fot: Maciej Dorosiński
Nowym budzącym nadzieję sposobem wykorzystania węgla może być jego zgazowanie
fot: Maciej Dorosiński
O nowych zastosowaniach węgla rozmawiali uczestnicy Europejskiego Kongresu Gospodarczego w Katowicach. Prelegenci przekonywali, że samo spalanie węgla, to w dzisiejszych czasach jedno z najgorszych możliwych rozwiązań.
W panelu dyskusyjny pt. „Nowe zastosowania węgla” wzięli udział: senator Adam Gawęda, dr Janusz Jureczka z Państwowego Instytutu Geologicznego - Państwowego Instytutu Badawczego, Łukasz Kroplewski, wiceprezes PGNiG, prof. Stanisław Prusek, dyrektor naczelny Głównego Instytutu Górnictwa, Jacek Srokowski, wiceprezes JSW Innowacje oraz prof. Marek Ściążko z Instytutu Chemicznej Przeróbki Węgla.
Senator Gawęda podkreślił, że mówiąc o przyszłości węgla trzeba pamiętać o otoczeniu prawnym, głównie europejskim, które kształtuje bardzo surowe i nieprzychylne realia dla branży oparte o politykę klimatyczną.
- Dlatego naszą ambicją jest by w kilku obszarach zaryzykować i zainwestować. Przyszłość węgla to przyszłość nowych dopasowanych technologii – zaznaczył Gawęda.
Oprócz modernizacji bloków energetycznych w oparciu o najnowsze technologie oraz wprowadzania kogeneracji i poligeneracji senator Gawęda wśród przyszłościowych technologii wymienił zgazowanie węgla, produkcję gazu syntezowego, produkcję wodoru z gazu koksowniczego oraz zagospodarowanie kopalnianego metanu, w tym również wydobycie metanu ze złóż węgla jeszcze przed rozpoczęciem eksploatacji górniczej.
- Największe nadzieje spośród tych technologii budzi zgazowanie węgla i produkcja w ten sposób gazu syntezowego oraz paliwa chemicznego. Doświadczenia Japończyków potwierdzają, że to się biznesowo sprawdza – zaznaczył senator Gawęda.
W wyniku zgazowania węgla powstaje tzw. gaz syntezowy, czyli mieszanina tlenku węgla i wodoru. Gaz syntezowy może być z powodzeniem wykorzystywany jak substytut gazu ziemnego w przemyśle chemicznym. Obecnie zakłady chemiczne z gazu zimnego otrzymują tlenek węgla i wodór, które są następnie bazą do produkcji metanolu i amoniaku, a w dalszej kolejności nawozów, paliw, tworzyw sztucznych, kauczuków czy fenoli. Równie dobrze te wszystkie produkty mogłyby powstać z gazu syntezowego wyprodukowanego z węgla.
Prof. Prusek przytoczył szacunkowe dane, z których wynika, że obecnie na świecie działa już ponad 300 instalacji naziemnego zgazowania węgla.
- To właśnie naziemne zgazowanie węgla ma największy potencjał. W przypadku podziemnego zgazowanie wciąż trudno określić jakie będą środowiskowe skutki takiego procesu. Każdego roku w naziemnych instalacjach dokonuje się zgazowania 300-400 mln t węgla. Liderem są tutaj Chiny, gdzie zgazowuje się ponad 200 mln t węgla – wyliczał prof. Prusek, zaznaczając że są to szacunkowe dane.
- Zamiast przeznaczać prawie 10 mln t węgla na rynek indywidualny i przyczyniać się w ten sposób do powstania smogu, ten węgiel powinien być zgazowany. Niestety moje doświadczenia w tej kwestii są negatywne. Od ponad dekady o tym tylko mówimy, gorzej z działaniem – argumentował prof. Ściążko.
Jacek Srokowski, wiceprezes JSW Innowacje, mówił o inicjatywach mających na celu produkcję wodoru oraz włókien i kompozytów węglowych z produktów węglopochodnych.
- JSW jest zainteresowana, żeby optymalnie wykorzystywać swoje zasoby. Koksownia jest jak mały kombinat chemiczny. Oprócz koksu powstaje również gaz koksowniczy czy smoła. Wszystkie te uboczne produkty sprzedajemy, ale przetwarzając je w bardziej złożone produkty moglibyśmy więcej zarabiać. Podam tutaj przykład wykorzystania pyłów koksowniczych. Kiedy zaczniemy wytwarzać z nich absorbent pylisty służący do redukcji emisji rtęci, uzyskamy dwukrotnie większe przychody niż ze sprzedaży samego pyłu. W przypadku produkcji włókien węglowych, które znajdują coraz szersze zastosowanie w przemyśle motoryzacyjnym i lotniczym, moglibyśmy osiągnąć kilkanaście razy większe przychody. To są jednak projekty niszowe i obciążone bardzo dużym ryzykiem. Trudno dziś powiedzieć, kiedy i czy w ogóle, będziemy producentem włókien węglowych. Na razie jesteśmy na etapie projektu badawczo-rozwojowego – powiedział Srokowski.
