Kuchnia żupna,czyli co jadali dawni górnicy
fot: A. Grzybowski
Muzeum Żup Krakowskich Wieliczka - urządzenia górnicze
fot: A. Grzybowski
Muzeum Żup Krakowskich Wieliczka zaprasza na Europejskie Dni Dziedzictwa - Smaki dziedzictwa 18 września 2021 r., w godzinach 9.00–16.00 do Zamku Żupnego i ekspozycji Muzeum na III poziomie kopalni soli w Wieliczce. Wstęp wolny.
Hasło tegorocznego wydarzenia „Smaki dziedzictwa” inspiruje do wspomnienia kuchni żupnej istniejącej na terenie wielickiego zamku. Prawdopodobnie był to jeden z najstarszych zakładów zbiorowego żywienia w Europie. Pozostałości po niej zachowały się do dziś na dziedzińcu w pobliżu baszty.
Na filarach zawieszony był duży kocioł, w którym gotowano jednodaniowy posiłek – rodzaj gęstej zupy. Z rachunków kuchni żupnej wiadomo, że w okresie staropolskim podstawowym produktem codziennej diety była kasza. Wyrabiano ją z żyta, jęczmienia, pszenicy, owsa, gryki, a nawet grochu czy soczewicy. Ważne miejsce zajmowało piwo, służące zarówno do picia jak i przygotowania piwnej polewki, oraz przyprawy i warzywa. Te ostatnie uprawiano w ogrodzie sąsiadującym z zamkiem.
W nawiązaniu do myśli przewodniej tegorocznej edycji wydarzenia „Smaki dziedzictwa” w Zamku Żupnym odbędą się warsztaty, podczas których uczestnicy dowiedzą się, jakie potrawy spożywano w dawnych czasach, jakich używano przypraw oraz wezmą udział w tworzeniu ziołowej soli kulinarnej. Ponadto na stanowiskach będzie można zobaczyć różne gatunki soli z całego świata.
Dzieci wezmą udział w zajęciach edukacyjnych „Kuchnia z solą i bez”, które przybliżą im znaczenie soli dawniej i dziś oraz wykonają z masy solnej solniczkę według własnego pomysłu.
W programie wydarzenia jest również przewidziane zwiedzanie Zamku Żupnego, wystaw stałych, w tym „Solniczki – małe arcydzieła sztuki”, oraz wystawy czasowej „Środkowoeuropejska kultura stołu i królewskie srebra stołowe (XVI-XVIII wiek) z kolekcji Helga Matzke”. Można na niej zobaczyć, po raz pierwszy w Polsce, wyjątkowej urody oraz szczególnej wartości wyroby złotnictwa należące w przeszłości do rodów królewskich, carskich i książęcych.
Będzie też można zwiedzić z przewodnikiem podziemną ekspozycję Muzeum na III poziomie kopalni soli. Rezerwacja poprzez formularz na www.muzeum.wieliczka.pl od 13 września od godz. 9.00. Odbiór wejściówek i zbiórka grup w kasie w Zamku Żupnym (od strony Ogrodu Żupnego).
