fot: Jarosław Galusek/ARC
Prawidłowa rekultywacja hałdy odpadów pogórniczych polega na wysadzeniu trawy i krzewów
fot: Jarosław Galusek/ARC
Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej wesprze dotacjami ze środków krajowych działania dwóch współbeneficjentów programu LIFE – Województwo Śląskie oraz Główny Instytut Górnictwa, którzy zostali zaproszeni do udziału w inicjatywie pn. IP LIFE dla Adaptacji Terenów Pogórniczych (LIFE COALA) – międzynarodowego, strategicznego przedsięwzięcia z zakresu adaptacji do zmian klimatu.
Dotacje z programu LIFE dla obu beneficjentów sięgną razem ok. 3,3 mln zł. NFOŚiGW dofinansuje je blisko 2 mln zł. Okres realizacji działań projektowych przewidziano na lata 2021–2031. Podmiotem koordynującym przedsięwzięcie jest kraj morawsko–śląski w Republice Czeskiej. Wśród partnerów uczestniczących są również: Ministerstwo Środowiska w Pradze, Śląskie Inwestycje i Rozwój, Śląskie Centrum Innowacji, Śląskie Centrum Energii, miasta: Karwina, Hawierzów i Orłowa, Fundacja Partnerstwo, spółka Diamo oraz Wyższa Szkoła Górnicza – Uniwersytet Techniczny w Ostrawie. Całkowity koszt inicjatywy klimatycznej LIFE COALA sięgnie 72,8 mln zł.
Głównym celem przedsięwzięcia będzie zwiększenie odporności obszaru regionu morawsko–śląskiego oraz śląskiego na skutki zmian klimatycznych, a w dłuższej perspektywie dążenie do utrzymania i poprawy jakości środowiska oraz życia mieszkańców. Realizacja projektu pozwolić ma na osiągnięcie skoordynowanego systemu adaptacji do zmian klimatycznych, zarówno na poziomie administracji publicznej, jak i podmiotów gospodarczych, a także społeczeństwa. Ma także zaprocentować uzyskaniem synergii pomiędzy przeciwdziałaniem zmianom klimatu a pozostałymi wyzwaniami, np. neutralnością węglową czy transformacją energetyczną.
Województwo śląskie w ramach współpracy skoncentruje się na: zwiększeniu świadomości swoich mieszkańców i interesariuszy na temat zmian klimatycznych, tworzeniu nowych partnerstw w tym zakresie oraz dzieleniu się przykładami dobrych praktyk (na terenie Czech i Polski), wzmacnianiu roli i stosowaniu narzędzi planistycznych i strategicznych w procesie adaptacji. Inicjatywa ma przynieść rezultaty w postaci opracowania dokumentu pn. „Regionalny Plan Adaptacji do zmian klimatu dla Województwa Śląskiego”.
Będzie to dokument operacyjny wspierający realizację Strategii Rozwoju Województwa Śląskiego „Śląskie 2030 – Zielone Śląskie”. W ramach inicjatywy zostaną także zorganizowane dwie edycje szczytu klimatycznego pn. „CLIMAT–CON–Śląski Kongres Klimatyczny”. Głównym jego zadaniem ma być szeroko rozumiana eko–edukacja oraz wsparcie działań mających na celu zmniejszenie negatywnego oddziaływania antropogenicznego na środowisko przyrodnicze.
Drugi z beneficjentów, Główny Instytut Górnictwa, będzie realizował cele projektu polegające na wdrożeniu działań demonstracyjnych i pilotażowych, których procedury będą mogły zostać wykorzystane przez innych uczestników przedsięwzięcia, zarówno w Republice Czeskiej, jak i w Polsce, w procesach adaptacji terenów pogórniczych i poprzemysłowych.
Wypracowane metodyki z pewnością przełożą się na efektywny i skuteczny proces adaptacji do zmian klimatu, a projekt oraz jego akcje pilotażowe realizowane pod egidą GIG, skupią się na najbardziej zdegradowanych obszarach poeksploatacyjnych. Wiadomo już, że zespół GIG, poza pracami doradczymi, będzie realizował także prace pilotażowe polegające na wyborze i przetestowaniu technologii prowadzącej do zainicjowania funkcji usług ekosystemowych na wybranym terenie pogórniczym należącym do Spółki Restrukturyzacji Kopalń, a także wzmacniania odporności klimatycznej po obu stronach granicy.
