Normy europejskie w polskich kopalniach

Jednym ze sposobów urabiania węgla w kopalniach podziemnych jest technika strzelnicza, powszechnie stosowana w polskim górnictwie. Przez wiele lat w polskich kopalniach sprzęt strzałowy był modernizowany w niewielkim stopniu, co było uzasadnione tym, że praktycznie nie zmieniał się sposób wykonywania robót strzałowych oraz rodzaje używanych zapalników i materiałów wybuchowych.

Odkąd jednak dyrektywy i normy europejskie stały się prawem obowiązującym w kraju, rozpoczął się stopniowy proces wymiany przestarzałych urządzeń na nowe, zgodne z aktualnymi przepisami – w przypadku techniki strzelniczej stosowanej w strefach zagrożonych wybuchem ogólne wymagania odnośnie do konstrukcji sprzętu strzałowego zawarte są w odpowiednich dyrektywach (ATEX i EXP), wprowadzonych do polskiego prawodawstwa stosownymi rozporządzeniami, oraz w zharmonizowanych z nimi normach.

Przykładem takich nowych urządzeń są rozwiązania oferowane przez firmę PKiMSA „Carboautomatyka” SA:

– Kondensatorowa zapalarka strzałowa KZS-1 – w wersji 02 i 045 służy do inicjowania elektrycznych zapalników materiałów wybuchowych w połączeniu szeregowym. Zapalarka dodatkowo realizuje pomiar rezystancji obwodu strzałowego oraz posiada zabezpieczenie przed przypadkowym wyzwoleniem impulsu strzałowego poprzez zastosowanie sekwencji odpalania (trzykrotne włożenie i wyjęcie specjalnego klucza zapalarki).

– Iskrobezpieczny omomierz strzałowy OSW-1 – przeznaczony jest do dokładnego pomiaru rezystancji obwodów strzałowych i pojedynczych zapalników elektrycznych. Może być stosowany jako omomierz przodkowy. Oba przyrządy posiadają wyświetlacz pokazujący wartość rezystancji obwodu strzałowego (zapalarka jest wyposażona dodatkowo w diody sygnalizujące) i specjalne zaciski do podłączania linii strzałowej. Są w pełni ergonomiczne i mobilne – odznaczają się niewielkimi gabarytami, małą wagą oraz posiadają wewnętrzne źródło zasilania.

Sprzęt ten umożliwia bezpieczne wykonywanie robót strzałowych w strefach zagrożonych wybuchem – sprawdzenie obwodów zapalników elektrycznych przez pomiar ich rezystancji, oraz detonację ładunków wybuchowych w sposób wykluczający przypadkową inicjację. Nowe wynalazki z pewnością pozytywnie wpłyną na wydajność pracy w polskich kopalniach i uczynią tę pracę bezpieczniejszą.