Rada Ministrów przyjęła projekt ustawy wzmacniającej kompetencje GZM

Ustawa przewiduje rozszerzenie katalogu zadań GZM

Projekt nie tylko rozszerza kompetencje już funkcjonującej GZM, ale także tworzy ramy prawne dla powołania metropolii na Pomorzu, nadając jej analogiczny zakres uprawnień. To oznacza, że model zarządzania metropolitalnego, sprawdzony na Górnym Śląsku i w Zagłębiu, zostanie rozszerzony na kolejny obszar kraju.

Ustawa przewiduje rozszerzenie katalogu zadań GZM m.in. o takie obszary jak gospodarka komunalna, kultura, a także rynek pracy i aktywizacja zawodowa. Metropolia wzmocni również swoje kompetencje w zakresie organizacji transportu publicznego oraz zarządzania mobilnością. W zapisach ustawy zachowane zostają dotychczasowe kompetencje, takie jak udział w prowadzeniu polityki rozwoju, planowanie przestrzenne czy działania związane z adaptacją do zmian klimatu.

– Ustawa, która z jednej strony tworzy metropolię na Pomorzu, a z drugiej wprowadza istotne zmiany w funkcjonowaniu metropolii w województwie śląskim, stanowi odpowiedź na postulaty zgłaszane przez samorządowców oraz przedstawicieli naszej aglomeracji po ośmiu latach jej działania. Nowelizacja przede wszystkim rozszerza katalog zadań obligatoryjnych Metropolii, dzięki czemu może ona stać się organizmem realnie odpowiadającym za podnoszenie jakości usług publicznych, z których korzystają mieszkańcy naszego regionu. To jest bardzo dobra wiadomość dla wszystkich. Wierzę, że te zmiany przyczynią się do dalszej integracji i wzmocnienia Metropolii – zaznaczył wojewoda śląski Marek Wójcik podczas konferencji prasowej w Katowicach.

W praktyce poszerzony katalog zadań oznacza większą sprawczość w realizacji projektów o charakterze ponadlokalnym oraz skuteczniejsze zarządzanie procesami rozwojowymi w skali całego regionu. GZM zyska narzędzia do prowadzenia bardziej kompleksowej polityki, łączącej rozwój przestrzenny, gospodarczy, społeczny i środowiskowy.

Ten region przechodzi największą transformację w Europie

– Przyjęcie projektu ustawy to bardzo ważny moment dla Górnośląsko-Zagłębiowskiej Metropolii. Od początku jej powstania podkreślamy potrzebę budowania silnego, zintegrowanego obszaru, zdolnego do prowadzenia spójnej polityki rozwojowej w skali całej Metropolii. Te zmiany realnie nas do tego przybliżają – powiedział przewodniczący Zarządu GZM Kazimierz Karolczak. - Mówimy o regionie, który przechodzi jedną z największych transformacji gospodarczych w Europie. Aby była ona skuteczna i abyśmy mogli odpowiednio reagować na wyzwania, takie jak depopulacja, potrzebne są narzędzia umożliwiające działanie ponad granicami pojedynczych miast – w sposób skoordynowany, długofalowy i oparty na wspólnych priorytetach – dodał Karolczak. 

Jak podkreślił, nowe kompetencje powinny przełożyć się na przyspieszenie inwestycji oraz lepszą koordynację działań w skali całej Metropolii. Potwierdza to obecny w czasie konferencji przewodniczący Zgromadzenia GZM, prezydent Tychów Maciej Gramatyka. 

– Rozszerzenie kompetencji daje Metropolii realne narzędzia do skutecznego zarządzania całym naszym obszarem. Do naszych dotychczasowych zadań w obszarze transportu, planowaniu przestrzennym czy polityce rozwoju, a jednocześnie możemy działać w nowych obszarach, takich jak edukacja, kultura czy gospodarka odpadami, co pozwoli lepiej organizować współpracę samorządów i sprawniej realizować inwestycje – podkreślił Gramatyka. 

Przyjęte rozwiązania wpisują się w szerszy kierunek zmian dotyczących funkcjonowania obszarów metropolitalnych w Polsce. Coraz wyraźniej wskazuje się na potrzebę wzmacniania struktur zdolnych do prowadzenia zintegrowanej polityki rozwoju w największych aglomeracjach.

Nowe regulacje mają szczególne znaczenie w kontekście wyzwań stojących przed regionem, takich jak transformacja gospodarcza, rozwój nowoczesnych sektorów, zmiany demograficzne czy poprawa jakości życia mieszkańców. Władze GZM wskazują, że rozszerzenie kompetencji pozwoli lepiej wykorzystać potencjał współpracy między samorządami oraz usprawni realizację projektów i inwestycji wymagających koordynacji w skali całego obszaru metropolitalnego. 

Projekt ustawy wprowadza również nowe mechanizmy współpracy, które wzmacniają sprawczość Metropolii. Zakłada m.in. możliwość rozszerzania jej obszaru o kolejne jednostki samorządu oraz realizowania zadań różnych szczebli administracji na podstawie porozumień. Rozwiązania te mają zwiększyć efektywność zarządzania oraz umożliwić lepsze dopasowanie działań do rzeczywistych powiązań funkcjonalnych regionu.

Przyjęcie projektu ustawy jest także sygnałem, że model zarządzania metropolitalnego w Polsce będzie konsekwentnie rozwijany i wzmacniany, a rola GZM będzie dalej rosła.