fot: Maciej Dorosiński
Ukraińskie aparaty były używane m.in. w kopalni Kazimierz-Juliusz, która znajduje się obecnie w likwidacji
fot: Maciej Dorosiński
Dwutlenek węgla i metan to gazy obojętne dla organizmu ludzkiego. W sytuacji dużej ich zawartości w powietrzu, przy równoczesnym braku lub niskim stężeniu tlenu w powietrzu, działają dusząco. Jest to szczególnie istotnie w przypadku pracy w warunkach dołowych w górnictwie węgla kamiennego, gdzie gazy te są stale uwalniane. Różnice w ich gęstości decydują o charakterystycznych miejscach gromadzenia się.
CO2 ma gęstość 1,5 raza większą od powietrza. Gromadzi się w dolnej warstwie atmosfery – przy spągu nieprzewietrzanych wyrobisk i w dole pochylni. Natomiast metan, o gęstości mniejszej od powietrza, gromadzi się najczęściej pod stropem wyrobisk. Ma to znaczenie w sytuacji zatrucia, ponieważ osoba,która traci przytomność w powietrzu o zwiększonej zawartości CO2, nagle znajduje się w atmosferze o jego jeszcze większym stężeniu, co szybko prowadzi do śmierci na skutek uduszenia gwałtownego. Działanie CO2 powoduje powstawanie hipoksemii (potocznie niedotlenienie ) i hiperkapnii (stan nienormalnie podwyższonego ciśnienia parcjalnego dwutlenku węgla), a co za tym idzie niewydolności oddechowej z kwasicą oddechową, zaburzeń rytmu serca, drgawek i w następstwie obrzęku mózgu – porażenia ośrodka oddechowego i zgonu.
Niektórzy autorzy uważają, że CO2 działa nie tylko pośrednio poprzez hipoksję/anoksję, ale także bezpośrednio – narkotycznie i cytotoksycznie
Informacje pochodzą z wydawnictwa Polskiego Towarzystwa Medycyny Sądowej i Kryminologii (2011 r.) z materiału poświęconego wypadkowi w kopalni Niwka-Modrzejów w 1998 r.
