Odmetanowanie górotworu należy do strategicznych procesów technologicznych i jest najskuteczniejszym sposobem walki z zagrożeniem metanowym
fot: Kajetan Berezowski
Powierzchniowa stacja odmetanowania w ruchu Knurów kopalni Knurów-Szczygłowice zwiększy swą moc. Została rozbudowana o czwartą dmuchawę.
fot: Kajetan Berezowski
Jastrzębska Spółka Węglowa ujmuje metan, który wydziela się z górotworu podczas eksploatacji węgla. Gaz ten jest następnie częściowo wykorzystywany do produkcji energii elektrycznej i cieplnej.
Obecnie JSW wykorzystuje około 60 proc. metanu, który ujmowany jest systemem odmetanowania. Ten wskaźnik chce podnieść do 95 proc. Zwiększona ilość pozyskanego metanu trafi do układów kogeneracyjnych, których łączna moc zainstalowana ma wynieść 60 MWe w 2025 r. Odmetanowanie górotworu należy do strategicznych procesów technologicznych i jest najskuteczniejszym sposobem walki z zagrożeniem metanowym. To czynnik decydujący o możliwości wydobycia węgla.
Z kolei w JSW Koks prowadzona jest inwestycja, która w znaczący sposób ograniczy emisję gazu koksowniczego. W Koksowni Radlin trwa budowa kogeneracyjnego bloku energetycznego opalanego gazem koksowniczym o mocy 28 MWe. W strategii zapisano również budowę farm fotowoltaicznych o łącznej mocy 110 MWp do 2028 r.
W 2019 r. zakłady wchodzące w skład Grupy Kapitałowej JSW wyprodukowały 14,8 mln t węgla oraz 3,2 mln t koksu. Ponadto JSW przoduje w rozwijaniu technik ujęcia oraz przemysłowego wykorzystania błękitnego paliwa do produkcji energii elektrycznej, ciepła i chłodu w układach kogeneracyjnych i trigeneracyjnych. W 2019 r. w kopalniach JSW ujęto 131,7 mln m sześc. metanu, z czego gospodarczo wykorzystano 76,9 mln m sześc. tego gazu. Powołano również do działalności Biuro Odmetanowania i Gospodarki Metanem. Obecnie trwa budowa własnych struktur.
W każdym zakładzie górniczym utworzono oddziały odmetanowania, w których ogółem znalazło zatrudnienie ponad 200 osób. Służby kopalni przejęły obsługę i serwis stacji odmetanowania oraz nadzór i regulację nad głównymi rurociągami i ujęciami metanu w wyrobiskach podziemnych. Głównym zadaniem powołanych oddziałów jest zwiększenie ujęcia metanu systemem odmetanowania, a tym samym zwiększenie bezpieczeństwa pracującej na dole załogi oraz zmniejszenie emisji metanu do atmosfery. W związku z przyjętą przez Zarząd Jastrzębskiej Spółki Węglowej SA strategią środowiskową GK JSW oraz koniecznością wzmocnienia zarządzania energią, w tym realizacji zadań przewidzianych w strategii środowiskowej GK JSW i wyzwań wynikających z rynku energii, w strukturach Biura Zarządu JSW z dniem 1 kwietnia 2022 roku utworzono Biuro Zarządzania Energią, którego zadaniem jest kompleksowe zarządzanie obszarem energetyki w Grupie Kapitałowej JSW SA.
Do końca 2022 r. JSW planuje zrealizować inwestycje, dzięki którym moc zainstalowana w zakładach JSW będzie wynosić 43,9 MWe (poziom mocy). Roczny potencjał produkcyjny energii elektrycznej w kopalniach Budryk i Knurów-Szczygłowice na koniec 2022 r. będzie wynosił około 330 tys. MWh. Ilość wyprodukowanej energii pokryje około 33 proc. rocznego zapotrzebowania na energię elektryczną JSW. W związku z tym, że metan to gaz, którego potencjał cieplarniany jest 28-krotnie większy od dwutlenku węgla, działania są ściśle związane z ochroną klimatu.
Realizacja zielonych inwestycji w kopalniach Budryk i Knurów-Szczygłowice do 2022 r. pozwoli na ograniczenie emisji metanu do atmosfery łącznie o 80 mln m sześc. CH4, co daje ok. 1,6 mln Mg CO2e (ekwiwalentu dwutlenku węgla) rocznie.
