O szansach dla górniczego regionu na Europejskim Forum Sprawiedliwej Transformacji

W Bełchatowie od ponad 50 lat działa kopalnia węgla brunatnego i opalana nim elektrownia

Zorganizowane przez Urząd Marszałkowski w Łodzi i Łódzką Specjalną Strefę Ekonomiczną (ŁSSE) forum rozpoczęło się w poniedziałek i potrwa do wtorku. Uczestniczą w nim przedsiębiorcy, samorządowcy, eksperci i naukowcy, którzy debatują nad wyzwaniami, przed jakimi stoi region bełchatowski w obliczu odchodzenia od gospodarki opartej na paliwach kopalnych. 

Energetyczne serce Polski

W Bełchatowie od ponad 50 lat działa największa w kraju kopalnia węgla brunatnego i opalana nim elektrownia, która staje w obliczu wyzwań związanych z transformacją energetyczną. 

- Jesteśmy w energetycznym sercu Polski i stoimy dziś przed historycznym wyzwaniem. To sprawiedliwa transformacja, która nie tylko oznacza zmianę źródła energii, ale przede wszystkim odpowiedzialność za ludzi, miejsca pracy i rozwój regionu. Dlatego cieszę się, że spotykamy się w takim gronie, bo potrzebujemy współpracy samorządu, instytucji, przedsiębiorców, nauki i mieszkańców. Jako samorząd województwa łódzkiego chcemy być inicjatorem i siłą napędową zmian - powiedział wicemarszałek woj. łódzkiego Piotr Wojtysiak. 

Obszar skupiony wokół Bełchatowa jest szczególnie dotknięty negatywnymi skutkami wycofywania się z wydobycia i spalania węgla w związku z dążeniem do neutralności klimatycznej. Obejmuje on 35 gmin. 

Wojtysiak podkreślił, że już teraz do firm z obszaru transformacji trafiają duże środki na nowe miejsca pracy, a także na przebranżowienie osób z sektora górniczego, okołogórniczego i energetycznego. 

- Transformacja trwa już od kilku lat. W ramach Funduszu Sprawiedliwej Transformacji mieliśmy do dyspozycji 354 mln euro, z czego wydatkowaliśmy 77 proc. tej kwoty, czyli ok. 1 mld zł. To są konkretne inwestycje, które utrzymują i generują nowe miejsca pracy. To także projekty w zakresie podnoszenia kwalifikacji mieszkańców. To są decyzje, które nie są w fazie opowieści, tylko wdrażania - zapewnił. 

Chcą zachować tożsamość

Wicemarszałek zaznaczył, że władzom regionu zależy na zachowaniu energetycznej tożsamości Bełchatowa w oparciu o nowoczesne technologie. Dodatkowo kluczowa ma być większa niż dotychczas dywersyfikacja rynku, dająca mieszkańcom możliwość znalezienia dobrze płatnej pracy w różnych sektorach. Wśród koncepcji są m.in. magazyny energii wykorzystujące istniejące sieci przesyłowe, powstanie centrum danych oraz inwestycje związane z Przemysłem 4.0, automatyzacją i cyfryzacją. 

Według uczestników forum największą szansą wykorzystującą w pełni obecny potencjał regionu jest budowa w tym miejscu drugiej w kraju wielkoskalowej elektrowni jądrowej. Prezes PGE GiEK Jacek Kaczorowski podkreślił, że decyzja w tej sprawie, którą rząd ma podjąć w przyszłym roku, wpisałaby się w realizowany przez spółkę proces sprawiedliwej i odpowiedzialnej transformacji. 

- Obecnie w kompleksie Bełchatów pracuje 10,5 tys. osób. Przy monokulturze bełchatowskiej to jedyny podmiot stabilizujący życie i zabezpieczający miejsca pracy oraz godziwe wynagrodzenie. Wyzwanie, z którym się mierzymy, jest wyzwaniem ponadczasowym i epokowym. Mamy jednak możliwości, aktywa i kapitał ludzki, który zrealizował największe projekty polskiego górnictwa węgla brunatnego i energetyki. Jest naprawdę na czym oprzeć kolejny fundament, tym razem fundament jądrowy - przekonywał. 

W budowę wielkoskalowej elektrowni o mocy w pierwszym etapie 3-3,6 GW może być zaangażowanych 12 tys. osób. Decyzję w sprawie lokalizacji drugiej w kraju elektrowni atomowej rząd ma podjąć w przyszłym roku. 

- Budowa elektrowni jądrowej w Bełchatowie byłaby najlepszą odpowiedzią na oczekiwania w tym regionie i swoistym kołem zamachowym nie tylko dla tego obszaru. To wiąże się bowiem i z miejscami pracy, i tanią energią. Nie mam wątpliwości, że liczba firm, która chciałaby otworzyć tu swoje fabryki, byłaby bardzo duża. Dziś na całym świecie trwa wyścig technologiczny i ten wyścig wygra państwo, które będzie miało tanią energię - dodał europoseł Dariusz Joński. 

Jednym z punktów Europejskiego Forum Sprawiedliwej Transformacji było podpisanie porozumienia o współpracy między PGE GiEK i ŁSSE. Jak wyjaśnił Kaczorowski, jego efektem może być m.in. powstanie nowego parku przemysłowego na zrekultywowanych terenach pogórniczych. Bloki Elektrowni Bełchatów mają być wyłączane sukcesywnie od 2030 roku. W grudniu br. zakończy się zaś trwające od 45 lat wydobycie węgla brunatnego w Polu Bełchatów.