Kiedy zaczęliście wdrażać system zarządzania złożem?
Dla kopalń węgla brunatnego lata 90. ubiegłego wieku były rewolucją naukowo-techniczną związaną z wdrażaniem systemów informatycznych, wspomagających dokumentowanie geologiczne i projektowanie eksploatacji górniczej. Jeden z dwóch podstawowych systemów powstał w rezultacie współdziałania firmy „Intergraph” z firmą „Intertech”. Drugi to oprogramowanie geologiczne „Datamine” z pakietem geodezyjnym MOSS. Znane też są oprogramowania firmy „SURPAC” i „Mine Sight”. Wdrożenie tych systemów umożliwiło wypracowanie nowego podejścia do projektowania eksploatacji w jednej kopalni, czy programowania rozwoju kopalni składającej się z wielu odkrywek.
Czym kierowaliście się w wyborze systemów informatycznych dla pionu górniczego?
„Konin” jest pierwszą kopalnią, w której zastosowano to narzędzie w procesach planowania i projektowania, czyli szeroko rozumianego zarządzania złożem. Wymogi konkurencyjnego rynku, zaostrzone kryteria i normy z zakresu ochrony środowiska, zmiany w ustawodawstwie wymusiły podjęcie różnorodnych działań w celu udoskonalenia m.in. procesów produkcyjnych we wszystkich fazach i obszarach. Zwłaszcza planowania, projektowania technologii, bieżącej obsługi produkcji i jej rozliczania, zarządzania majątkiem i procesów inwestycyjnych. Niezwykle pomocne okazują się w tym współczesne systemy informatyczne wspomagania projektowania (CAD/CAM) oraz systemy informacji geograficznej (GIS). Po starannych analizach uznano, że najlepiej w warunkach KWB „Konin” sprawdzi się system amerykańskiej firmy Intergraph z modułami górniczymi firmy Intertech, obecnie GMSI, z Republiki Południowej Afryki. O tym wyborze zadecydowały takie cechy produktów, jak: otwartość, niezależność od platformy sprzętowej, dostosowanie możliwości i funkcji do specyficznych potrzeb naszej kopalni, niezależność od nowoczesnych baz danych, możliwość pracy sieciowej, bardzo dobra platforma graficzna MicroStation, możliwości rozwojowe systemu i wspierania prac wdrożeniowych oraz serwisu i oprogramowania przez silną firmę Intergraph’a w Polsce (Intergraph Europe (Polska). Szczególnie ten ostatni argument był istotny ze względu na unikatowy charakter wdrożeń systemu wspomagania prac projektowanych w górnictwie odkrywkowym w Polsce.
Na czym polega zastosowane w „Koninie” rozwiązanie?
Na podstawie pomiarów geodezyjnych służby miernicze wykonują modele cyfrowe aktualnego stanu odkrywek: Kazimierz, Jóźwin, Lubstów i Drzewce. Pomiary takie dokonywane są raz w miesiącu lub w razie potrzeby częściej. Dział geologiczny utworzył modele cyfrowe węgla i nadkładu, które w przypadku pozyskania nowych informacji z wierceń są również aktualizowane. Dane te w postaci przestrzennych rysunków i modeli przesyłane są pocztą elektroniczną do działu technologii górniczej lub wykorzystywane bezpośrednio z odpowiedniego serwera. Podstawowym narzędziem pracy technologa górniczego jest aplikacja Modeller. Modele powierzchni terenu, miąższości nadkładu i węgla oraz modele aktualnego stanu odkrywki są punktem wyjścia dla projektów tworzonych w dziale technologii górniczej. Uzyskuje się z nich informacje niezbędne do projektowania technologii zdejmowania nadkładu, wydobycia i odkrycia węgla oraz uzyskania odpowiednich zapasów węgla odkrytego i gotowego. Lokalizację maszyn podstawowych umożliwiają odbiorniki GPS, a wszystko to na modelach złóż z dokumentacji geologicznej sporządzonych w formie cyfrowej i przyjętych przez Ministra Środowiska.
Rok temu sięgnęliście po rozwiązania klasy ERP, co było przyczyną podjęcia tej decyzji?
Na podstawie naszych doświadczeń jestem przekonany, że przedsiębiorstwa wydobywcze powinny wdrażać systemy informatyczne pozwalające na konsolidację informacji i ułatwiające zarządzanie. Jesteśmy pierwszą firmą w sektorze wydobycia węgla w Polsce, która wdrożyła elementy systemu zintegrowanego SAP ERP. W naszej firmie obejmuje on bardzo szeroki zakres spraw, począwszy od obszaru finansowego przez kontroling, zarządzanie środkami trwałymi, przez elementy gospodarki materiałowej, zarządzanie inwestycjami i sprzedaż. Przy wyborze tego rozwiązania braliśmy pod uwagę możliwość rozszerzenia zakresu działania systemu o moduły dotyczące kadr, płac, zarządzania remontami. SAP oferuje dużą integrację pomiędzy modułami. Wprowadzenie kontrahenta w systemie księgowym powoduje, że jest on widziany w modułach sprzedaży, gospodarki magazynowej czy płacach. Zaletą systemu jest duża wydajność i skalowalność. Należy też wspomnieć o efektach ściśle informatycznych związanych z integracją, ze zmniejszaniem liczby starych programów, z dostępem do informacji. Zmniejszyliśmy ilość informacji papierowej. Równolegle prowadziliśmy wdrożenie hurtowni danych SAP BW. System ten, który jest jeszcze rozwijany, docelowo będzie spełniał rolę dostarczyciela informacji dla osób zarządzających firmą.
Czy będziecie integrowali systemy zarządzani złożem z innymi?
Dotychczasowe wyniki są obiecujące. Zmierzamy do integracji systemów wspomagających prace projektowe i planistyczne z systemem finansowo-księgowym. Warto dodać, że hurtownia danych jest formą integracji danych produkcyjnych z takimi systemami jak np. F-K i HR.
Kluczem do sukcesu są kompetencje ludzi. Skąd macie fachowców?
Zespołu o odpowiednich kwalifikacjach i doświadczeniach nie buduje się w ciągu roku czy dwóch. Ogromna większość tych ludzi związana jest z kopalnią od lat, wielu z nich rozpoczynało w niej kariery zawodowe. Można powiedzieć, że są wychowankami kopalni. Firma umożliwiała im podnoszenie kwalifikacji zawodowych organizując kursy, szkolenia lub wspomagając kształcenie podyplomowe. Tylko w taki sposób może utrzymać odpowiedni poziom wiedzy pracowników. Ludziom „chce się chcieć” – trzeba to tylko umożliwić.
