Wojewódzki Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Katowicach podsumował pierwsze półrocze

Środki Wojewódzkiego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Katowicach pomagają nie tylko w twardych kwestiach inwestycyjnych, związanych z termomodernizacją budynków, wymianą nieefektywnych źródeł energii na odnawialne, budowę sieci wodociągowych, kanalizacyjnych, ale także w dofinansowaniu sprzętu ratującego życie, zapobieganiu poważnym awariom środowiskowym, profilaktyce zdrowotnej czy edukacji. Teraz przyszedł czas, aby podsumować te wszystkie zadania, którymi specjaliści z WFOŚiGW zajmowali się w ciągu minionego półrocza.

Zadań, które postawiono przed Wojewódzkim Funduszem Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej, było wyjątkowo dużo. Rozdysponowanych zostało setki milionów złotych na wsparcie dla mieszkańców, gmin, organizacji oraz przedsiębiorstw. Najlepiej mówią o tym konkretne liczby. W programie „Czyste Powietrze” – po jego wznowieniu 31 marca, złożone zostały aż 1572 wnioski o dofinansowanie na łączną kwotę ponad 72 mln zł. Fundusz podpisał łącznie 4669 umów na kwotę przekraczającą 223 mln zł. Wypłacono również prawie 230 mln zł w formie dotacji, w tym ponad 77 mln w prefinansowaniu.

Dotacje i pożyczki
Mateusz Pindel, prezes zarządu WFOŚiGW, wspomniał m.in. o wsparciu dla samorządów, które ucierpiały w ubiegłorocznej powodzi. Fundusz uruchomił środki z własnego budżetu, w ramach których złożono 51 wniosków, z czego podpisano już 44 umowy i wypłacono kwotę 2.832.220,63 zł. Alokacja środków zabezpieczonych na ten cel sięgnęła 10 mln zł.

Warto dodać, że w pierwszym półroczu 2025 r. rozpatrywano wnioski z czterech programów oraz z naboru ciągłego. W naborze ciągłym udzielono pożyczek i dotacji na kwotę odpowiednio 182 mln zł i 11 mln zł, co oznacza, że udało się Funduszowi zwiększyć wydatkowanie pożyczkowe o ponad 18 mln zł i dotacyjne o 133 tys. zł w stosunku do analogicznego okresu sprzed roku.

W pierwszym półroczu 2025 r. rozpatrywano wnioski w ramach czterech programów: „Zamień piec na sieć”, „EKO Wspólnota”, „Poprawa jakości powietrza w obiektach użyteczności publicznej zlokalizowanych w województwie śląskim” oraz „OZE na start”. W tym pierwszym wpłynęło 45 wniosków, z których pozytywnie rozpatrzono 29, w drugim 51, w trzecim 25, z czego 7 uzyskało już pozytywną decyzję, a w ostatnim złożono 141 wniosków. Rekordowa była kwota wypłaconej dotacji w programie „Ekowspólnota”. To 1.707.134,43 zł, zaś udzielona kwota pożyczki sięgnęła kwoty 443.889,60 zł. W programie „Zmień piec na sieć” wypłacona kwota dotacji wyniosła 836.824,45 zł, zaś kwota pożyczki to 2.091.101,14 zł.

Prezes WFOŚiGW w Katowicach przypomniał, że od 1 lipca 2025 r. wystartowały kolejne edycje programów „EKO Wspólnota” oraz „Zamień piec na sieć”. W programach tych zwiększono możliwość pozyskania dotacji do 35 proc. (poprzednie edycje umożliwiały pozyskanie dotacji do 30 proc.), a nabór wniosków prowadzony jest równolegle, co pozwoli na zapewnienie finansowania zarówno dostawcom, jak i odbiorcom ciepła. Nabór planowany jest do 31 sierpnia 2025 r. W obydwu programach założono alokację środków na kwotę 4 mln zł dotacji oraz w formie pożyczki bez ograniczeń. Maksymalna kwota dotacji, jaką można uzyskać, to 250 tys. zł.

