Chemia odgrywa we współczesnym świecie olbrzymią rolę. Odkrycie penicyliny, a następnie antybiotyków uratowało życie milionom ludzi, pestycydy spowodowały wzrost wydajności w rolnictwie, a odkrycie i produkcja tworzyw syntetycznych zaowocowała możliwością konstruowania przedmiotów i urządzeń w sposób wcześniej nieznany. Zagadnieniom związanym z nowoczesnym przemysłem i jego wpływem na środowisko naturalne poświęcona była czwartkowa (2 czerwca) konferencja „Chemia, człowiek, środowisko, cywilizacja”, której organizatorem było działające w Radzionkowie Stowarzyszenie „Zielona Ziemia”.
Branża chemiczna, stojąc w obliczu światowego kryzysu gospodarczego, musi dysponować potencjałem, który pozwoli osiągnąć dobre wyniki ekonomiczne, a jednocześnie uszanuje otoczenie. Trzeba oszczędzać energię i surowce. Obecnie powszechna staje się tendencja stosowania czystych i bardziej wydajnych procesów przemysłowych. Stąd bierze się pojęcie zielona chemia użyte po raz pierwszy 20 lat temu.
- Nie jest to odrębna dziedzina nauki, a raczej określenie nowego sposobu działania ludzi reprezentujących świat nauki, techniki i przemysłu, chcących wdrażać nowe technologie i materiały chemiczne – wyjaśniał dr Andrzej Misiołek z Wyższej Szkoły Zarządzania Ochroną Pracy w Katowicach.
Czysta przeróbka
Szacuje się, iż 60 proc. wydobywanego węgla jest wykorzystywane w elektrowniach, 25 proc. zostaje przetworzone w koksowniach, zaś 15 proc. zużywa bezpośrednio przemysł. Węgiel kamienny ma szereg zastosowań. Używa się go jako źródło energii, w medycynie oraz w przemyśle chemicznym, gdzie w procesie przeróbki uzyskuje się wiele związków o różnych funkcjach. Skoro więc mówi się o zielonej chemii, nie można zapominać o czystym węglu, a raczej czystych technologiach jego przeróbki. Szeroko mówił o nich w swym wystąpieniu prof. Aleksander Lutyński z Wydziału Górnictwa i Geologii Politechniki Śląskiej w Gliwicach.
- Czyste technologie węglowe to metoda przetwórstwa węgla w celu produkcji energii elektrycznej i paliw w taki sposób, aby te procesy nie zagrażały środowisku. Znane są dwa główne kierunki w tej dziedzinie: produkcja paliw drogą zgazowania węgla oraz produkcja energii elektrycznej z węgla poprzez spalanie w czystym tlenie, co nazywamy oxyspalaniem. Z pewnością rozwój czystych technologii węglowych będzie kluczowy dla korzystania z węgla w przyszłości. Węgiel powinien być też przetwarzany z większą sprawnością i dawać jeszcze większą gamę produktów finalnych. Dziś już na pewno można powiedzieć, że jego przeróbka pozostawia po sobie coraz mniej odpadów, a to jest niezwykle istotna kwestia – wyjaśniał prof. Aleksander Lutyński.
Nadchodzi atom
Węgiel jako surowiec będzie nam towarzyszyć jeszcze prze ok. pół wieku. Co będzie później? Na to pytanie usiłował znaleźć odpowiedź inż. Mieczysław Dumieński, chemik, autor licznych opracowań i wydawnictw edukacyjnych.
- Stajemy przed ogromny wyzwaniem. Trzeba bezpiecznie rozwijać energię jądrowa, aby w przyszłości nasze wnuki nas nie przeklinały. To wymaga solidnych przygotowań. Nieszczęście Czarnobyla polegało na tym, że z inwestycją bardzo się spieszono. Powstała przed czasem jako odpowiedź na głód energii. Tymczasem reaktor nie miał pełnego systemu bezpieczeństwa. Efekt, katastrofa – wyjaśniał Dumieński.
Uspokajał, że sprawa awarii w elektrowni atomowej Fukushima nie spowoduje światowej katastrofy, lecz daje kolejną lekcję, w jak bardzo ostrożny sposób należy planować podobne przedsięwzięcia.
Debatę zamknęła prezentacja samochodu elektrycznego i roweru wspomaganego akumulatorem ładowanym z domowego gniazda elektrycznego, który jest nagrodą w konkursie Vattenfalla, Trybuny Górniczej i portalu nettg.pl na najlepszy opis trasy rowerowej szlakiem zabytków techniki.
Konferencja organizowana przez Stowarzyszenie „Zielona Ziemia” odbywała się pod patronatem honorowym Adama Matusiewicza, marszałka województwa śląskiego, oraz Wojewódzkiego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Katowicach. Jest częścią trwającej od 2006 r. akcji ekologicznej „Szukamy rady na odpady”. W ciągu ostatnich pięciu lat, różnymi działaniami tej kampanii objęto ok. 50 000 dzieci i młodzieży.
W galerii: konferencja „Chemia, człowiek, środowisko, cywilizacja” oraz testy roweru i samochodu z napędem elektrycznym. Zdjęcia Jarosław Galusek - nettg.pl
Węgiel kamienny
PGG przypomina: Spotkanie w sprawie możliwości pracy w branży kolejowej dla górników już 3 czerwca
Polska Grupa Górnicza, Koleje Śląskie oraz spółka z grupy PGG – Synercom Usługi Wspólne na podstawie porozumienia podpisanego 3 listopada 2025 roku realizują wspólny projekt zatrudnienia byłych górników na stanowiskach związanych z utrzymaniem i prowadzeniem taboru kolejowego. 3 czerwca w odbędzie się kolejne spotkanie informacyjne dot. pracy w branży kolejowej.
