Pieniński Park Narodowy - jedyny, na terenie którego nie zachowały się żadne pozostałości działalności górniczej

1561544540 pieniny sztolnie trz

fot: Tomasz Rzeczycki

W Pieninach nie było kamieniołomów, gdyż ludność wykorzystywała materiał skalny przyniesiony przez rzeki

fot: Tomasz Rzeczycki

Sześćdziesiąt pięć lat temu Rada Ministrów wydała zarządzenie o utworzeniu Pienińskiego Parku Narodowego. To jedyny spośród polskich parków, na terenie którego nie zachowały się żadne pozostałości działalności górniczej.

- Niemniej jednak w przeszłości ludność zamieszkująca Pieniny wykorzystywała na niewielką skalę materiał skalny przyniesiony przez potoki i rzekę i zgromadzony np. w wąwozach - stwierdza dyrektor Pienińskiego Parku Narodowego Michał Sokołowski.

Park narodowy w Pieninach powstał w sierpniu 1954 r., jednak mocną podstawę prawną otrzymał dopiero po tym, jak w 1954 r. Rada Ministrów wydała stosowne rozporządzenie z mocą od początku kolejnego roku. W granicach parku nie znalazła się jednak wschodnia część tego pasma górskiego z ich najwyższym szczytem, Wysoką oraz ze sztolniami w Jarmucie. W zboczach tamtej gór prowadzono w czasach feudalnych wydobycie złota, a po drugiej wojnie światowej były przymiarki do udostępnienia tych wyrobisk.

W obecnych granicach Pienińskiego Parku Narodowego nie stwierdzono natomiast występowania kopalin. Podczas budowy zapory wodnej i Zbiornika Sromowskiego na Dunajcu nie powstały też tunele pod terenem parkowym. Wcześniej, w 1952 r., jeden z projektów budowy zakładał taką możliwość. Zapora miała powstać w przekroju Zielonych Skałek. Rozważano wtedy wydrążenie techniką górniczą kanału derywacyjnego o długości aż 9 km, wykorzystującego 89 m różnicy wysokości i budowę elektrowni wodnej w Tylmanowej. Projekt ten nie doczekał sie realizacji. Przekreśliła go m.in. skomplikowana budowa geologiczna w centralnej części Pienin.

MOŻE CIĘ ZAINTERESOWAĆ

Muzyka rodem z Bobrka

Z rur, prętów i rukcugów stworzył instrumenty i skomponował już pierwsze utwory. Oto Klaudiusz Jania, doktor nauk muzycznych, kompozytor, pianista, organista, aranżer i trębacz. 

KGHM New Media Week czas zacząć! Katowice stają się stolicą sztuki cyfrowej

W Katowicach odbyła się konferencja prasowa otwierająca KGHM New Media Week 2026 – wydarzenie organizowane przez Fundację Soundscape we współpracy z Akademią Sztuk Pięknych w Katowicach, Katowice Miasto Ogrodów – Instutucją Kultury im. Krystyny Bochenek oraz Muzeum Śląskim w Katowicach. Od 30 września do 11 października miasto staje się centrum sztuki cyfrowej i nowoczesnych technologii.

Od kamienicy w centrum Zabrza po kopalnię Budryk. Jerzy Markowski wziął nas w wyjątkową podróż.

Przemierzając Śląsk śladami wspomnień Jerzego Markowskiego, odkryliśmy nieznane dotąd historie z jego życia oraz pierwszych kroków w górniczym fachu

Zdjęcia z kopalń i zapomniane zakłady można oglądać na katowickim dworcu

Do końca października można oglądać w hali głównej katowickiego dworca PKP wystawę fotografii Adama Rosteckiego z Instytutu im. Wojciecha Korfantego, zatytułowaną „Między mrokiem a światłem. Autor fotografuję kopalnie, opustoszałe hale, zapomniane zakłady.