fot: UM Ruda Śląska
– Kolejna rudzka perełka ma szansę odzyskać blask i stać się ważnym miejscem na szlaku poindustrialnych zabytków regionu – mówi prezydent Michał Pierończyk
fot: UM Ruda Śląska
Miasto Ruda Śląska podpisało w piątek 24 lutego umowę z Fundacją Most the Most na dofinansowanie rewaloryzacji Szybu Franciszek. Jest to jeden z najstarszych i najpiękniejszych zabytków przemysłowych w Rudzie Śląskiej – poinformował rudzki magistrat.
– Kolejna rudzka perełka ma szansę odzyskać blask i stać się ważnym miejscem na szlaku poindustrialnych zabytków regionu – mówi prezydent Michał Pierończyk. Do miasta trafi milion złotych, które zostaną przeznaczone na roboty budowlane. Kolejnym etapem, realizowanym już z miejskiej kasy, będzie wyposażanie wnętrz i organizacja przestrzeni dogodnej dla nowych funkcji obiektu.
- Przyznane dofinansowanie to wynik wygranej w konkursie Fundacji Most the Most, a przede wszystkim zaangażowania mieszkańców, którzy oddali głosy na rudzki obiekt – przypomina prezydent Pierończyk.
Konkurs miał dwa etapy. W pierwszym wpłynęły 964 zgłoszenia na 59 zabytkowych obiektów. Ocenę formalną przeszło 37 zabytków, a najlepszy okazał się szyb Franciszek. Z kolei w drugim etapie mieszkańcy zgłaszali pomysły na funkcję społeczną, którą ma pełnić obiekt. Wpłynęło ich 132.
– To zainteresowanie i zwycięstwo świadczy o tym, że rudzianie cenią spuściznę historyczną i uczestniczą w inicjatywach związanych z dziedzictwem kulturowym – mówi prezydent Pierończyk. - Bardzo się cieszymy, że mieszkańcy tak aktywnie funkcjonują
w Rudzie Śląskiej, bo to też dla nas powód, by jeszcze intensywniej z państwem współpracować – dodaje Brygida Ślabska, prezes Fundacji Most the Most.
Głosy mieszkańców zadecydowały, że w zrewitalizowanym obiekcie powstanie Lokalne Centrum Tradycji, w którym będą odbywać się warsztaty, spotkania, pokazy czy działalność wystawowa.
– Po podpisaniu umowy czas na konkretne działania – zapowiada wiceprezydent Aleksandra Skowronek, odpowiedzialna za zagospodarowanie przestrzenne w mieście. – W ciągu najbliższych miesięcy przygotujemy postępowanie przetargowe na przeprowadzenie robót budowlanych
w formule „zaprojektuj i wybuduj”. Na wybór wykonawcy mamy czas do końca roku – mówi wiceprezydent Skowronek. – Kolejny krok to realizacja prac, które też potrwają przynajmniej rok – zapowiada. Ostatnim etapem będzie wyposażenie wnętrz, aranżacja przestrzeni i przygotowanie
jej do założonych funkcji. Ten etap będzie już finansowany przez miasto.
W obiekcie powstanie przede wszystkim ekspozycja stała o historii dzielnicy Ruda oraz Szybu Franciszek. - Wyjątkową atrakcją będzie z pewnością „izba kapelmajstra” – przestrzeń poświęcona lokalnej tradycji muzycznej oraz śpiewaczej, która w Rudzie Śląskiej jest szczególnie bogata – zapowiada dr inż. arch. Łukasz Urbańczyk miejski konserwator zabytków. W izbie przygotowana zostanie wystawa prezentująca tradycyjne instrumenty używane na Górnym Śląsku – dęte blaszane drewniane, cyje, multanki itd.
– Jednak przede wszystkim miejsce to będzie udostępniane jako sala prób dla wywodzących się z górnictwa orkiestr dętych oraz zespołów śpiewaczych popularyzujących pieśni śląskie – świeckie i obrzędowe – mówi Łukasz Urbańczyk.
– To jest podstawowa idea całego projektu: chcemy, by szyb Franciszek tętnił życiem, miał ciekawą ofertę na spędzanie wolnego czasu i scalał lokalną społeczność – podkreśla prezydent Pierończyk.
Szyb Franciszek został wydrążony w 1857 r. jako szyb wydobywczy i przez przeszło pół wieku pełnił tę funkcję. Poza nim do zespołu zabudowań należą budynki nadszybia, kotłowni, straży pożarnej, administracji, rozdzielni oraz stacji ratowniczej. Większość zabudowań powstała w drugiej połowie XIX w., a reszta na początku XX w. Do dziś stanowią jeden z najpiękniejszych i najstarszych zabytków przemysłowych na terenie miasta. Od 1984 r. zabudowania szybu Franciszek figurują w rejestrze zabytków nieruchomych województwa śląskiego. W marcu 2022 roku miasto przejęło część budynków wchodzących w skład zespołu.
