fot: ARC
Z przeprowadzonych wśród górników KHW badań wynika, że bezpieczeństwo pracy umiejscowili dopiero na piątym miejscu
fot: ARC
Inaczej ta hierarchia wartości układa się wśród samych pracowników. Z przeprowadzonych wśród załóg kopalń spółki badań wynika, że bezpieczeństwo pracy umiejscowili dopiero na piątym miejscu. Częściej wskazywali na: atrakcyjne zarobki, pewność pracy i jej dobrą organizację oraz poprawne stosunki międzyludzkie. – Pomimo wdrożenia systemów zarządzania bezpieczeństwem i stosowania nowoczesnych procedur w tej dziedzinie, bardzo trudna jest zmiana mentalności pracowników w podejściu do spraw bezpieczeństwa – ocenia w kontekście rezultatów tych badań Eugeniusz Małobęcki, dyrektor Zespołu BHP i Szkolenia w KHW.
Więcej pieniędzy
Czytelną ilustracją priorytetowego traktowania w holdingu spraw bezpieczeństwa są rosnące z roku na rok nakłady na cele i zadania związane z BHP. W roku 2005 wyniosły one 260,6 mln zł, zaś w ubiegłym sięgnęły już 347,8 mln. W ogólnych kosztach firmy procentowy udział wydatków ponoszonych na profilaktykę BHP zwiększył się w ostatnich czterech latach z 8,9 do 10,6 proc. W przeliczeniu na jednego zatrudnionego wzrósł w tymże okresie z 11,8 do 16,2 tys. zł rocznie, zaś w przeliczeniu na tonę wydobycia – z 14,7 do 24,4 zł.
Stypendialny wabik
Dbałość o bezpieczeństwo nie sprowadza się, oczywiście, wyłącznie do wymiaru finansowego. Małobęcki wskazuje na kilka dalszych kierunków działań, służących jego promocji oraz motywowania pracowników do bezpiecznych zachowań. Na pierwszym miejscu eksponuje zabiegi, podporządkowane pozyskiwaniu przez kopalnie spółki odpowiednio przygotowanej kadry, zwłaszcza w grupach inżynieryjno-technicznej i pracowników o szczególnych kwalifikacjach. Jest to tym ważniejsze, że konsekwencją przeprowadzanej w ostatnich kilkunastu latach restrukturyzacji górnictwa jest „wypłukanie” z kopalń dużej grupy najlepszych profesjonalistów o wieloletnim doświadczeniu.
Aby zapełnić tę pokoleniową lukę, holding od 2002 r. podjął współpracę z 5 szkołami średnimi. Obecnie kształci się w nich 860 uczniów w specjalnościach: górnik, mechanik, elektronik, elektryk. Z myślą o zastąpieniu wyższej kadry spółka współpracuje zarazem z Akademią Górniczo-Hutniczą i Politechniką Śląską. System stypendiów fundowanych dla uczniów (40) i studentów (27) oraz ułatwienia w odbywaniu praktyk zawodowych mają motywować jednych i drugich do związania się z kopalniami firmy po uzyskaniu dyplomów techników i inżynierów.
Adaptacja pod szczególnym nadzorem
Drugim nurtem tych działań jest lepsze przygotowanie nowo zatrudnionych z rynku pracy do wykonywania zadań pod ziemią. W odniesieniu do tej grupy, m.in. do 16 godzin został wydłużony wstępny instruktaż ogólny, zaś instruktaż stanowiskowy – dwukrotnie, czyli z 15 do 30 dni. Jednocześnie rozbudowano system adaptacji zawodowej i szkoleń nowo przyjętych. Każdy z nich ma pół roku na przystosowanie się do warunków pracy pod ziemią ze szczególnym uwzględnieniem rygorów bezpieczeństwa.
Kolejne etapy zawodowego wtajemniczenia są dokumentowane z określeniem słabych i mocnych stron dopiero co zatrudnionej osoby. Nad całością tego procesu czuwają, specjalnie powołani, starsi inspektorzy ds. adaptacji zawodowej.
Nieszczęścia na filmie
Na profilaktykę przeciw wypadkową składa się wreszcie wiele różnorakich zabiegów, promujących kulturę pracy i nakłaniających pracowników do zachowań nie wystawiających na szwank ich życia i zdrowia. W kopalniach KHW powszechnie stosuje się w tym celu nowoczesne materiały i środki multimedialne. Aby podnieść efektywność szkoleń m.in. wyświetla się filmy przygotowane w gliwickim „Komagu”. Obrazują one okoliczności i przyczyny wypadków zaistniałych w górnictwie, w tym również w kopalniach holdingu. Audiowizualne materiały są też poświęcone zagrożeniom metanowym i pożarowym oraz problemowi pylicy płuc ze wskazaniem sposobów profilaktyki.
Od 8 lat na cyklicznych seminariach szkoleniowych spotykają pracownicy służb BHP i społeczni inspektorzy pracy. Od 7 lat we wszystkich zakładach spółki przeprowadza się konkursy o tematyce BHP. Ich celem jest popularyzacja zagadnień z dziedziny bezpieczeństwa i ochrony zdrowia oraz propagowanie bezpiecznych zachowań w pracy. – Analiza okoliczności zaistniałych wypadków wskazuje, że ich najczęstszą przyczyną jest brak uwagi i nie zachowanie należytej ostrożności przez poszkodowanych. Myślę m.in. o złej ocenie ryzyka, lekceważeniu zagrożeń, zgubnej rutynie i stosowaniu niebezpiecznych metod pracy, kłócących się z wymogami technologii i instrukcji. Dlatego tak ważne jest zwiększanie świadomości pracowników i propagowanie na rozmaite sposoby bezpiecznych zachowań – podkreśla Małobęcki.
