Ocalić język hutników. Śląski projekt w finale ogólnopolskiego plebiscytu
Projekt „Hutniczo mowa we modych gowach. Na ratunek znikającemu socjolektowi hutniczemu”, realizowany przez Muzeum Hutnictwa w Chorzowie, został nominowany w plebiscycie „Wydarzenie Historyczne Roku 2025” w kategorii Edukacja. Internauci decydują o wygranej, a głosować można do 10 sierpnia 2026 r.
fot: Muzeum Hutnictwa
Muzeum Hutnictwa realizowało projekt „Hutniczo mowa we modych gowach”
fot: Muzeum Hutnictwa
Projekt „Hutniczo mowa we modych gowach. Na ratunek znikającemu socjolektowi hutniczemu”, realizowany przez Muzeum Hutnictwa w Chorzowie, został nominowany w plebiscycie „Wydarzenie Historyczne Roku 2025” w kategorii Edukacja. Internauci decydują o wygranej, a głosować można do 10 sierpnia 2026 r.
„Hutniczo mowa we modych gowach”
Celem projektu „Hutniczo mowa we modych gowach” – jak tłumaczą w Muzeum Hutnictwa – było ocalenie socjolektu hutniczego – języka pracy i codzienności, który wraz z przemianami przemysłu na Górnym Śląsku stopniowo zanika.
Projekt oparto na badaniach terenowych i wywiadach, na podstawie których opracowany został słownik mowy hutniczej, zawierający zarówno terminy specjalistyczne (np. spust, wytop, żużel), jak też określenia potoczne, oddające realia życia i kulturę hutników (np. sztalkapa, pieczarki, portki).
- Istotnym elementem było włączenie młodego pokolenia w proces reinterpretacji dziedzictwa. Grupy dzieci i młodzieży brały udział w oprowadzaniach po wystawie stałej muzeum z użyciem socjolektu oraz w warsztatach – zaznaczają w chorzowskim muzeum.
Uczestnicy warsztatów tworzyli autorskie gry edukacyjne (np. memory z hasłami hutniczymi), planszówki, quizy językowe oraz interaktywne gry komputerowe. Powstawały także memy i krótkie formy internetowe, wykorzystujące słownictwo hutnicze w humorystycznym, współczesnym kontekście, co - jak zaznaczają w muzeum - pozwoliło ożywić historyczny język i nadać mu nowe znaczenia.
- Projekt miał charakter partycypacyjny i międzypokoleniowy – łączył doświadczenie byłych pracowników hut z kreatywnością młodzieży – dodają w Muzeum Hutnictwa.
Plebiscyt „Wydarzenie Historyczne Roku”
„Wydarzenie Historyczne Roku” to plebiscyt organizowany przez Muzeum Historii Polski we współpracy z portalem historia.org.pl. W tegorocznej edycji partnerem jest również Narodowy Instytut Polskiego Dziedzictwa Kulturowego za Granicą Polonika.
Celem konkursu jest uhonorowanie organizatorów, twórców oraz inicjatorów najciekawszych przedsięwzięć historycznych minionego roku promujących historię i kulturę Polski w kraju i za granicą.
Jak zagłosować w plebiscycie?
Żeby zagłosować w plebiscycie „Wydarzenie Historyczne Roku” należy zeskanować kod QR (znajduje się na grafice poniżej) lub wejść na stronę plebiscytu: https://whr.muzhp.pl/#vote. Następnie wybrać po jednym wydarzeniu z każdej kategorii i na koniec potwierdzić swój głos mailowo. To internauci zdecydują jakie wydarzenie wygra. Głosowanie trwa do 10 sierpnia 2026 r.
