fot: Krystian Krawczyk
Wilki, niedźwiedzie i żubry podlegają ścisłej ochronie na mocy rozporządzenia ministra środowiska z 16 grudnia, 2016 roku w sprawie ochrony gatunkowej zwierząt
fot: Krystian Krawczyk
Wiceminister klimatu i środowiska Urszula Zielińska poinformowała w środę, że populacja żubrów w Polsce rośnie. W 2022 r. było ich 2603, w tym 2394 na wolności i 209 w hodowlach. Zapewniła, że ochronę dzikich zwierząt, ale i incydenty z ich udziałem, resort traktuje bardzo poważnie.
Podczas posiedzenia sejmowej Komisji Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa rozpatrzone zostały informacje na temat stanu populacji oraz strategii gospodarowania dziką zwierzyną w Polsce ze szczególnym uwzględnieniem wilków, niedźwiedzi i żubrów.
Wiceminister klimatu i środowiska podczas posiedzenia komisji przedstawiła również informacje o populacji wilków, która systematycznie wzrasta. Ich liczebność w Polsce wyniosła w 2020 roku 4328 osobników. Jeżeli chodzi o populację i liczebność niedźwiedzi brunatnych, wiceminister przekazała, że od lat w Polsce utrzymuje się ona na dość niskim poziomie, a ich liczebność w Polsce w 2020 roku była szacowana na 359 osobników.
Podczas posiedzenia komisji poruszono temat sytuacji konfliktowych na linii człowiek - dzikie zwierzęta. W ocenie wiceminister Zielińskiej skala tych wydarzeń wydaje się być mniejsza, niż często w przestrzeni publicznej podnoszona. Poinformowała, że jedyne potwierdzone naukowo przypadki agresji wilków wobec ludzi były spowodowane głównie niewłaściwymi działaniami ludzi wobec młodych wilków. Dodała również, że ataki wilków na zwierzęta gospodarskie stanowią zaledwie kilka procent diety wilków terytorialnych.
Wiceminister klimatu i środowiska Urszula Zielińska poinformowała, że w przypadku incydentów z udziałem dzikich zwierząt ministerstwo apeluje o stosowanie istniejących mechanizmów łagodzenia i zarządzania konfliktami. Jest to m.in. wypłata odszkodowań. Zgodnie z art. 126 ust. 1. ustawy o ochronie przyrody skarb państwa odpowiada za szkody wyrządzone przez żubry, wilki, rysie, niedźwiedzie i bobry. Drugie narzędzie to współdziałanie poszkodowanych z regionalnymi dyrektorami ochrony środowiska lub dyrektorami parków narodowych w zakresie zabezpieczenia mienia w ramach zawartych umów cywilnoprawnych. Trzecie narzędzie to możliwość wydania indywidualnych zezwoleń na odstępstwa od zakazów. W Polsce możliwe jest uzyskanie zezwolenia na odstępstwo wobec poszczególnych osobników, w celu wyeliminowania zagrożenia czy minimalizowania szkód. Odstępstwa umożliwiają umyślne płoszenie, umyślne przemieszczanie z miejsc regularnego przebywania w inne miejsca, czy zabijanie. Decyzje o odstrzale wydaje Generalna Dyrekcja Ochrony Środowiska.
Wiceminister Zielińska podkreśliła, że mamy problem w przypadku odstrzału. Niewielki procent decyzji zostaje zrealizowanych. W przypadku zarządzania populacją żubrów w 2023 roku ze 163 wydanych decyzji o odstrzale, zrealizowano zaledwie 60 z nich. W 2023 roku wydano także 104 decyzje dotyczące odstrzału wilków, z których wykonano tylko 16.
Urszula Zielińska zapewniła, że ministerstwo bierze wszystkie informacje na temat występowania konfliktów oraz zagrożenia bardzo poważnie. Natomiast dalej chcemy chronić te gatunki, te populacje, tak jak to przyjęliśmy. Ich siedliska wciąż wymagają pracy i poprawy ich stanu. Zobligowani jesteśmy do tego i krajowo, i na poziomie ustawodawstwa europejskiego - dodała.
Wilki, niedźwiedzie i żubry podlegają ścisłej ochronie na mocy rozporządzenia ministra środowiska z 16 grudnia, 2016 roku w sprawie ochrony gatunkowej zwierząt. Gatunki te wymagają ochrony czynnej, która wynika z załącznika drugiego Dyrektywy Siedliskowej. Żubr i niedźwiedź brunatny są wymienione w załączniku czwartym dyrektywy, jako gatunki wymagające ochrony ścisłej. Populacja wilka jest wymieniona w załączniku piątym, jako gatunek, którego pozyskiwanie ze stanu dzikiego i eksploatacja może podlegać działaniom w zakresie zarządzania.
