Polska „ekoświadomość”

Polacy zdają sobie sprawę, że jest kryzys, ale udają, że go nie ma. Spowolnienie tempa rozwoju gospodarczego nie znalazło zbyt dużego odzwierciedlenia w zachowaniach naszych rodaków. Nie przejawiamy ponadto specjalnego zainteresowania oszczędzaniem energii elektrycznej czy też wody – wynika z badań CBOS.

Instytut na rzecz Ekorozwoju opublikował wyniki najnowszego badania, zatytułowanego „Świadomość ekologiczna polskiego społeczeństwa w zakresie zagadnień zrównoważonego rozwoju”. Zostało ono przeprowadzone w kwietniu br. na 1000-osobowej próbie reprezentatywnej dorosłych mieszkańców Polski przez CBOS na zlecenie InE.
– Analizując zmiany, jakie w ostatnim roku zaszły w działaniach na rzecz środowiska podejmowanych przez polskie społeczeństwo, stwierdzono, iż spowolnienie tempa rozwoju gospodarczego (do 0,8 proc. PKB w I kwartale 2009 r. – red.) jak dotąd nie wpłynęło znacząco na nawyki Polaków. Nie stwierdzono wzrostu zainteresowania oszczędzaniem energii elektrycznej czy też wody, których koszty są istotnym składnikiem wielu budżetów domowych – komentuje dr Artur Bołtromiuk, który opracował wyniki badań.

Wprawdzie systematyczne oszczędzanie energii elektrycznej w 2009 r. zadeklarowało o 1,6 procent więcej respondentów niż w 2008 r., ale skłonność do systematycznego kontrolowania zużycia wody zmniejszyła się o 2,3 proc., a na zupełny brak działań w tym kierunku wskazało 21,2 proc. ankietowanych (16,7 proc. w 2008 r.). W przypadku oszczędzania energii elektrycznej także zanotowano wzrost odsetka osób, które nie były tym zainteresowane: z 13,8 proc. w 2008 r. do 15,8 proc. w 2009 r.

Nieznacznie poprawiła się sytuacja w odniesieniu do problemu segregacji odpadów. Systematycznie segregują śmieci najczęściej: przedstawiciele kadry kierowniczej i specjalistów – 60,3 proc., ludzie w wieku 45-54 lata – 58,2 proc. oraz osoby z wyższym wykształceniem – 56,2 proc.

Zbadano też stosunek społeczeństwa do nowoczesnych technologii pozyskiwania energii oraz do zjawiska ocieplenia klimatycznego. – Odpowiedzi respondentów zasadniczo niewiele różniły od uzyskanych rok wcześniej, z jednym istotnym wyjątkiem. Mianowicie z 14,1 proc. w 2008 r. do 23,7 proc. w 2009 r. wzrosła akceptacja dla energetyki jądrowej, zajmując drugie, po odnawialnych źródłach energii, miejsce wśród zaproponowanych opcji rozwoju tej dziedziny gospodarki. Awans energetyki jądrowej miał miejsce kosztem wszystkich pozostałych rozwiązań, przy czym największy spadek wskazań dotyczył kwestii oszczędzania energii.

Odpowiadając na pytanie: w jakim stopniu działalność człowieka ma wpływ na zmiany klimatyczne? – prawie dwie trzecie respondentów uznało, że jest to wpływ duży i bardzo duży, podczas gdy takich interakcji nie widziało zaledwie 2,8 proc. ankietowanych. Odpowiedzi były zbliżone do tych z 2008 r. Znacząco wzrosła grupa osób jednoznacznie przypisujących zmiany klimatyczne zachowaniom człowieka, co może być edukacyjnym efektem szeroko komentowanej w mediach międzynarodowej konferencji klimatycznej, która miała miejsce w Poznaniu w grudniu 2008 r – zwraca uwagę Bołtromiuk

Jedyną wyraźną zmianą, w badanych działaniach Polaków na rzecz środowiska, jest kwestia korzystania z toreb wielokrotnego użytku przy zakupach. Wprowadzenie niewielkiej odpłatności za reklamówki zniechęciło do ich używania aż jedną czwartą Polaków, a odsetek osób zabierających na zakupy własne torby osiągnął poziom 60,2 proc. Warto również zwrócić uwagę na fakt, że aż 2/3 respondentów pozytywnie ocenia działalność ekologów, uznając, że dbają oni o interesy środowiska.