Budżetowy Zakład Energetyki Cieplnej w Końskich spala rocznie ok. 10 tys. ton miału, ale od stycznia nie potrafił go nigdzie kupić. ZEC ogłosił dwa przetargi i nie znalazł oferentów. Próbował kupić węgiel z wolnej ręki, jednak żaden z potencjalnych dostawców (w tym również tacy potentaci jak Kompania Węglowa czy Katowicki Holding Węglowy) nie chciał przystąpić do negocjacji. Uzasadnieniem odmowy w każdym przypadku był brak węgla. ZEC ogrzewa w Końskich mieszkania i urzędy, lecz nie ma odpowiednich zapasów na nadchodzącą zimę.
Z widmem zimnych kaloryferów w miasteczku postanowił rozprawić się kielecki poseł Waldemar Wrona, który pod koniec czerwca złożył w Sejmie interpelację do ministra gospodarki: - Czy MG podjęło stosowne działania w kierunku poprawy sytuacji? Czy opracowano program uzupełnienia niedoborów np. poprzez import paliwa z zagranicy? Kiedy można liczyć na pozytywne efekty i unormowanie rynku węgla mając na względzie zaledwie jeden kwartał czasu, jaki pozostał do rozpoczęcia nowego sezonu grzewczego? Jak mają zachować się zakłady budżetowe, gdy z góry wiadomo, że wszystkie przetargi na zakup opału skończą się niepowodzeniem? - zapytywał poseł Wrona podkreślając społeczny aspekt problemu i prosząc wicepremiera o szybką interwencję.
Wicepremier zażądał wyjaśnień od spółek węglowych (nie pomijając Lubelskiego Węgla S.A.) i po niespełna trzech tygodniach ministerstwo gospodarki opublikowało oficjalną odpowiedź w sprawie niedoborów miału dla Końskich. Okazało się, że tamtejszy ZEC przespał zimę, za późno zaczął szukać węgla, nie współpracował wcześniej z katowicką Kompanią Węglową a z zapytaniem o możliwość zakupu paliwa w sezonie grzewczym 2008/2009 zwrócił się w maju br., kiedy oferta sprzedaży na bieżący rok była już bardzo ograniczona ze względu na zobowiązania wynikające z wcześniejszych kontraktów. - W związku z powyższym nie było możliwości uzyskania zapewnienia przez KW SA dostaw węgla do ZEC w Końskich w III i IV kwartale 2008r, natomiast istnieje możliwość uwzględnienia potrzeb ZEC w przyszłym roku, o czym kontrahenta poinformowano - napisał Waldemar Pawlak.
Ustalono, że KW w 2007r. wywiązała się ze wszystkich kontraktów na dostawy węgla dla podmiotów zrzeszonych w Polskim Towarzystwie Elektrociepłowni Zawodowych. Po upływie 6 miesięcy tego roku dostawy wyniosły 5,1 mln ton, co stanowi 101 procent w stosunku do ilości wynikających z umów na rok bieżący (które zawierano jeszcze pod koniec 2007r.).
Po inwestycjach przeprowadzonych w KHW pierwsze efekty zwiększenia zdolności produkcyjnych mają się pojawić w 2009-2010. Wydobycie kopalni Bogdanka podwoi się dopiero w 2014 roku.
Minister uświadomił też posłowi, że \"Ministerstwo Gospodarki nie ma możliwości bezpośredniego interweniowania u producentów poprzez ingerencję w decyzje zarządów spółek oraz naruszanie warunków i stopnia realizacji zawartych wcześniej kontraktów na dostawy węgla kamiennego dla elektroenergetyki\". Nadto Pawlak przypomniał, że Polska jest członkiem UE, \"w której handel węglem jest wolny\" a ostatnio obserwuje się zwiększony import węgla, który kupują poszczególne podmioty gospodarcze uzupełniając w ten sposób niedobory na rynku krajowym.
Aby utrzymać wydobycie, co należy do priorytetowych zadań spółek - konieczne są inwestycje na poziomie ok. 19 mld zł do 2015 roku. Spółki węglowe nie będą w stanie zgromadzić samodzielnie takich środków. Jedną z możliwości pozyskania funduszy na inwestycje jest częściowa prywatyzacja poprzez Giełdę Papierów Wartościowych. Skarb Państwa zachowałby jednak pakiet kontrolny prywatyzowanych spółek.
Istnieje także możliwość uzyskania dodatkowych środków na inwestycje początkowe w formie dofinansowania z budżetu państwa. Takie warunki stwarza ustawa z 7 września 2007 r. o funkcjonowaniu górnictwa węgla kamiennego w latach 2008-2015 oraz przepisy unijne - wyjaśnia MG.
W latach 2009-2010 przewiduje się realizację 39 inwestycji o łącznych nakładach finansowych 6,6 mld zł w 20 kopalniach węgla kamiennego. Jako inwestycje początkowe można zakwalifikować zadania na kwotę 2,8 mld zł, co daje przewidywaną dotację państwa (30 proc.) ok. 860 mln zł. Uzyskanie tych środków uzależnione jest jednak od sytuacji budżetu państwa oraz wymaga notyfikacji pomocy w Komisji Europejskiej.
W celu pozyskania środków na inwestycje spółki węglowe biorą pod uwagę również inne rozwiązania np. wprowadzenie do obiegu obligacji oraz pozyskanie maszyn i urządzeń w drodze leasingu.
W 2008 r. nastąpił wzrost nakładów na inwestycje wynoszący średniomiesięcznie o ok. 50 mln zł więcej niż średniomiesięczne nakłady w roku 2007. Należy jednak pamiętać, że inwestycje w górnictwie węgla kamiennego są czasochłonne, a efekty uzyskuje się po dłuższym czasie. Niezależnie od wzrostu wydatków na inwestycje spółki węglowe podejmują działania w zakresie organizacji pracy, umożliwiające uzyskanie wzrostu wydobycia w krótszym okresie.
