomocnika doświadczenia zawodowego związanego z działalnością spółki.

Wiceminister skarbu Mikołaj Budzanowski mówił wcześniej, że taki pełnomocnik będzie odpowiedzialny przede wszystkim za monitorowanie działań podejmowanych przez zarządy spółek w zakresie tzw. infrastruktury krytycznej, czyli m.in. przesyłowej, gazociągów, ropociągów czy instalacji elektroenergetycznych. - W przypadku, gdyby miałyby one być sprzedane lub nastąpiłaby zmiana ich przeznaczenia, to wówczas taki pełnomocnik będzie zobowiązany do poinformowania o tym zarówno Rządowe Centrum Bezpieczeństwa, jak i ministra skarbu - mówił.

- Szef resortu skarbu może w krótkim czasie dojść do wniosku, że zagraża to interesowi państwa, bezpieczeństwu energetycznemu i w związku z tym może zablokować wykonanie takiej decyzji - podkreślił wiceminister skarbu.

Nowe przepisy znoszą obowiązek określania przez rząd w rozporządzeniu listy spółek, wobec których Skarb Państwa posiada szczególne uprawnienia. Obiekty infrastruktury krytycznej będą umieszczane w jednolitym wykazie. Ustawa pozwoli dostosować prawodawstwo polskie do prawa wspólnotowego.

Ma ona wejść w życie 1 kwietnia 2010 r. Pod koniec października Komisja Europejska zaskarżyła do Trybunału Sprawiedliwości w Luksemburgu uchwaloną w czerwcu 2005 r. ustawę o szczególnych uprawnieniach Skarbu Państwa oraz ich wykonywaniu w spółkach kapitałowych o istotnym znaczeniu dla porządku publicznego lub bezpieczeństwa publicznego.

KE uznała, iż przepisy te wraz z dwoma towarzyszącymi jej rozporządzeniami wykonawczymi łamią unijną swobodę przepływu kapitału i przedsiębiorczości. Komisja Europejska kwestionuje prawo krajów członkowskich do "złotego weta" w firmach uznawanych przez nie za strategiczne. Uprawnienia te ograniczają bowiem prawo pozostałych właścicieli do uczestniczenia w zarządzie i kontroli spółki.