Ruda Śląska: do jesieni potrwa rewitalizacja pocynkowej hałdy

Radni z Rudy Śląskiej zgadzają się z przekonaniem, że mowa śląska wymaga ochrony prawno - moralnej i wsparcia materialnego zgodnie z Europejską Kartą Języków Regionalnych

Do jesieni powinna potrwać rewitalizacja pocynkowej hałdy w Rudzie Śląskiej - położonej niemal w centrum miasta. Na hałdzie trwają już prace ziemne. We wtorek miasto podpisało umowę na infrastrukturalną część przedsięwzięcia, dzięki któremu hałda ma być m.in. miejscem rekreacji i wypoczynku.

Pocynkowa hałda przy ul. 1 Maja - jedno z czterech zwałowisk pocynkowych w Rudzie Śląskiej - zajmuje 6,5 ha i jest pozostałością po działającej w tym rejonie od pierwszej połowy XIX w. do 1925 r. hucie cynku Liebe-Hoffnung.

Hałdy w Rudzie Śląskiej zajmują 3,5 km kw., czyli blisko 5 proc. powierzchni miasta. W 2015 r. wszystkie je zinwentaryzowano - nanosząc na mapie miasta 35 lokalizacji. Większość z nich to hałdy pokopalniane, na których znajdują się odpady pogórnicze.

Rewitalizowana pocynkowa hałda znajduje się przy ul. 1 Maja, będącej obecnie główną osią komunikacyjną miasta (miasto buduje równoległą nową arterię, nazywaną trasą N-S). Pod koniec ub. roku rudzki samorząd podpisał umowę z wykonawcą pierwszego etapu rewitalizacji hałdy. Obejmuje on głównie prace ziemne stabilizujące zwałowisko i nasadzenia roślin fitostabilizacyjnych, które mają zabezpieczać przed wydostawaniem się na zewnątrz hałdy metali ciężkich.

Według wtorkowej informacji miasta ta część robót w dużej mierze jest już zrealizowana. Złagodzono północną skarpę hałdy, obecnie formowane są: stok dla górki saneczkowej, punkt widokowy oraz wał ziemny, który wyznaczy trawiasty plac do gier i zabaw. Na tym etapie zabezpieczony zostanie też fragment urwiska, gdzie będzie można zobaczyć przekrój hałdy i dowiedzieć się, jak jest zbudowana.

Zakontraktowana we wtorek druga część inwestycji obejmuje m.in. utworzenie industrialnego placu zabaw, punktu widokowego, oświetlonej górki saneczkowej czy toru do jazdy na BMX. Pojawią się miejsca odpoczynku z ławkami, hamakami czy przestrzennymi sześcianami z zamontowanymi fotelami. Wydzielone zostaną miejsca do grillowania, plac do gry (np. w piłkę czy badmintona). Pojawią się oświetlone ścieżki, monitoring i tablice informacyjne.

Ważna w procesie zagospodarowania hałdy będzie jej dalsza rekultywacja - na bazie badań i w konsultacji z Instytutem Ekologii Terenów Uprzemysłowionych w Katowicach. Umieszczone w glebie dodatki mają wiązać zanieczyszczenia w części korzeniowej roślin. Nasadzane trawy - kostrzewa czerwona oraz życica trwała - prócz właściwości fitostabilizacyjnych - wolno rosną, przez co nie będzie potrzeby częstego ich koszenia.

Drugi etap rewitalizacji hałdy będzie kosztował 3,6 mln zł i zostanie zrealizowany jako część projektu o roboczej nazwie Trakt Rudzki (docelowo ma to być ścieżka rowerowo-piesza; miejscami też rolkarska). W ramach wtorkowej umowy wykonany zostanie m.in. fragment Traktu Rudzkiego od hałdy do ul. Czarnoleśnej.

W ramach całego Traktu Rudzkiego zrewitalizowanych ma zostać łącznie siedem dużych obszarów zielonych, w tym kilka parków o łącznej powierzchni 35 ha. Opracowano już dokumentację całości inwestycji. Kolejne odcinki będą realizowane jeszcze w tym roku; całość ma być gotowa w 2019 r. Miasto na Trakt Rudzki pozyskało ponad 6 mln zł ze środków Programu Operacyjnego Infrastruktura i Środowisko.

Dotychczasowe prace ziemne i stabilizujące są realizowane przy wykorzystaniu środowiskowego projektu unijnego LUMAT, w ramach Programu INTERREG Central Europe. Jego partnerami obok Rudy Śląskiej są europejskie miasta oraz instytuty badawcze. Całkowita wartość to ok. 10 mln zł, z czego dofinansowanie do rudzkiej części - ponad 1 mln zł.