Warto już teraz podkreślić, że od 1 sierpnia br. WFOŚiGW planuje kolejną edycję popularnego programu „EKO Remiza”, gdzie będzie można uzyskać dotację do termomodernizacji obiektów OSP w wysokości 60 proc., nie więcej niż 250 tys. zł. Zresztą jednym z silnych filarów działań Funduszu jest bezpieczeństwo ekologiczne i wspieranie służb ratowniczych. W ramach programu „Bezpieczny Strażak” 226 jednostek OSP otrzymało sprzęt o łącznej wartości ponad 3,25 mln zł. W lipcu ruszyła też II edycja programu z kolejnym budżetem 3 mln zł.

- Zdecydowaliśmy się jako zarząd zwiększyć ilość środków, która pozwoli na zakup dodatkowych samochodów ratowniczo-gaśniczych. Mamy nadzieję, że około 10-15 takich pojazdów zostanie zakupionych z naszym wsparciem – wskazał Mateusz Pindel.

Kolejnym istotnym działaniem WFOŚiGW w Katowicach było dofinansowanie zadań związanych z realizacją gminnych programów usuwania azbestu i wyrobów zawierających azbest. Nabór wniosków adresowany był do jednostek samorządu terytorialnego województwa śląskiego, w których została przeprowadzona inwentaryzacja wyrobów zawierających azbest, planujących zadania związane z demontażem, zbieraniem, transportem i unieszkodliwieniem wyrobów zawierających azbest, zgodnie z gminnym programem usuwania azbestu i wyrobów zawierających azbest. Wartość złożonych wniosków sięgnęła kwoty niemal 4.245.000 zł.

Kierunek – zielona transformacja
Mateusz Pindel wspomniał również o wspomaganiu działań umożliwiających zagospodarowanie ścieków socjalno-bytowych na terenach, na których nie funkcjonuje i nie jest przewidywana budowa zbiorczej kanalizacji sanitarnej. Pomoc finansowa skierowana jest do osób fizycznych na realizację zadań polegających na zakupie i montażu przydomowych oczyszczalni ścieków.

Poza tym Zespół Edukacji i Profilaktyki WFOŚiGW zrealizował 16 programów i konkursów, z czego największymi były: „Zielona Pracownia 2025”, „Ekopracownia pod chmurką” oraz „Eko-Wydarzenia”. Placówki edukacyjne i lokalne społeczności otrzymały wsparcie o wartości ponad 22 mln zł. Trwa również kampania edukacyjna z wykorzystaniem podcastów i kwartalnika „Vademecum energetyczno-klimatyczne”. Od lutego prowadzono badania termowizyjne budynków użyteczności publicznej, przekazując gminom rekomendacje modernizacyjne.

Co istotne, 9 lipca br. Fundusz ogłosił nabór w ramach III edycji konkursu „Zielona Przestrzeń 2025”, którego celem jest stworzenie ogólnodostępnych, zielonych przestrzeni dostosowanych do potrzeb społecznych i sprzyjających wypoczynkowi mieszkańców. W ramach konkursu można uzyskać dofinansowanie do 80 proc. kosztów kwalifikowanych, a dotacja może wynieść od 100 tys. zł do 250 tys. zł. Nabór wniosków trwa do 30 września 2025 r.

O pracy doradców energetycznych wspomniała m.in. Iwona Gejdel-Targosz, wiceprezes zarządu WFOŚiGW w Katowicach.

Zespół ten przeprowadził ponad 1100 konsultacji i porad. Eksperci byli obecni na wielu wydarzeniach, prowadzili szkolenia oraz konferencje w ramach cyklu „Kierunek – zielona transformacja”.

- Chciałbym podkreślić fakt, że dotrzymujemy słowa, a tych kwestii, które jako Fundusz w pierwszym półroczu 2025 r. zrealizowaliśmy, było naprawdę dużo pod kątem samej organizacji pracy, współpracy w informowaniu społeczeństwa za pośrednictwem mediów, poprzez konkretne sumy, konkretne programy i nabory konkursowe - podkreślił Mateusz Pindel, prezes zarządu WFOŚiGW w Katowicach.

Spotkanie podsumowujące pierwsze półrocze działalności WFOŚiGW odbyło się 22 lipca na terenie Pokazowej Zagrody Żubrów w Zabytkowym Parku Pszczyńskim.