Prezes WUG: Niepokojąco wiele ludzkich błędów
fot: Jolanta Talarczyk
Piotr Litwa, prezes WUG, zapewnił naukowców, że jeśli przedstawione rozwiązania będą gotowe do zastosowania to dopilnuje żeby nie trafiły do szuflady lub na półkę
fot: Jolanta Talarczyk
Piotr Litwa, prezes WUG:
- Stan bezpieczeństwa pracy w górnictwie, mierzony liczbą niebezpiecznych zdarzeń, pozostaje na poziomie niezadowalającym w stosunku do roku ubiegłego. Statystyka nie odzwierciedla jednak istoty problemów.
Mieliśmy do czynienia z kilkoma szczególnie poważnymi wypadkami i zdarzeniami. Mam tutaj na myśli wypadki zbiorowe, do których doszło w wyniku wybuchów metanu w kopalniach „Mysłowice-Wesoła” i „Borynia”, a także awarię wyciągu szybowego w kopalni „Bielszowice” oraz katastrofę budowlaną w kopalni „Szczygłowice”.
Jakie są priorytety kontrolne „policji górniczej” na najbliższą przyszłość?
- Od kilkunastu lat mamy do czynienia ze wzrostem koncentracji produkcji, schodzeniem z wydobyciem na coraz to niższe poziomy. Czynniki te powodują wzrost zagrożeń. Jednym z priorytetów w mijającym roku były kontrole ukierunkowane na zwalczanie zagrożenia wybuchem pyłu węglowego.
Czy jest coś, co spędza sen z powiek nowemu prezesowi WUG?
- Największym problemem jest dzisiaj brak doświadczonych pracowników z odpowiednimi kwalifikacjami i osób dozoru, a także nie zawsze zadowalająca jakość usług świadczonych przez podmioty zewnętrzne, którym często powierzane są bardzo specjalistyczne prace w ruchu zakładu górniczego.
Zbyt często w mijającym roku bezpośrednimi przyczynami wypadków w górnictwie były błędy ludzkie, takie jak niewłaściwa realizacja profilaktyki zagrożeń, nieprawidłowa organizacja pracy, pośpiech i rutyna, obsługa maszyn i urządzeń przez osoby o niewłaściwych kwalifikacjach, łamanie zasad ustalonych w regulaminach. Stąd dużą wagę przywiązujemy do działań mających na celu podnoszenie świadomości zagrożeń występujących w zakładach górniczych, propagowanie bezpiecznych zachowań na stanowiskach pracy.
W 2008 roku przyjęto projekt nowego Prawa geologicznego i górniczego, który liberalizuje warunki działalności górniczej. Specjaliści WUG mieli wpływ na kształt nowych przepisów.
- Główną ideą przyświecającą pracom nad nowym prawem geologicznym i górniczym było uproszczenie procedur działalności górniczej. Idea ta wpisuje się w generalną strategię rządu mającą na celu ułatwienie przedsiębiorstwom prowadzenia działalności gospodarczej. Wyrazem tego podejścia jest również nowelizacja ustawy o swobodzie działalności gospodarczej. W trakcie prac nad nowym prawem geologicznym i górniczym idea swobody działalności gospodarczej w sposób nieunikniony musiała zostać skonfrontowana z wartościami takimi jak ochrona życia i zdrowia pracowników, racjonalna gospodarka złożami kopalin oraz ochrona środowiska. Dużego wysiłku wymagało pogodzenie w projekcie tych wartości w taki sposób, aby z jednej strony ułatwić rozwój przedsiębiorczości, a z drugiej strony, aby możliwe było dalsze podnoszenie standardów bezpieczeństwa, gospodarki złożami kopalin i ochrony środowiska.
Czy polskie standardy BHP i ratownictwa górniczego nadal uchodzą na świecie za modelowe?
- Mimo szczególnie trudnych warunków eksploatacji złóż wyniki polskiego górnictwa w zakresie zwalczania zagrożeń stawiają nasz kraj wśród światowych liderów. Dlatego chętnie dzielimy się naszymi doświadczeniami z krajami mniej zaawansowanymi w tej dziedzinie. Przedstawiciele urzędów górniczych uczestniczą w pracach europejskich grup współpracy administracyjnej i Stałej Grupy Roboczej ds. Górnictwa przy Komisji Europejskiej.
Na mocy ustaleń premierów Polski i Ukrainy Prezes Wyższego Urzędu Górniczego został poproszony o pomoc w wyjaśnieniu przyczyn i okoliczności tragicznego wypadku, do którego doszło w listopadzie 2007 r. w kopalni im. Zasiadki w Doniecku. Powołany na początku tego roku przez Prezesa WUG zespół wysokiej klasy ekspertów po wizycie w kopalni i analizie dokumentacji prowadzonych tam robót sporządził raport, w którym wskazano na prawdopodobne przyczyny i okoliczności wypadku. Raport zawiera również propozycje działań, które należy podjąć, aby uniknąć podobnych tragedii w przyszłości. Przekazując stronie ukraińskiej to opracowanie, zadeklarowałem gotowość dalszej współpracy z organami nadzoru górniczego Ukrainy.
Gdy zaledwie przed miesiącem obejmował Pan urząd, padały zapowiedzi zwiększenia skuteczności kontroli, ale i rozumniejszego zaangażowania inspektorów WUG w rozwiązywanie problemów na dole kopalń, w myśl zasady że \"mandat to nie wszystko\". \"Policjant\" miał stać się bardziej partnerem górników...
- Arystoteles dawno temu powiedział: „Doskonałość to jakość, której nie da się osiągnąć, lecz do której trzeba uporczywie zdążać”. Chcąc zachować najwyższe standardy naszej pracy staramy się wsłuchiwać w głosy płynące od osób i podmiotów, których nasza działalność dotyczy. Rozpoznanie, w jaki sposób jesteśmy postrzegani w środowisku górniczym, pomaga nam określić, czy właściwie wywiązujemy się ze swojej misji. Pragnę zapewnić, że będziemy stale dążyć do doskonalenia dialogu naszej instytucji z całą społecznością górniczą oraz ze wszystkimi instytucjami, które współdecydują o losie polskiego górnictwa.