fot: Kamil Wanias
Kamil Wanias fotografuje kopalnie na Górnym i Dolnym Śląsku. Na zdjęciu KWK Bobrek
fot: Kamil Wanias
W sobotę, 14 lutego w Galerii Sprężarkownia w Zabytkowej Kopalni Ignacy w Rybniku przy ul. Mościckiego 3 odbędzie się wernisaż wystawy fotograficznej Kamila Waniasa zatytułowany „Na Bobrku”. Początek o godz. 17:00.
Wystawa poświęcona jest kopalni Bobrek oraz społeczności z nią związanej, ludziom, przestrzeni i historii, które przez lata współtworzyły to miejsce i nadal stanowią istotny element tożsamości Bytomia. Projekt ma charakter dokumentalny i społeczny, a jego celem jest zwrócenie uwagi na dziedzictwo przemysłowe miasta oraz codzienność jego mieszkańców. Kuratorem wystawy jest Paweł Giza.
Ekspozycja pokazuje ostatni etap funkcjonowania Kopalni Węgla Kamiennego Bobrek. Na zdjęciach przedstawione są podziemne korytarze, urządzenia techniczne, architektura zakładu oraz codzienna praca górników w czasie, gdy kopalnia powoli kończyła wydobycie węgla. Ważnym elementem są także wydarzenia związane z zakończeniem eksploatacji, m.in. obchody Barbórki i wydobycie ostatniej tony węgla.
Dopełnieniem wystawy jest część filmowa, pokazująca podziemną część kopalni w surowym, naturalnym zapisie, kontrastującym z dopracowanymi zdjęciami.
- Podczas wernisażu zaprezentuję 24 fotografie, które powstały między listopadem 2025 roku a styczniem 2026. Wystawę będzie można zwiedzać do końca lutego – mówi Kamil Wanias, który mieszka w Łodzi, ale jest zafascynowany kopalniami. - Specjalizuję się w fotografii dokumentalnej. Tworzę projekt długoterminowy dotyczący polskiego górnictwa. Fotografuję kopalnie na Górnym i Dolnym Śląsku. Planuję też zrobić zdjęcia w kopalni w Bogdance. Zakończenie projektu planowane jest na lato 2027 roku – dodaje student Akademii Sztuk Pięknych w Łodzi.
Symboliczna – ostatnia tona węgla została wydobyta w Kopalni Węgla Kamiennego Bobrek we wtorek 30 grudnia. 1 stycznia 2026 roku kopalnia przeszła w stan likwidacji. Rozpoczął się proces likwidacji ostatniego państwowego zakładu górniczego w Bytomiu i transformacji terenów po kopalni.
Po tragicznym wypadku z marca 2024 r., w którym zginął 36-letni górnik, Komisja ds. Zagrożeń Naturalnych Wyższego Urzędu Górniczego wydała negatywną opinię dotyczącą prowadzenia robót górniczych w obszarze górniczym Bobrek-Miechowice. Eksperci uznali, że w KWK Bobrek nie da się już bezpiecznie prowadzić eksploatacji. Nie istnieje żadna technologia, która by to umożliwiła. W związku z tym, KWK Bobrek zakończyła fedrowanie z końcem 2025 roku.
Likwidacja KWK Bobrek potrwa około 4 lata. Proces ten będzie związany nie tylko z likwidacją części podziemnej kopalni, ale również z przygotowaniem gruntu pod nową działalność. Tereny po dawnej kopalni mają przejść transformację. Spółka wspólnie z miastem opracowała kilka koncepcji zagospodarowania terenów. Koncepcje zmierzają do wykreowania nowych funkcji gospodarczych. Bytom jeszcze przez wiele lat będzie się zmagał ze skutkami eksploatacji górniczej – m.in. ze szkodami górniczymi i koniecznością odpompowywania wód z niecek powstałych przez wydobycie.
