fot: Tomasz Rzeczycki
Nadszybie szybu Zenon w Krzemionkach
fot: Tomasz Rzeczycki
Jedną z nielicznych kopalń, w której sytuacja epidemiczna nie miała dotąd większego wpływu na funkcjonowanie, pozostaje neolityczna kopalnia krzemienia w Krzemionkach. Najstarszy podziemny obiekt górniczy w kraju przechodzi bowiem duży remont. Nie można obejrzeć także części naziemnej.
- Inwestycja jest realizowana planowo. Udostępnienie podziemi nastąpi po zakończeniu prac, które planowane jest na koniec 2020 r. Naziemna część rezerwatu Krzemionki jest niedostępna dla zwiedzających ze względów bezpieczeństwa. Prowadzone są tam niezależne od realizowanego projektu prace remontowe i porządkowe. Data udostępnienia naziemnej części rezerwatu jest uzależniona od terminu zakończenia prac modernizacyjnych - informuje Kinga Niekurzak z Muzeum Archeologicznego i Rezerwatu Krzemionki.
Ostatnie zwiedzanie trasy podziemnej miało miejsce 15 października 2019 r. Po tym terminie neolityczna kopalnia została zamknięta. Projekt przebudowy zakłada m.in. ręczne wydrążenie przy pomocy wiertarek na głębokości około 8 m chodnika o wysokości do 2 m i szerokości 1,1 m. Ten nowy chodnik o długości 14 m w rejonie szybu Zenon ma usprawnić ruch turystyczny.
Poprzednie prace górnicze w Krzemionkach prowadzone były w latach 2001-2004, kiedy to firma Geohydrowiert z Kielc zgłębiła nowy szyb wentylacyjny. Wcześniej, w latach 1983-1985 oraz 1989-1990 wydrążono również inne odcinki chodników i szyb, w celu ułatwienia zwiedzania wyrobisk. Można więc powiedzieć, że obecna trasa podziemna w Krzemionkach to nie tylko neolityczna kopalnia, lecz także odcinki współczesnych wyrobisk górniczych.
Trwające prace mają przynieść zmianę powierzchniowej części kopalni. Pierwotnie projekt zakładał zmianę wyglądu wszystkich pawilonów naszybowych. Jednak już na etapie składania wniosku o dofinansowanie postanowiono, że remontem objęte zostaną tylko nadszybia szybów Stefan i Zenon będące w najgorszym stanie technicznym. Projektant dokonał korekty, tak aby zakres prac polegał tylko na remoncie nadszybi, bez istotnej zmiany wyglądu tak jak zakładano pierwotnie. Zmieniona natomiast zostanie prezentacja treści miniekspozycji w tych pawilonach. Będą one spójne z Wystawą Stałą projektowaną w budynku głównym Muzeum, który znajduje się poza polem górniczym i służy obsłudze ruchu turystycznego i jednocześnie jest siedzibą Muzeum.
Jak turyści zareagowali na trwająca już ponad pół roku wyłączenie rezerwatu ze zwiedzania?
- Spotkało się to ze zrozumieniem. Naziemna i podziemna część rezerwatu już wcześniej były zamknięte. Nie dochodziło do prób nielegalnego wejścia, postulatów udostępnienia, umożliwienia wejścia na zasadzie wyjątku, itp. - stwierdza Kinga Niekurzak.
Krzemionki leżą w województwie świętokrzyskim, na północ od Ostrowca Świętokrzyskiego. W ostatnich latach najstarszą w Polsce kopalnię odwiedzało ponad trzydzieści tysięcy osób rocznie.
