Musimy być elastyczni

Jak każda poważna firma musimy być elastyczni w stosunku do rynku. To, że branża przeżywa określone kłopoty, to nie pierwszy przypadek w historii polskiego górnictwa - podkreśla Stanisław Łyda

Przy okazji jubileuszu podliczyliśmy nasze realizacje i właśnie tyle nam wyszło. Mogę dodać, że łączna głębokość zgłębionych szybów to ponad 132 km. Ponadto większość szybów, które powstały w polskim górnictwie po II wojnie światowej, wyszło właśnie "spod ręki" pracowników PBSz - podkreśla STANISŁAW ŁYDA, prezes spółki KOPEX-Przedsiębiorstwo Budowy Szybów.

Bieżący rok jest wyjątkowy dla Kopeksu-Przedsiębiorstwa Budowy Szybów. Firma istnieje już 70 lat.
Zgadza się. W marcu 1945 r., decyzją pełnomocnika rządu zostało powołane do życia przedsiębiorstwo, które nazywało się Budowa Szybów i Roboty Górnicze Przedsiębiorstwo Budowy Szybów P-III. Była to niewielka firma, w której pracowało zaledwie kilka osób. W jej ramach funkcjonowały komórka projektowo-koncesyjna, komórka zaopatrzeniowa i warsztaty mechaniczne. Był to organizm, który powstał z dawnych poniemieckich firm. Wymyślono, że przedsiębiorstwo będzie w polskim górnictwie odpowiadać za szyby.

PBSz ma na swoim koncie zgłębienie 334 szybów. To liczba, która musi robić wrażenie.
Przy okazji jubileuszu podliczyliśmy nasze realizacje i właśnie tyle nam wyszło. Mogę dodać, że łączna głębokość zgłębionych szybów to ponad 132 km. Ponadto większość szybów, które powstały w polskim górnictwie po II wojnie światowej, wyszło właśnie "spod ręki" pracowników PBSz.

Czy PBSz skupia swoją uwagę tylko i wyłącznie na szybach?
Podstawą sukcesu jest to, że byliśmy i jesteśmy firmą wysokospecjalistyczną. Co prawda zdarza się nam wykonywać także inne prace w szeroko rozumianym górnictwie, ale przede wszystkim skupiamy swoją uwagę na drążeniu, pogłębianiu, naprawach, zbrojeniach i wyposażeniu szybów oraz robotach okołoszybowych. Ta specjalizacja pozwala utrzymywać Przedsiębiorstwu wysoki poziom świadczonych usług oraz sprawia, że nie mamy w zasadzie dużej konkurencji. Oczywiście pojawiają się firmy, które próbują podejmować się tego typu zadań, ale generalnie rzecz biorąc dominujemy, szczególnie w górnictwie węgla kamiennego.

W obecnej sytuacji polskie górnictwo nie myśli o gigantycznych inwestycjach, ale raczej o przetrwaniu kryzysu. Koniecznością dla polskich firm okołogórniczych stało się poszukiwanie kontraktów za granicą.
Jak każda poważna firma musimy być elastyczni w stosunku do rynku. To, że branża przeżywa określone kłopoty, to nie pierwszy przypadek w historii polskiego górnictwa. Za każdym razem firma musi się dostosować do trudnej sytuacji rynkowej. Ze względu na wahania koniunktury, wielu naszych pracowników musi być zatrudnionych na czas określony, na czas realizacji danego kontraktu. Gdy pozyskujemy większe kontrakty, wówczas zatrudniamy nowych ludzi, gdy zlecenia wymagają mniejszych nakładów pracy, to liczba pracowników się zmniejsza.

Wracając do polskiego górnictwa - zgadza się, że ma ono swoje problemy. Szczególnie dotyczy to sektora węgla kamiennego i dlatego naturalną koleją rzeczy dla nas jest szukanie rynków zagranicznych. W dzisiejszych czasach nie jest to łatwe, bo kryzys w górnictwie to nie tylko polska specjalność. To zjawisko, które dotyczy branży na całym świecie. Warto również pamiętać, że ceny węgla są kształtowane daleko poza Polską. My odpowiadamy jedynie za 1 proc. globalnej produkcji węgla kamiennego, więc trudno sobie wyobrazić, że możemy kształtować jakieś trendy. Musimy natomiast dostosować się do warunków światowych. Dlatego KOPEX-PBSz szuka miejsca dla siebie na innych rynkach. Przymierzamy się m.in. do startowania w przetargach w Turcji i Indiach. Dalekim, perspektywicznym rynkiem, na którym jeszcze nie istniejemy, jest Mongolia, która ma potężne, nie do końca jeszcze rozpoznane zasoby bogactw naturalnych. Myślę, że wcześniej czy później znajdziemy się tam. Wiążemy także nadzieje z rynkiem argentyńskim.

Argentyna to kierunek, który Grupie KOPEX jest dobrze znany.
Można powiedzieć, że KOPEX w Argentynie jest obecny od zawsze. Od początku jest podstawowym dostawcą technologii, maszyn i urządzeń do jedynej działającej tam kopalni węgla kamiennego i stąd też mamy możliwość rozmawiania z inwestorami argentyńskimi o ich planach. Wiemy, że przymierzają się do robót szybowych.

Wróćmy jednak na krajowe podwórko. W Polsce największa realizowaną inwestycją jest szyb Bzie I. Czy gdzieś jeszcze jesteście zaangażowani?
Szyb Bzie I w kopalni Borynia-Zofiówka-Jastrzębie w JSW jest jedyną inwestycją w polskim górnictwie węgla kamiennego, która jest realizowana - jak to się mówi - "od trawnika", do docelowej głębokości 1164 m. Równolegle prowadzimy jeszcze trzy inne roboty szybowe. Pogłębiamy szyb VI w kopalni Janina w spółce Tauron Wydobycie, a dla Kompanii Węglowej VIII szyb Leon IV w kopalni Anna Rydułtowy oraz - wspólnie z PPG Row-Jas - szyb VIII w kopalni Jankowice.

Mówiąc o inwestycjach górniczych w Polsce, muszę zapytać o plany budowy kopalni Przeciszów. Jaką rolę w realizacji tego projektu odegra KOPEX-PBSz?
To jest sztandarowy projekt Grupy KOPEX. Jednak ze względu na to, że w miejscu, gdzie powstanie kopalnia, występuje płytkie zaleganie pokładów, zdecydowano się na jego udostępnienie za pomocą upadowych. Będzie to wykonywane metodą TBM (tunnel boring machine, pot. mechaniczny kret - rodzaj maszyny służącej do drążenia tuneli - red.). Ta technologia jest wykorzystywana np. przy budowie metra i jest na tyle specyficzna, że nie mamy czasu na uczenie się jej. Dlatego trzeba będzie zatrudnić kogoś, kto to potrafi i bez pudła zrealizuje te zamierzenia. Tym bardziej, że czas ma podstawowe znaczenie przy realizacji każdej inwestycji, a szczególnie tak potężnej, jak budowa kopalni. Prawwdopodobnie PBSz włączy się w późniejszym okresie realizacji projektu Przeciszów, kiedy przyjdzie czas robót poziomych. Natomiast samo udostępnienie będzie realizowane z wykorzystaniem firm zewnętrznych.